جای واکسن آبله یکی از نشانه‌های قابل مشاهده از برنامه‌های واکسیناسیون نسل‌های گذشته است. این جای زخم معمولاً به شکل دایره یا بیضی روی قسمت بالایی بازو دیده می‌شود و ممکن است کمی فرورفته‌تر از پوست اطراف باشد. چنین اثری در بسیاری از افرادی که در گذشته واکسن آبله دریافت کرده‌اند، باقی مانده است. واکسیناسیون گسترده علیه آبله نقش مهمی در ریشه‌کنی این بیماری خطرناک داشت.

سازمان جهانی بهداشت در سال ۱۹۸۰ ریشه‌کنی آبله را اعلام کرد و پس از آن، واکسیناسیون معمول این بیماری در بیشتر کشورها متوقف شد. بااین‌حال، جای زخم واکسن هنوز می‌تواند نشانه‌ای از واکسیناسیون در گذشته باشد. چرا واکسن آبله جای زخم باقی می‌گذارد؟ روش تزریق واکسن آبله با بسیاری از واکسن‌های امروزی تفاوت داشت.

لمس تشخیصی یا پالپاسیون (Palpation) یکی از روش‌های اصلی معاینه فیزیکی است که در آن پزشک با استفاده از دست‌ها و انگشتان، بخش‌های مختلف بدن را بررسی می‌کند. این روش به شناسایی تغییراتی مانند تورم، توده، حساسیت به لمس، سفتی غیرطبیعی بافت‌ها و برخی ناهنجاری‌های عضلانی و مفصلی کمک می‌کند. لمس تشخیصی می‌تواند تغییرات نزدیک به سطح پوست یا بعضی از مشکلات واقع در عمق بدن را آشکار کند. بااین‌حال، یافته‌های حاصل از لمس به‌تنهایی برای تشخیص قطعی بسیاری از بیماری‌ها کافی نیستند و ممکن است بررسی‌های تکمیلی مانند سونوگرافی، سی‌تی‌اسکن یا آزمایش‌های دیگر ضرورت داشته باشند.

لمس تشخیصی چه کاربردهایی دارد؟ پزشکان از لمس برای ارزیابی موقعیت، اندازه، شکل، قوام و حساسیت اندام‌ها و بافت‌های بدن استفاده می‌کنند. این روش همچنین می‌تواند در شناسایی برخی ناهنجاری‌ها، از جمله التهاب، توده‌های غیرطبیعی، فتق، شکستگی، دررفتگی و تغییرات ستون فقرات مؤثر باشد. در دوران بارداری، لمس شکم ممکن است برای ارزیابی وضعیت قرارگیری جنین به کار رود.