شناخت و مدیریت علائم عود اسپوندیلیت آنکیلوزان

شناخت و مدیریت علائم عود اسپوندیلیت آنکیلوزان

اسپوندیلیت آنکیلوزان (AS) نوعی آرتریت خودایمنی است که معمولاً مفاصل ستون فقرات، لگن و کمر را درگیر می‌کند و با ایجاد التهاب، باعث درد، تورم، سفتی و سایر علائم می‌شود. همانند سایر انواع آرتریت، این بیماری نیز می‌تواند دوره‌هایی از عود (Flare-up) را تجربه کند که طی آن علائم تشدید می‌شوند¹. در طول دوره عود، فرد ممکن است به درمان و مراقبت بیشتری نسبت به زمان‌های دیگر نیاز داشته باشد، در حالی که در دوره‌های فروکش یا بهبود نسبی، علائم کاهش یافته یا به‌طور کامل از بین می‌روند. انواع عود اسپوندیلیت آنکیلوزان علائم و نوع عود بیماری در هر فرد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان می‌تواند متفاوت باشد و به همین دلیل، شناخت الگوهای فردی بیماری اهمیت دارد.

بیشتر افراد مبتلا به این بیماری علائم خود را در سنین ۱۷ تا ۴۵ سالگی مشاهده می‌کنند، هرچند ممکن است این علائم در سنین بالاتر یا حتی در دوران کودکی نیز آغاز شوند². این بیماری در مردان حدود ۲. ۵ برابر بیشتر از زنان شیوع دارد³. به‌طور کلی، دو نوع اصلی از عود بیماری اسپوندیلیت آنکیلوزان شناسایی شده است: موضعی (Local): در این حالت، عود تنها یک یا دو ناحیه خاص از بدن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

ورزش‌هایی که افراد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان باید از آن‌ها پرهیز کنند

ورزش‌هایی که افراد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان باید از آن‌ها پرهیز کنند

اگرچه ورزش و فعالیت بدنی بخش‌های کلیدی در مدیریت اسپوندیلیت آنکیلوزان (Ankylosing Spondylitis – AS) محسوب می‌شوند، اما متخصصان بهداشتی ممکن است به برخی افراد مبتلا، به‌ویژه در مراحل پیشرفته بیماری، توصیه کنند که از انواع خاصی از فعالیت‌ها اجتناب کنند¹. این پرهیز عمدتاً به دلیل خطر آسیب به مفاصل و ستون فقرات سفت شده است. موارد ممنوعه برای مبتلایان به اسپوندیلیت آنکیلوزان پیشرفته مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۶ نشان داد که پزشکان ممکن است به افراد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان پیشرفته توصیه کنند که از تمرینات خاصی خودداری کنند¹: تمرینات دارای ضربه شدید (High-Impact): فعالیت‌های بدنی یا ورزش‌هایی که شامل ضربه و برخورد شدید هستند، مانند ورزش‌های رزمی و ورزش‌های برخوردی، باید به دلیل فشار بیش از حد بر مفاصل و ستون فقرات سفت شده، اجتناب شوند. تمرینات چالش‌برانگیز: هرگونه ورزشی که به شکل افراطی تعادل (Balance)، ثبات وضعیت بدنی (Postural Stability) یا عملکرد قلبی-تنفسی فرد را به چالش می‌کشد، ممکن است مناسب نباشد.

حرکات سریع یا مقاومتی بالا: تمریناتی با سرعت بالا یا مقاومت شدید، به‌خصوص حرکاتی که شامل خم شدن یا چرخش تنه (Trunk Flexion or Rotation) هستند، می‌توانند به ستون فقرات آسیب بزنند. افزایش بیش از حد دامنه حرکتی: پس از جراحی تعویض کامل مفصل ران، نباید تلاش زیادی برای افزایش بیش از حد دامنه نهایی حرکت انجام شود، زیرا این کار ممکن است منجر به ناپایداری مفصل شود. اهمیت ادامه فعالیت بدنی با وجود محدودیت‌های فوق، لازم است بدانید که افراد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان نباید به‌طور کامل از ورزش کردن دست بکشند. ورزش و فعالیت بدنی، عامل کلیدی در کنترل این بیماری و حفظ تحرک ستون فقرات و مفاصل محسوب می‌شوند¹.

آیا اسپوندیلیت آنکیلوزان می‌تواند باعث سردرد شود؟

آیا اسپوندیلیت آنکیلوزان می‌تواند باعث سردرد شود؟

بله، اسپوندیلیت آنکیلوزان (AS) می‌تواند باعث بروز سردرد شود. این ارتباط از طریق مکانیسم‌های التهابی و تأثیر بیماری بر ساختار ستون فقرات گردنی شکل می‌گیرد. انواع سردرد مرتبط با اسپوندیلیت آنکیلوزان مطالعات نشان داده‌اند که دو نوع اصلی از سردرد وجود دارد که شیوع بیشتری در افراد مبتلا به اسپوندیلیت آنکیلوزان و سایر انواع اسپوندیلوآرتریت محوری دارند: سردردهای گردنی (Cervicogenic Headaches): نویسندگان یک گزارش موردی در سال ۲۰۲۳ خاطرنشان کردند که اسپوندیلیت آنکیلوزان اغلب باعث سردردهای گردنی می‌شود¹. این سردردها از ناحیه گردن نشأت گرفته و به سمت سر گسترش می‌یابند.

این نوع سردرد می‌تواند سایر اختلالات اصلی سردرد، مانند میگرن و سردرد تنشی را تقلید کند و تشخیص آن را برای پزشک دشوار سازد. میگرن و سردرد بدون هاله: یک مطالعه کوهورت ایتالیایی در سال ۲۰۲۴ نشان داد که شیوع سردرد و به‌ویژه میگرن بدون هاله در افراد مبتلا به آرتریت پسوریاتیک و اسپوندیلوآرتریت محوری (که AS بخشی از آن است) بیشتر از افرادی است که به این شرایط مبتلا نیستند². اسپوندیلوآرتریت محوری به گروهی از بیماری‌های التهابی ستون فقرات اشاره دارد. زمان مراجعه به پزشک افراد باید در صورت داشتن سردردهای مکرر یا شدید، یا اگر علائم AS آن‌ها بدتر شد، با پزشک مشورت کنند.

🍏 رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر روش کار و هزینه ←