واکنش به افزودنی‌های غذایی؛ از حساسیت تا عدم تحمل

واکنش به افزودنی‌های غذایی؛ از حساسیت تا عدم تحمل

بسیاری از غذاهای صنعتی حاوی رنگ‌ها، نگهدارنده‌ها، شیرین‌کننده‌ها، پایدارکننده‌ها و تقویت‌کننده‌های طعم هستند. در بیشتر افراد، این ترکیبات در مقادیر مجاز مشکلی ایجاد نمی‌کنند؛ اما در برخی افراد ممکن است مصرف یک افزودنی خاص با علائمی مانند کهیر، خارش، مشکلات گوارشی یا تشدید آسم همراه شود. نکته مهم این است که هر واکنش پس از مصرف یک غذای فرآوری‌شده الزاماً «آلرژی» به افزودنی نیست. برخی واکنش‌ها ماهیت آلرژیک دارند و برخی دیگر بیشتر به عدم تحمل یا حساسیت مربوط می‌شوند.

بنابراین، تشخیص دقیق ماده محرک اهمیت زیادی دارد و حذف بی‌دلیل طیف وسیعی از غذاهای فرآوری‌شده معمولاً رویکرد مناسبی نیست. افزودنی‌های غذایی چه موادی هستند؟ افزودنی‌های غذایی برای اهداف مختلفی به محصولات غذایی اضافه می‌شوند؛ از حفظ ماندگاری و جلوگیری از اکسید شدن چربی‌ها گرفته تا ایجاد رنگ، بهبود بافت یا تقویت طعم. از گروه‌های مهم می‌توان به این موارد اشاره کرد: رنگ‌های خوراکی: مانند تارترازین، آناتو و کارمین آنتی‌اکسیدان‌ها: مانند BHA و BHT که از فساد چربی‌ها جلوگیری می‌کنند امولسیفایرها و پایدارکننده‌ها: مانند لسیتین و انواع صمغ‌ها طعم‌دهنده‌ها و تقویت‌کننده‌های طعم: از جمله گلوتامات مونو سدیم یا MSG، برخی ادویه‌ها و شیرین‌کننده‌ها نگهدارنده‌ها: مانند بنزوات‌ها، نیتریت‌ها و ترکیبات سولفیتی وجود یک افزودنی در فهرست مواد تشکیل‌دهنده یک محصول به‌خودی‌خود به معنای مضر بودن آن نیست.

بعد از ۵۰ سالگی این ۶ گروه غذایی را کمتر بخورید

بعد از ۵۰ سالگی این ۶ گروه غذایی را کمتر بخورید

با افزایش سن، تغییراتی مانند کاهش تدریجی نیاز انرژی، افزایش احتمال فشار خون بالا، تغییر ترکیب بدن و افزایش خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی و متابولیک اهمیت کیفیت رژیم غذایی را بیشتر می‌کند. به همین دلیل، بعد از ۵۰ سالگی هدف نباید صرفاً «کمتر خوردن» باشد؛ بلکه بهتر است غذاهای کم‌ارزش یا پرنمک، پرقند و پرچرب کمتر شوند و جای خود را به مواد غذایی مغذی‌تر بدهند. نکته مهم این است که هیچ ماده غذایی به‌تنهایی عامل بیماری یا سلامت نیست و حذف کامل بسیاری از غذاها نیز ضرورت ندارد. الگوی غذایی کلی، مقدار مصرف، دفعات مصرف و جایگزین‌هایی که انتخاب می‌کنید، اهمیت بیشتری دارند.

غذاهای پرنمک با افزایش سن، فشار خون بالا شایع‌تر می‌شود و دریافت زیاد سدیم می‌تواند به افزایش فشار خون کمک کند. کاهش مصرف نمک یکی از ساده‌ترین تغییرات غذایی برای حمایت از سلامت قلب و عروق است، به‌ویژه اگر بخش قابل‌توجهی از سدیم رژیم از غذاهای فرآوری‌شده تأمین شود. برای کاهش مصرف نمک، بهتر است مصرف این مواد غذایی را محدود کنید: چیپس، پفک، چوب‌شور و سایر تنقلات شور پیتزا، از جمله انواع منجمد سوپ‌های کنسروی و آماده غذاهای آماده حاوی سس و نمک زیاد وعده‌های غذایی منجمد و نیمه‌آماده هدف عملی این است که نمک افزوده را کاهش دهید و به‌جای آن از سبزی‌های معطر، ادویه‌ها، آب‌لیمو و چاشنی‌های کم‌نمک برای افزایش طعم غذا استفاده کنید. توجه داشته باشید که یک قاشق چای‌خوری نمک تقریباً معادل ۵ گرم نمک است و مقدار سدیم موجود در غذاهای بسته‌بندی‌شده نیز باید در برچسب غذایی بررسی شود.

گیلاس چه تأثیری بر قند خون دارد؟

گیلاس یکی از میوه‌هایی است که علاوه بر کربوهیدرات، فیبر، آنتی‌اکسیدان‌ها، ویتامین‌ها و مواد معدنی مختلفی در اختیار بدن قرار می‌دهد. شواهد موجود نشان می‌دهد مصرف گیلاس، به‌ویژه به شکل میوه کامل، می‌تواند با کنترل بهتر قند خون و حساسیت به انسولین ارتباط داشته باشد؛ بااین‌حال، نباید آن را یک ماده غذایی درمان‌کننده دیابت در نظر گرفت. گیلاس و قند خون دو نوع رایج گیلاس، گیلاس شیرین و گیلاس ترش هستند که از میان آن‌ها گیلاس بینگ نمونه‌ای شناخته‌شده از نوع شیرین و گیلاس مونت‌مورانسی نمونه‌ای از نوع ترش محسوب می‌شود. در مقایسه با بسیاری از منابع کربوهیدراتی، گیلاس علاوه بر قند طبیعی، حاوی فیبر و ترکیبات آنتی‌اکسیدانی است.

این ویژگی می‌تواند باعث شود افزایش قند خون پس از مصرف آن نسبتاً آهسته‌تر باشد. مصرف منظم گیلاس ممکن است التهاب را کاهش دهد هر دو نوع گیلاس شیرین و ترش حاوی ترکیبات آنتی‌اکسیدانی هستند که می‌توانند با خنثی‌کردن رادیکال‌های آزاد و کاهش استرس اکسیداتیو، در کاهش التهاب نقش داشته باشند. از آنجا که التهاب مزمن با افزایش خطر مقاومت به انسولین و دیابت نوع ۲ ارتباط دارد، مصرف منظم غذاهای گیاهی غنی از پلی‌فنول‌ها می‌تواند بخشی از یک الگوی غذایی مناسب باشد. البته نباید از این ارتباط نتیجه گرفت که گیلاس به‌تنهایی از دیابت پیشگیری می‌کند یا می‌تواند جایگزین درمان‌های استاندارد شود.

🍏 رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر روش کار و هزینه ←