واحد محتوای علمی rdiet.ir

تحقیقات جدید نشان می‌دهد سالمندانی که در برابر افت شناختی معمول مقاوم هستند، دارای ساختارهای مغزی قوی‌تر و دو ویژگی کلیدی مشترک هستند. این گروه که «سوپرایجر» نامیده می‌شوند، توانایی‌های ذهنی معادل افراد ۲۰ تا ۳۰ سال جوان‌تر از خود را دارند و مطالعه ۲۵ ساله دانشگاه نورث‌وسترن برخی از اسرار این عملکرد خارق‌العاده را فاش کرده است. سوپرایجر کیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟ محققان از سال ۲۰۰۰ در تلاش بوده‌اند تا بفهمند چرا برخی از افراد ۸۰ ساله یا مسن‌تر، در تست‌های حافظه و تفکر انتقادی عملکردی درخشان دارند.

مطالعه‌ای که در مجله Alzheimer’s & Dementia منتشر شد، نشان می‌دهد این افراد نه‌تنها از نظر اجتماعی فعال و مستقل هستند، بلکه مغز آن‌ها در اسکن‌های عصبی و بررسی‌های بافت‌شناسی بسیار جوان‌تر و سالم‌تر از هم‌سالان‌شان به نظر می‌رسد. دکتر تامار گفن، استاد روان‌پزشکی و علوم رفتاری دانشگاه نورث‌وسترن، تأکید می‌کند که این افراد «الگوهای طبیعی پیری را به چالش می‌کشند» و مطالعه مغز آن‌ها می‌تواند به کشف عواملی منجر شود که در برابر بیماری‌های تخریب‌کننده عصبی مانند آلزایمر محافظت ایجاد می‌کنند. چگونه سوپرایجرها شناسایی شدند؟ در این مطالعه ۲۹۰ سوپرایجر از نظر سبک زندگی، آزمایش خون، اسکن‌های مغزی و ارزیابی‌های سالانه شناختی بررسی شدند.

مطالعه‌ای تازه نشان داده است که برخی از اندام‌های بدن از سن ۳۰ سالگی شروع به نشان دادن نشانه‌های پیری می‌کنند. این یافته‌ها تصویر تازه‌ای از فرآیند پیری ارائه می‌دهند و بر اهمیت شروع زودهنگام سبک زندگی سالم تأکید دارند تا بتوان از سرعت این تغییرات کاست و کیفیت زندگی در سنین بالاتر را افزایش داد. پیری در سنین مختلف چگونه آغاز می‌شود؟ نتایج این مطالعه که در مجله Cell منتشر شد، نشان داد بدن مانند یک خودرو نیست که همه بخش‌هایش با یک سرعت یکسان فرسوده شوند؛ بلکه برخی اندام‌ها زودتر از بقیه علائم پیری را نشان می‌دهند.

نمونه‌برداری از ۵۱۶ بافت متعلق به ۷۶ فرد ۱۴ تا ۶۸ ساله که به دلیل آسیب مغزی فوت کرده بودند، این امکان را به محققان داد تا تغییرات پروتئینی مرتبط با پیری را در اندام‌هایی مانند قلب، ریه، کبد، طحال، روده، غدد فوق‌کلیوی و پوست بررسی کنند. یافته‌ها نشان دادند که فرآیند پیری در حدود سن ۵۰ سالگی شتاب می‌گیرد، اما برخی اندام‌ها مانند آئورت، طحال و غدد فوق‌کلیوی حتی از ۳۰ سالگی تغییرات قابل‌توجهی را آغاز می‌کنند. این نتایج بر اهمیت توجه به سلامت قلب و عروق از سنین جوانی تأکید می‌کند، چرا که تغییرات زودهنگام در رگ‌های خونی ممکن است نقش کلیدی در کل فرآیند پیری داشته باشند. آیا می‌توان جلوی پیری زودهنگام اندام‌ها را گرفت؟

تحقیقات علمی سال‌های اخیر بارها نشان داده‌اند که تغذیه نقش مهمی در افزایش طول عمر و سالم‌تر پیر شدن ایفا می‌کند. نتایج جدید سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهند که حتی تغییرات کوچک و تدریجی در رژیم غذایی می‌تواند تأثیر بزرگی بر سلامت جسمی، عملکرد شناختی و کیفیت زندگی در دوران سالمندی داشته باشد. در ادامه، هفت توصیه علمی و مبتنی بر شواهد برای تغذیه سالم و افزایش طول عمر ارائه می‌شود. روی کیفیت مواد غذایی تمرکز کنید غذاهای فوق‌فرآوری‌شده، که حاوی مواد افزودنی و ترکیبات صنعتی هستند، با افزایش خطر بیماری‌های مزمن مرتبط شناخته می‌شوند.

مطالعه‌ای در ژورنال Nature در سال ۲۰۲۵ نشان داد افرادی که از رژیم غذایی حداقل‌فرآوری‌شده پیروی می‌کردند، نسبت به گروهی که رژیم غذایی فوق‌فرآوری‌شده داشتند، کاهش وزن بیشتری تجربه کردند، حتی اگر مقدار مواد مغذی اصلی در دو رژیم مشابه بود. این یافته نشان می‌دهد که کیفیت مواد غذایی به اندازه کمیت مواد مغذی اهمیت دارد و مصرف غذاهای کامل مانند میوه، سبزیجات و غلات کامل باید در اولویت قرار گیرد. مواد غذایی غنی از فلاونوئید مصرف کنید فلاونوئیدها آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی هستند که رنگ‌های زنده‌ای به میوه‌ها و سبزیجات می‌دهند و خواص ضدالتهابی و محافظتی برای سلول‌ها دارند. مطالعه‌ای بر روی ۸۶,۴۳۰ فرد بالای ۶۰ سال نشان داد رژیم غذایی سرشار از فلاونوئیدها با کاهش ناتوانی‌های جسمی و ذهنی و کاهش خطر مرگ زودرس مرتبط است.