نوشیدنیها و دمنوشهای گیاهی میتوانند در فرآیند ترک اعتیاد به عنوان یک مکمل حمایتی نقش آرامبخش و تنظیمکننده داشته باشند، اما به هیچ وجه نمیتوانند جایگزین درمان اصولی و تخصصی شوند.
بسیاری از بیماران در حال ترک از احساس خستگی، کسالت، بی انرژی بودن شکایت می کنند. بدن در حال ترک اعتیاد، نیازمند مواد مغذی و آرام بخش دارد که روند بازسازی را چندین برابر کنند. در این مقاله، قصد داریم شما را بهترین نوشیدنی ها برای ترک اعتیاد آشنا کنیم. تجربه بیماران در کلینیک تخصصی ترک اعتیاد نشان داده این نوشیدنی ها متابولیسم را حسابی بالا میبرند، کبد را پاکسازی میکنند و انرژی دوباره ای به وجودت تزریق میکنند. مهم تر از همه این که این نوشیدنی ها اصلا گران نیستند و در دسترس همه ما قرار دارند.
شاید برایتان جالب باشد که بدونم بسیاری از افراد در مسیر ترک، تاثیر یک رژیم غذایی ساده را نادیده میگیرند. اما واقعیت این است که سوءمصرف طولانی مواد، تعادل شیمیایی مغز و مواد معدنی بدن را به هم میزند و کمآبی شدیدی ایجاد میکند . در این شرایط، هیدراته ماندن فقط برای رفع تشنگی نیست؛ بلکه برای دفع سموم از طریق کلیهها و کاهش علائم آزاردهندهای مثل سردرد، خستگی مفرط و حتی گرفتگی عضلات ضروری است.(منبع) انتخاب یک نوشیدنی هوشمندانه نه تنها آب از دست رفته را جبران میکند، بلکه ویتامینهای تخریب شده را بازمیگرداند و التهاب را در بدن آرام میکند.
در ادامه تلاش می کنیم بهترین نوشیدنی ها برای ترک اعتیاد و سم زدایی بدن را معرفی کنیم.
آب لیمو و نمک دریا (اکسیر الکترولیتهای طبیعی)
اگر بدن خود را شبیه به یک باتری بدانیم، در دوران ترک بسیاری از این باتریها خالی میشوند. الکل و برخی مواد مخدرنمکزدای قوی عمل کرده و ذخایر منیزیم و پتاسیم را تخلیه میکنند. بهترین و سریعترین راه برای شارژ مجدد این باتری، ترکیب ساده آب، لیمو و نمک دریا است. لیمو سرشار از ویتامین C است که مستقیماً به کبد برای خنثیسازی سموم کمک میکند، در حالی که نمک دریا (به مقدار کم) حاوی الکترولیتهایی است که مواد معدنی تخلیه شده را بازمیگرداند. جالب است که بسیاری از مراکز معتبر درمان، مصرف این ترکیب را برای کاهش علائمی نظیر حالت تهوع و خشکی دهان که در دوره نقاهت شایع هستند، توصیه میکنند.
چای سبز (آنتیاکسیدانی برای بازسازی مغز)
دوران ترک معمولا با مه مغزی، تحریکپذیری و خستگی همراه است. در اینجا چای سبز مانند یک ناجی وارد میشود. این چای معجزهگر حاوی ترکیبی به نام EGCG است که یک آنتیاکسیدان قدرتمند به شمار میرود. تحقیقات نشان میدهد که چای سبز از سلولهای مغز در برابر استرس اکسیداتیو محافظت کرده و به بازسازی مسیرهای عصبی آسیب دیده در اثر مصرف مواد کمک میکند.
برخلاف قهوه که میتواند اضطراب را در این دوران تشدید کند، چای سبز با داشتن اسید آمینه ال-تیانین، حس آرامشی هوشیارانه ایجاد میکند که برای جلوگیری از عود اعتیاد بسیار حیاتی است. نوشیدن ۲ تا ۳ فنجان در طول روز میتواند انرژیت را بدون افت ناگهانی حفظ کند.
اسموتی سبز (بمب ویتامین و فیبر)
شاید خوردن یک کاسه بزرگ کلم پیچ و کاهو در دوران نقاهت برایت سخت باشد؛ اما نوشیدن آن در قالب یک اسموتی خوشمزه فوقالعاده آسان است. اسموتیهای سبز که معمولا از ترکیب اسفناج، کرفس، خیار و یک تکه میوه مانند سیب یا موز تهیه میشوند، یک وعده غذایی کامل هستند. متخصصان تغذیه در مراکز ترک اعتیاد بر این باورند که سبزیجات برگ سبز سرشار از کلروفیل هستند که به طور طبیعی به پاکسازی خون و حمایت از کبد کمک میکنند . علاوه بر این، فیبر موجود در این نوشیدنیها به دفع سموم از طریق روده کمک کرده و یبوست ناشی از کمبود مواد مغذی را برطرف میسازد. این اسموتی یک شبه، انرژی فوقالعادهای بهت میدهد بدون اینکه سیستم گوارشت را اذیت کند. اسموتی سبز یکی از نوشیدنی هایی است که به بیمارانی که در حال ترک اعتیاد در منزل هستند، تجویز می کنیم.
چای زنجبیل (تسکیندهنده معده و ضد التهاب)
یکی از دشوارترین بخشهای ترک اعتیاد، حالت تهوع و گرفتگی عضلات شکم است. زنجبیل یک ماده طبیعی قوی است که هزاران سال است برای درمان مشکلات گوارشی استفاده میشود . یک فنجان چای زنجبیل تازه میتواند معت را مانند یک داروی آرامبخش طبیعی تسکین دهد. همچنین زنجبیل خاصیت ضدالتهابی قوی دارد و به کاهش دردهای عضلانی که در دوران ترک بسیار شایع هستند، کمک میکند. بهتر است آن را به صورت تازه و رنده شده در آب جوش به مدت ۱۰ دقیقه دم کنی و اگر طعم تندش برایت زیاد بود، یک قاشق عسل طبیعی به آن اضافه کن.
آب نارگیل (آبرسان قوی و سرشار از پتاسیم)
احتمالا شنیدهای که ورزشکاران حرفهای بعد از تمرینات سنگین آب نارگیل مینوشند. دلیلش این است که آب نارگیل از نظر ترکیبات با پلاسمای خون انسان شباهت زیادی دارد و یکی از بهترین منابع طبیعی پتاسیم است. در طول سمزدایی، مخصوصا اگر علائمی مانند اسهال یا استفراغ داشته باشی، حجم زیادی از پتاسیم از دست میرود که میتواند باعث ضعف شدید عضلانی و نامنظمی ضربان قلب شود . آب نارگیل بدون قندهای مصنوعی و مواد افزودنی، یک آبرسان شگفتانگیز است که مایعات و املاح را در سریعترین زمان به سلولهایت بازمیگرداند. این نوشیدنی مخصوصا برای کسانی که از الکل استفاده میکردند، یک ناجی واقعی است، زیرا الکل به شدت باعث کمآبی بدن میشود.
کفیر و کامبوجا (بازسازی میکروبیوم روده با پروبیوتیک)
۹۰ درصد از سروتونین بدن (هورمون شادی) در روده تولید میشود، نه در مغز! مصرف طولانی مدت مواد و الکل باکتریهای مفید روده را از بین میبرد و به پوست داخلی روده آسیب میزند که منجر به نشت سموم به جریان خون میشود . اینجاست که نوشیدنیهای تخمیری مثل کفیر (نوشیدنی لبنی تخمیری) و کامبوجا (چای تخمیر شده) ورق را برمیگردانند. این نوشیدنیها مملو از پروبیوتیکها هستند. تحقیقات نشان داده که بازگرداندن باکتریهای خوب روده میتواند کریوینگ به مواد مخدر یا الکل را تا ۹۰ درصد کاهش دهد و به طور طبیعی خلق و خو را بهبود بخشد . فقط دقت کن نسخههای بدون الکل این محصولات را تهیه کنی چون برخی کامبوجاها درصد بسیار کمی الکل دارند.
بهترین دمنوش ها برای ترک اعتیاد و سم زدایی بدن
دوران ترک اعتیاد دورهای از عدم تعادل شدید در بدن است. مواد مخدر یا الکل، سیستم عصبی مرکزی را مختل کرده و ذخایر حیاتی ویتامینها و مواد معدنی را تخلیه میکنند. دمنوشهای گیاهی با داشتن ترکیبات ضدالتهابی و آنتیاکسیدان قوی، التهاب کبد و مغز را کاهش میدهند.
جالب است بدانی که تحقیقات علمی مدرن نیز تأیید کردهاند که گیاهان دارویی میتوانند با تأثیر بر سیستمهای عصبی مانند GABA و دوپامین، علائم ترک را کاهش داده و حتی از نورونهای مغز در برابر سموم محافظت کنند. برخلاف نوشیدنیهای کافئیندار که اضطراب را تشدید میکنند، یک دمنوش گرم و آرامبخش می تواند خستگی را کاهش دهد. در ادامه چند دمنوش موثر برای رفع علائم خستگی ودرد حین ترک اعتیاد معرفی می شود.
سنبل الطیب (آرامبخش و درمان بیخوابی)
یکی از آزاردهندهترین علائم ترک به خصوص برای کسانی که از الکل یا مواد افیونی استفاده میکردند، بیخوابی و بیقراری شدید است. مغز که عادت به دریافت مواد آرامبخش خارجی داشته، حالا نمیداند چگونه خودش به خواب فرو رود. سنبل الطیب (Valerian) مانند یک قهرمان ظاهر میشود. این دمنوش با افزایش سطح انتقالدهنده عصبی GABA (مهمترین انتقالدهنده مهاری مغز) عمل میکند.
نوشیدن یک فنجان دمنوش سنبل الطیب یک ساعت قبل از خواب، سیستم عصبی را بدون اینکه اعتیادآور باشد، آرام کرده و کیفیت خواب عمیق را بازمیگرداند. بسیاری از افراد در دوران نقاهت گزارش دادهاند که استفاده از این دمنوش، لرزش عضلات و سندرم بیقراری پا را نیز کاهش میدهد از این رو برای بیماران که در حال ترک اعتیاد سرپایی هستند، تجویز می شود.
خارمریم (محافظ کبد و درمان افسردگی)
کبد تو در خط مقدم جنگ با سموم بوده است. مخصوصا اگر سابقه مصرف الکل یا متادون داشته باشی، کبدت آسیب دیده و نیاز به بازسازی فوری دارد. خارمریم صرفا برای کبد مفید نیست؛ بلکه یک ضدافسردگی طبیعی قوی محسوب میشود.
این گیاه با تنظیم سطح سروتونین، به جنگ خلق افسرده و بیحوصلگی که علت اصلی عود اعتیاد هستند میرود. تحقیقات نشان داده که خارمریم میتواند میل شدید به مواد مخدر (ویار) و علائم ترک را کاهش دهد. این دمنوش با بسیاری از داروهای شیمیایی تداخل دارد؛ اگر داروی خاصی مصرف میکنی، حتماً با پزشک مشورت کن.
دمنوش بابونه ( آرامبخش و ضدالتهاب طبیعی)
ترک اعتیاد اغلب با دردهای عضلانی، گرفتگی گردن و کمردرد همراه است، زیرا بدن در تنش دائمی به سر میبرد. بابونه یک مسکن طبیعی و ضدالتهاب قوی است که هزاران سال است به عنوان آرامبخش استفاده میشود.
این دمنوش همچنین به کاهش نفخ و مشکلات گوارشی ناشی از ترک کمک میکند. بابونه با کاهش سطح کورتیزول (هورمون استرس) در بدن، آن حس آتش درون را خاموش کرده و به تو کمک میکند تا دقایقی را در آرامش واقعی سپری کنی.
دمنوش زنجبیل (ضد تهوع)
شاید قویترین متحد تو در روزهای اولیه ترک، زنجبیل باشد. در بسیاری از کلینیکهای سمزدایی، از زنجبیل برای کنترل حالت تهوع و استفراغ ناتوانکننده استفاده میشود. یک دمنوش زنجبیل تازه، معده را گرم کرده و امواج تهوع را مسدود میکند.
از طرف دیگر، زنجبیل خاصیت دیورتیک (ادرارآور) ملایمی دارد که به کلیهها کمک میکند سموم را سریعتر از بدن خارج کنند. ترکیب زنجبیل با کمی عسل و آبلیمو، یک اکسیر قدرتمند برای روزهای سخت است.
چای سبز (انرژی بخش و آنتیاکسیدان)
در دوران ترک، نمیتوانی از قهوه استفاده کنی؛ زیرا کافئین بالای آن اضطرابت را غیرقابل تحمل میکند. اما به انرژی نیاز داری. چای سبز همان ماده شگفتانگیزی است که متخصصان تغذیه توصیه میکنند. این چای حاوی ال-تیانین است، اسیدآمینهای که ذهن را هوشیار نگه میدارد اما بدون لرزش و استرس.
علاوه بر این، آنتیاکسیدانهای موجود در چای سبز به بازسازی سلولهای کبدی که در اثر مصرف مشروبات الکلی یا مواد مخدر تخریب شدهاند، کمک میکند. مطالعات نشان داده است دو فنجان چای سبز در طول روز (نه در شب) میتواند مه مغزی را برطرف کند.
دمنوش چای ترش
وقتی صحبت از کاهش وسوسه به میان میآید، برخی گیاهان پا را فراتر میگذارند. تحقیقات نشان میدهد که ریشه کراهه (پوئراریا) که در طب سنتی چین استفاده میشود، میتواند مصرف الکل را کاهش داده و به طور مستقیم بر مسیرهای دوپامین اثر بگذارد. همچنین چای ترش به عنوان یک گزینه عالی برای کسانی معرفی میشود که به دنبال جایگزینی برای عادت قبلی خود هستند. طعم ترش و شیرین هیبیسکوس کاملاً رضایتبخش است و متابولیسم بدن را حسابی بالا میبرد.
نوشیدنی ها درمان قطعی نیستند
این نوشیدنیها در بهترین حالت میتوانند تا حدی خستگی یا اضطراب خفیف را کاهش دهند، اما برای مدیریت بحرانهای ترک و جلوگیری از بازگشت مصرف، مداخلات علمی و ساختاریافته ضروری است.
درمان اصولی اعتیاد حتماً باید زیر نظر تیم متخصص در کلینیکهای ترک اعتیاد انجام شود و شامل سمزدایی پزشکی تحت نظارت، رواندرمانیهای هدفمند مانند شناختیرفتاری (CBT) یا درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد ، شرکت در جلسات گروهدرمانی، و در صورت لزوم مصرف داروهای تجویزی مانند متادون، بوپرنورفین یا نالترکسان باشد.
همچنین پیگیری پس از ترک برای پیشگیری از عود بسیار حیاتی است. بنابراین، دمنوشها تنها یک ابزار کمکی در کنار درمان اصلی هستند و نباید بیمار یا خانوادهاش را دچار توهم درمانی کند که با این روشهای ساده میتوانند قطع وابستگی به ماده را انجام بدهند.
سخن آخر
برای اینکه نتیجه ایدهآل بگیری، بهتر است این دمنوشها را به صورت اصولی مصرف کنی. متخصصان توصیه میکنند که در ساعات اولیه روز از چای سبز یا زنجبیل استفاده کنی تا سرحال بیایی و شبها به سراغ سنبل الطیب یا بابونه بروی تا خواب راحتی داشته باشی. دمنوش خارمریم را میتوانی در طول روز استفاده کنی تا روحیهات متعادل بماند. فراموش نکن که این دمنوشها نباید جایگزین مشاوره حرفهای و درمان پزشکی شوند، اما قطعا میتوانند یکی از قویترین برگهای برنده تو در مسیر پرهیز باشند.
به یاد داشته باش که این نوشیدنیها به عنوان یک درمان مکمل در کنار مشاوره حرفهای و درمانهای پزشکی عمل میکنند. همین امروز با یک لیوان آب ولرم و لیمو شروع کن و گام بلندی به سوی نسخه سالمتر و شادابتر خودت بردار. بدنت شایسته بهترین هاست، مخصوصا در روزهایی که بیش از همیشه به آن نیاز داری.
