درد عضله پلانتاریس: کشیدگی و پارگی در پشت ساق پا

عضلات گاستروکنمیوس و سولئوس، عضلات اصلی پشت ساق پا هستند. عضله گاستروکنمیوس دو بخش اصلی دارد که به سرهای داخلی و خارجی تقسیم می‌شوند و نزدیک‌تر به پوست قرار دارند. عضله سولئوس در عمق بیشتری از ساق قرار گرفته و نقش مهمی در حرکت ایفا می‌کند.

این دو عضله با هم تاندون آشیل را تشکیل می‌دهند که به استخوان پاشنه (کالکانئوس) متصل می‌شود. تاندون آشیل امکان حرکت رو به پایین پا را فراهم می‌کند که برای راه رفتن، دویدن و به‌ویژه دویدن سریع ضروری است. انقباض این عضلات به پیش‌راندن بدن به سمت جلو کمک می‌کند.

عضله پلانتاریس عضله کوچک‌تری است که تقریباً در مرکز ساق، بین دو سر عضله گاستروکنمیوس قرار دارد. این عضله به تاندون باریکی متصل است که در حرکت پا نقش کم‌رنگی دارد. نکته جالب این است که حدود ۷ تا ۲۰ درصد افراد بدون عضله پلانتاریس متولد می‌شوند یا ممکن است این عضله به‌صورت دو یا سه‌سری باشد[1]. فقدان این عضله یا وجود تغییرات در آن، معمولاً تأثیری بر تحرک کوتاه‌مدت یا بلندمدت ندارد.

درد عضله پلانتاریس: کشیدگی و پارگی در پشت ساق پا

علائم پارگی و کشیدگی عضله پلانتاریس

علائم پارگی عضله پلانتاریس

پارگی عضله پلانتاریس اغلب در حین دویدن یا پریدن رخ می‌دهد و به دلیل حرکات ناگهانی مانند لانج رو به جلو، گاهی به آن “پای تنیسی” می‌گویند[2]. این آسیب در ورزش‌هایی مانند تنیس که نیاز به حرکات سریع دارند، شایع است. علائم این پارگی معمولاً شدید و ناگهانی ظاهر می‌شوند.

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

علائم اصلی پارگی عضله پلانتاریس شامل موارد زیر است:

درد ناگهانی در پشت ساق: این درد معمولاً بلافاصله پس از فعالیت شدید احساس می‌شود. شدت آن می‌تواند حرکت را دشوار کند.
تورم یا جمع‌شدگی عضله ساق: این حالت ممکن است به‌صورت یک توده قابل‌لمس در ساق ظاهر شود. تورم معمولاً در ناحیه مرکزی ساق دیده می‌شود.
کبودی و تورم در پشت ساق: کبودی ممکن است چند ساعت پس از آسیب ظاهر شود. این علائم می‌توانند با آسیب‌های دیگر مانند پارگی تاندون آشیل اشتباه گرفته شوند.
احساس گرفتگی و اسپاسم در عضله ساق: این احساس می‌تواند بسیار ناراحت‌کننده باشد. اسپاسم‌ها ممکن است به‌طور متناوب رخ دهند.

علائم کشیدگی عضله پلانتاریس خفیف‌تر هستند و معمولاً شامل ناراحتی یا احساس سفتی در حین یا پس از فعالیت می‌شوند. این علائم معمولاً با استراحت بهبود می‌یابند.

تشخیص علت درد عضله پلانتاریس

تشخیص دقیق علت درد برای اطمینان از عدم وجود آسیب‌های جدی‌تر مانند پارگی تاندون آشیل ضروری است. برخلاف پارگی تاندون آشیل که حرکت رو به پایین پا را غیرممکن می‌کند، در پارگی پلانتاریس این حرکت همچنان ممکن است. این تفاوت کلیدی در تشخیص کمک‌کننده است.

پارگی پلانتاریس ممکن است با لخته خون در وریدهای عمقی ساق (ترومبوز ورید عمقی یا DVT) اشتباه گرفته شود که می‌تواند خطرناک باشد[3]. برای تشخیص دقیق، پزشک ممکن است آزمایش‌هایی مانند تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) یا سونوگرافی را توصیه کند. این آزمایش‌ها می‌توانند نوع آسیب (کشیدگی یا پارگی) را تأیید کرده و سایر علل احتمالی درد ساق را بررسی کنند.

درمان آسیب‌های عضله پلانتاریس

درمان پارگی یا کشیدگی عضله پلانتاریس معمولاً غیرجراحی است و با روش‌های ساده قابل مدیریت است. این آسیب‌ها اگرچه دردناک هستند، اما با مراقبت مناسب بهبود می‌یابند. روش R.I.C.E (استراحت، یخ، فشار، بالا بردن) اولین گام درمانی است و اغلب برای کشیدگی‌ها کافی است.

استفاده کوتاه‌مدت از داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) می‌تواند به کاهش درد و التهاب کمک کند[4]. با این حال، استفاده طولانی‌مدت این داروها به دلیل عوارض جانبی احتمالی توصیه نمی‌شود. در موارد شدیدتر یا پارگی، ممکن است بیمار نیاز به بی‌حرکتی موقت یا استفاده از عصا داشته باشد.

بازتوانی و بازگشت به فعالیت

برای بهبود تحرک و قدرت عضله، همکاری با یک مربی ورزشی یا فیزیوتراپیست توصیه می‌شود. این متخصصان می‌توانند برنامه‌های تمرینی تدریجی طراحی کنند. بهبودی کامل معمولاً چند هفته طول می‌کشد و بسته به شدت آسیب، ممکن است تا هشت هفته زمان ببرد.

نکات کلیدی

آسیب‌های عضله پلانتاریس، مانند کشیدگی یا پارگی، معمولاً ساده‌تر از پارگی تاندون آشیل درمان می‌شوند. روش‌های غیرجراحی مانند استراحت، یخ، فشار و بالا بردن، همراه با داروهای ضدالتهابی، می‌توانند علائم را بهبود بخشند. تشخیص دقیق برای جلوگیری از اشتباه با آسیب‌های جدی‌تر مانند ترومبوز ورید عمقی ضروری است.

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: