تأثیر افزایش سن بر فشار خون

تغییرات فشار خون با افزایش سن

با افزایش سن، ممکن است فشار خون دچار تغییر شود؛ اما راهکارهایی برای کنترل آن وجود دارد. این تغییرات می‌توانند به مرور زمان خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی‌عروقی را افزایش دهند، اما اقدامات پیشگیرانه و درمان‌های پزشکی می‌توانند این خطرات را کاهش دهند.

پزشک معالج شما در پایش منظم فشار خون‌تان و تنظیم درمان مناسب به شما کمک خواهد کرد، و این نظارت مستمر باعث بهبود مدیریت سلامت قلب و عروق در سنین بالا می‌شود.¹

با افزایش سن چه اتفاقی برای فشار خون شما می‌افتد؟ rdiet.

Mariia Vitkovska / Getty Images

چگونه فشار خون ممکن است با افزایش سن تغییر کند

فشار خون سیستولیک (عدد بالا) و دیاستولیک (عدد پایین) ممکن است با افزایش سن، به شیوه‌های متفاوتی تغییر کنند. به عنوان مثال، در برخی افراد هر دو عدد سیستولیک و دیاستولیک ممکن است افزایش یابد که می‌تواند نشان‌دهنده فشار خون بالا باشد.

در برخی دیگر نیز ممکن است فشار خون به طور کلی کاهش یابد که بسته به عوامل مختلف می‌تواند رخ دهد؛ این وضعیت ممکن است نشانه‌ای از مشکلات زمینه‌ای یا عوارض دارویی باشد.²

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

در بسیاری از موارد، ممکن است فقط فشار سیستولیک افزایش یابد در حالی که فشار دیاستولیک کاهش پیدا می‌کند، حتی در افرادی که سابقه‌ای از پرفشاری خون نداشته‌اند؛ این حالت به «پرفشاری سیستولیک منفرد» معروف است (یعنی سیستولیک بالای ۱۲۹ و دیاستولیک زیر ۹۰).³

افرادی که قبلاً مبتلا به پرفشاری خون تشخیص داده شده‌اند نیز ممکن است با وجود کنترل دارویی مؤثر، چنین تغییراتی را در ساختار فشار خون خود تجربه کنند، که اهمیت نظارت پیوسته را دوچندان می‌کند.

چرا فشار خون با افزایش سن تغییر می‌کند

تغییرات فشار خون در سنین بالا ممکن است به دلایل متعددی رخ دهد، از جمله تأثیرات دارویی و تغییرات فیزیولوژیک بدن. برای مثال، برخی داروهای ضدافسردگی می‌توانند سطح سدیم خون را کاهش داده و در نتیجه فشار خون را پایین بیاورند.

همچنین، تنگ شدن شریان کاروتید (تنگی کاروتید) ممکن است باعث افت فشار خون شود، در حالی که سفتی شریان‌ها یا اختلال در دریچه‌های قلب می‌تواند موجب افزایش فشار سیستولیک گردد.⁴

بیماری‌های کلیوی نیز در تنظیم فشار خون نقش حیاتی دارند، و کاهش خاصیت ارتجاعی رگ‌ها که معمولاً با افزایش سن رخ می‌دهد، عامل دیگری برای افزایش فشار خون است.⁵

ضعف گیرنده‌های فشاری (بارورسپتور‌ها) در بدن نیز موجب کاهش توانایی تنظیم فشار خون هنگام تغییر وضعیت بدن می‌شود، که ممکن است به احساس سرگیجه یا افت ناگهانی فشار منجر شود.

خطرات تغییرات فشار خون در سالمندان

افزایش فشار سیستولیک در افراد سالمند می‌تواند خطر ابتلا به سکته مغزی، بیماری‌های قلبی، زوال عقل، و بیماری‌های کلیوی را افزایش دهد.³ این عوارض جدی می‌توانند کیفیت زندگی فرد را به شدت تحت تأثیر قرار دهند و نیاز به مراقبت‌های تخصصی را افزایش دهند.

از سوی دیگر، کاهش فشار خون در سنین بالا نیز شایع است و می‌تواند با خطراتی مانند غش کردن و آسیب ناشی از سقوط همراه باشد که در موارد شدید ممکن است زندگی فرد را به خطر اندازد.⁶

علاوه بر این، فشار خون پایین می‌تواند با اختلال شناختی، سایر حوادث قلبی‌عروقی نظیر سکته مغزی، افزایش مرگ‌ومیر، کاهش کیفیت زندگی، کاهش استقلال فردی و هزینه‌های بیشتر درمانی در ارتباط باشد.⁷

افت فشار وضعیتی (افت فشار خون هنگام ایستادن) با ویژگی‌های زیر شناخته می‌شود:

کاهش حداقل ۲۰ میلی‌متر جیوه در فشار سیستولیک یا ۱۰ میلی‌متر جیوه در فشار دیاستولیک ظرف ۳ دقیقه پس از ایستادن⁸
افزایش شیوع در افراد بالای ۶۵ سال
افزایش خطر سقوط یا آسیب بدنی در اثر آن

چگونه فشار خون را با افزایش سن مدیریت کنیم

اگر تحت درمان برای فشار خون بالا هستید، پزشک ممکن است درمان شما را در طول زمان تنظیم کند تا بین کاهش خطر بیماری‌های قلبی و جلوگیری از افت فشار وضعیتی تعادل برقرار کند. این تنظیمات معمولاً با توجه به شرایط خاص هر بیمار، داروهای مصرفی دیگر، و اولویت‌های شخصی شما انجام می‌شود.

در برخی موارد، مقداری افزایش فشار خون ممکن است اجتناب‌ناپذیر باشد؛ اما با رعایت تغذیه مناسب و سبک زندگی سالم می‌توان این خطر را به حداقل رساند. موارد پیشنهادی برای کاهش خطر شامل موارد زیر است:

مصرف رژیم غذایی کم‌چرب، کم‌نمک، سرشار از فیبر و مواد غذایی کامل
گنجاندن خوراکی‌های غنی از پتاسیم در برنامه غذایی
اجتناب از مواد غذایی فرآوری‌شده
نوشیدن آب کافی در طول روز
کاهش یا قطع مصرف الکل و دخانیات
حفظ وزن سالم و تقویت توده عضلانی
انجام حداقل ۱۵۰ دقیقه فعالیت هوازی متوسط در هفته (مثلاً ۳۰ دقیقه در روز، ۵ روز در هفته یا حدود ۲۲ دقیقه روزانه)⁹
مشارکت در فعالیت‌هایی که موجب کاهش استرس و شادی می‌شوند
گذراندن وقت با عزیزان (از جمله حیوانات خانگی)
گوش دادن به موسیقی آرامش‌بخش برای کاهش تنش
اختصاص وقت برای فعالیت در فضای باز مانند باغبانی
تمرین تنفس عمیق یا استفاده از برنامه‌های مدیتیشن
داشتن خواب کافی و با کیفیت
پرهیز از زمان زیاد در مقابل صفحه نمایش
انجام چکاپ‌های منظم
پایش منظم فشار خون در خانه
مصرف داروها به‌طور مرتب طبق تجویز پزشک¹⁰

همچنین مشاوره با متخصصان تغذیه می‌تواند در ایجاد تغییرات مؤثر در سبک زندگی شما بسیار مفید باشد؛ از پزشک خود درخواست معرفی یک متخصص تغذیه ثبت‌شده را داشته باشید.

راهنمای فشار خون هدف: افراد ۶۵ سال و بالاتر

برای بزرگسالان ۶۵ تا ۸۰ سال، هدف رسیدن به فشار خون کمتر از ۱۳۰/۸۰ میلی‌متر جیوه در صورتی است که بیماری قلبی پایدار باشد.¹¹

برای افراد بالای ۸۰ سال، باید از کاهش فشار خون به کمتر از ۱۳۰/۶۵ میلی‌متر جیوه پرهیز شود، چرا که فشار خون خیلی پایین ممکن است خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی را افزایش دهد.¹¹

چگونه فشار خون خود را پایش کنیم

فشار خون با استفاده از دستگاهی به نام اسفیگمومانومتر اندازه‌گیری می‌شود، که به‌صورت خانگی یا توسط متخصص نیز قابل استفاده است. مکان‌هایی که می‌توانید فشار خون خود را بررسی کنید عبارتند از:

در خانه
در مطب پزشک
در داروخانه‌ها
در کلینیک‌های سیار سلامت

درک عدد فشار خون شما

فشار خون شامل دو عدد است که به‌صورت سیستولیک بر دیاستولیک (مثلاً ۱۲۰/۸۰ میلی‌متر جیوه) نوشته می‌شود:

عدد سیستولیک (بالا): فشار هنگام انقباض قلب
عدد دیاستولیک (پایین): فشار هنگام استراحت قلب بین ضربان‌ها

معنی اعداد چیست؟

فشار خون بالا (پرفشاری خون):
- سیستولیک ۱۳۰ میلی‌متر جیوه یا بالاتر، یا
- دیاستولیک ۸۰ میلی‌متر جیوه یا بالاتر¹²
  (قبلاً به‌صورت ۱۴۰/۹۰ تعریف می‌شد)
فشار خون پایین (افت فشار):
- کمتر از ۹۰/۶۰ میلی‌متر جیوه¹³

چرا دانستن این اعداد اهمیت دارد

آگاهی از فشار خون شما می‌تواند به پیشگیری از بیماری‌های قلبی، سکته مغزی، و مشکلات کلیوی کمک کند. بررسی منظم فشار خون باعث افزایش آگاهی و توانمندسازی شما در کنترل سلامتتان می‌شود.

نکات کلیدی

دستورالعمل‌های ACC/AHA توصیه می‌کنند که هدف فشار خون برای بزرگسالان ۶۵ تا ۸۰ سال با بیماری قلبی پایدار، کمتر از ۱۳۰/۸۰ میلی‌متر جیوه باشد، و برای افراد بالای ۸۰ سال، نباید کمتر از ۱۳۰/۶۵ میلی‌متر جیوه شود.
برای برخی افراد، افزایش فشار خون ممکن است اجتناب‌ناپذیر باشد؛ اما با اصلاح سبک زندگی می‌توان این وضعیت را بهبود بخشید.
در صورت داشتن سؤال، با پزشک یا متخصص تغذیه ثبت‌شده مشورت کنید.

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: