مرگ ناگهانی سانجی کاپور، میلیاردر هندی و از دوستان پرنس ویلیام، در تاریخ ۱۲ ژوئن ۲۰۲۵ حین مسابقه چوگان، باعث شوک عمومی شد. خبر فوت او توسط شرکت فناوری تحرک جهانی Sona Comstar که او ریاست هیئتمدیره و سمت غیر اجرایی در آن داشت، در پلتفرم X منتشر شد.
طبق گزارش روزنامه The Mirror، حمله قلبی کاپور اندکی پس از آن رخ داد که زنبوری در داخل دهانش او را نیش زد. منبعی خانوادگی به رسانهها گفته بود که او در سلامت “عالی” بهسر میبرده است.
این مورد نشان میدهد که حتی افراد بدون سابقه بیماری قلبی نیز ممکن است در اثر واکنشهای ناگهانی به عوامل آلرژن مانند نیش زنبور دچار مشکل شوند، بهویژه اگر نیش در ناحیه حساس مانند دهان یا گلو باشد.
گزارشهایی مطرح کردند که او به داور گفته بوده دچار خفگی شده است، اما برخی دیگر گفتهاند که زنبوری او را نیش زده است. هنوز مشخص نیست که نیش زنبور یا خفگی بعدی علت اصلی حمله قلبی بوده است. پزشکان به NDTV گفتند که هرچند بیشتر افراد تنها واکنش آلرژیک خفیفی به نیش زنبور دارند، اما در برخی موارد واکنش آلرژیک میتواند به حمله قلبی منجر شود.
علت این مسئله آن است که برخی واکنشهای آلرژیک میتوانند منجر به آنافیلاکسی شوند؛ حالتی تهدیدکننده حیات که در آن بدن با شدت بالا به یک ماده خارجی واکنش نشان میدهد و ممکن است تنفس، فشار خون و عملکرد قلب را مختل کند.
چرا نیش زنبور ممکن است تهدیدکننده حیات باشد
هنگامی که زنبوری به شما نزدیک میشود، واکنش طبیعی این است که آن را کنار بزنید یا از مسیرش دور شوید. گاهی اوقات، زنبور ممکن است به اشتباه شما را با گل اشتباه بگیرد، مثلاً به خاطر بوی کرم ضدآفتاب، دستبند براق یا طرح لباستان. در صورت بیاحتیاطی، زنبور ممکن است روی شما بنشیند و نیش بزند.
درد تیز ناشی از نیش زنبور بهراحتی قابلتشخیص است، اما برای برخی افراد این موضوع ممکن است به مراجعه فوری به اورژانس منجر شود.
براساس آمار بیمارستان کودکان بوستون، حدود ۲ میلیون نفر در ایالات متحده به نیش زنبور حساسیت دارند. واکنش آلرژیک به نیش زنبور ممکن است موجب کهیر، خارش یا تورم در محل نیش شود، اما در موارد شدیدتر ممکن است به آنافیلاکسی منجر گردد.
در آنافیلاکسی، گلو ممکن است متورم شود، ضربان قلب نامنظم گردد، فشار خون بهطور خطرناک پایین بیاید یا حتی نارسایی قلبی رخ دهد؛ بههمین دلیل این وضعیت یک اورژانس پزشکی جدی تلقی میشود.
سه دلیل احتمالی حمله قلبی پس از نیش زنبور
زکاری روبین، متخصص آلرژی دارای بورد تخصصی، در صفحه اینستاگرام خود گفت که حمله قلبی ناشی از نیش زنبور، مانند آنچه برای کاپور رخ داد، نادر است اما سه توضیح ممکن برای آن وجود دارد. نخست، برخی افراد با بیماری قلبی زمینهای ممکن است پس از نیش زنبور دچار وحشت شوند و ترشح آدرنالین ناشی از این واکنش، موجب آریتمی قلبی و در نهایت حمله قلبی شود.
روبین همچنین گفت که کاپور ممکن است دچار شوک آنافیلاکتیک شده باشد؛ وضعیتی که در آن جریان خون از اندامهای حیاتی مانند قلب منحرف میشود، آنها را از اکسیژن محروم میکند و ممکن است منجر به حمله قلبی شود.
در نهایت، او به سندرم Kounis اشاره کرد؛ حالتی که در آن آلرژی شدید باعث انقباض عروق کرونری شده و اکسیژنرسانی به قلب قطع میشود.
این سندرم در واقع ترکیب واکنش آلرژیک با مشکلات قلبی است و اغلب در افرادی مشاهده میشود که همزمان دارای حساسیت و سابقه مشکلات قلبی هستند.
خطر نیش زنبور، حتی بدون بلعیدن آن
برای مرگ ناشی از نیش زنبور، لازم نیست زنبور حتماً در دهان فرد نیش بزند. مقالهای در سال ۲۰۲۲ در نشریه Clinical Case Reports، به مورد مردی ۴۲ ساله اشاره کرد که چندین بار در نواحی مختلف بدن از جمله گردن و پا نیش خورده بود. این فرد به نیش زنبور حساسیت شناختهشدهای داشت، سیگار میکشید و سابقه سوء مصرف تریاک داشت.
با وجود ظاهر شدن علائم آلرژیک مانند تهوع، کهیر و درد قفسه سینه، او از رفتن به بیمارستان امتناع کرد و حدود یک ساعت پس از نیشزدگی دچار شوک آنافیلاکتیک، افت شدید فشار خون و مشکل تنفسی شد. اندکی بعد، او بر اثر ایست قلبی جان خود را از دست داد.
این مثال نشان میدهد که امتناع از دریافت مراقبت پزشکی مناسب پس از نیش زنبور میتواند مرگبار باشد، بهویژه در افراد دارای ریسک فاکتورهایی مانند حساسیت شناختهشده یا بیماریهای مزمن.
در چنین مواردی، استفاده سریع از اپینفرین (مانند قلم اپیپن) میتواند نجاتبخش باشد و تأخیر در درمان خطر جانی دارد.
بلعیدن زنبور همیشه هم خطرناک نیست
بلعیدن زنبور نیز لزوماً به حمله قلبی منجر نمیشود. در سال ۲۰۲۲، داگ فورد، سیاستمدار کانادایی، زمانی که در یک نشست خبری زنده سخنرانی میکرد، بهطور تصادفی زنبوری را قورت داد و این اتفاق بهسرعت در فضای مجازی پربازدید شد.
او در میان صحبتهایش بود که زنبور وارد دهانش شد و با وجود تلاش برای بیرون انداختن آن، زنبور وارد گلویش شد. با نوشیدن کمی آب، او با شوخطبعی گفت: “حالم خوبه. الان هم داره توی معدهام وزوز میکنه”، و سپس کنفرانس خبری را ادامه داد.
این ماجرا نشان میدهد که بلعیدن زنبور برای افرادی که حساسیت ندارند معمولاً خطرناک نیست و بدن میتواند بدون مشکل خاص آن را دفع کند.
اما اگر فرد دچار واکنش آلرژیک شود یا زنبور در حین بلع نیش بزند، خطراتی مانند انسداد راه هوایی یا شوک آنافیلاکتیک وجود دارد که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
