غذاهایی که مصرف می‌کنید می‌توانند نقش مهمی در مدیریت علائم فتق داشته باشند. اگرچه رژیم غذایی قادر به درمان کامل فتق نیست، اما انتخاب درست مواد غذایی می‌تواند به کاهش ناراحتی و پیشگیری از بدتر شدن علائم کمک کند.
فتق زمانی شکل می‌گیرد که در بافت‌های عضلانی اطراف یک اندام ضعف یا سوراخی ایجاد شود و بخشی از آن اندام از محل ضعف به بیرون برآمده یا فشار وارد کند. طبق گزارش MedlinePlus، این عارضه معمولاً به‌طور خودبه‌خود بهبود نمی‌یابد و در بیشتر موارد نیاز به جراحی برای ترمیم دارد. همچنین طبق نظر آکادمی پزشکان خانواده آمریکا (AAFP)، مداخله پزشکی اغلب تنها راه درمانی قطعی است.
با این حال، کارشناسان می‌گویند تغییر رژیم غذایی در برخی شرایط می‌تواند از بزرگ‌تر شدن و دردناک‌تر شدن فتق جلوگیری کند. در ادامه با غذاهای مفید و مضر برای انواع مختلف فتق آشنا می‌شوید.
فتق‌های اینگوینال و نافی
اکثر فتق‌ها در ناحیه شکم، بالای ناف یا کشاله ران ایجاد می‌شوند و باعث برآمدگی در زیر پوست می‌گردند. فتق اینگوینال معمولاً در دیواره تحتانی شکم و اطراف کشاله ران به وجود می‌آید، در حالی‌که فتق نافی در اطراف ناف شکل می‌گیرد و در نوزادان شایع‌تر است، هرچند بزرگسالان هم می‌توانند دچار آن شوند.
فتق نافی ممکن است باعث برجستگی یا تغییر شکل ناف شود، به‌ویژه در کودکان. از سوی دیگر، فتق‌های شکمی می‌توانند مشکلات گوارشی مانند درد شکم، یبوست یا استفراغ را تقلید کنند و در نتیجه علائم گوارشی را تشدید کنند.
به گفته دکتر مری آن هاپکینز، جراح عمومی در مرکز پزشکی NYU، مشکلاتی مانند یبوست و نفخ می‌توانند فشار بیشتری به ناحیه فتق وارد کرده و باعث بدتر شدن علائم شوند. بنابراین پرهیز از غذاهایی که این مشکلات را تشدید می‌کنند، اهمیت زیادی دارد.
غذاهای مفید
برای مقابله با یبوست و جلوگیری از فشار بیش‌ازحد روی ناحیه فتق، مصرف غذاهای پرفیبر توصیه می‌شود. طبق نظر مؤسسه ملی دیابت و بیماری‌های گوارشی و کلیوی (NIDDK)، فیبر علاوه بر بهبود حرکات روده، می‌تواند از بروز فتق در آینده نیز پیشگیری کند.
منابع غذایی مناسب فیبر شامل موارد زیر هستند:
- انواع میوه‌ها
- سبزیجات تازه
- غلات کامل مانند گندم سیاه و اسپلت
- حبوبات مثل عدس، نخود و لوبیا
البته مصرف ناگهانی حجم بالای فیبر ممکن است باعث نفخ و تشدید علائم فتق شود. بنابراین بنیاد بین‌المللی اختلالات دستگاه گوارش (IFFGD) توصیه می‌کند فیبر را به‌تدریج وارد رژیم غذایی کنید تا دستگاه گوارش فرصت سازگاری داشته باشد.
غذاهایی که باید محدود یا پرهیز شوند
گرچه فیبر برای سلامت روده ضروری است، برخی غذاهای پرفیبر می‌توانند باعث تولید گاز و نفخ شوند و علائم فتق را بدتر کنند. این موارد شامل:
- سبزیجات چلیپایی مانند کلم و بروکلی
- قارچ‌ها
- پیاز و سیر
- میوه‌هایی مانند سیب، گلابی، گیلاس و میوه‌های خشک
علاوه بر این، طبق توصیه کلینیک مایو، سایر خوراکی‌های نفاخ که باید محدود شوند عبارت‌اند از:
- لبنیات مانند شیر و پنیر
- نوشیدنی‌های گازدار مثل نوشابه و ماءالشعیر
- آدامس
- آب‌نبات‌های سفت
همچنین توصیه می‌شود غذاها را آهسته بجوید و از بلعیدن سریع غذا پرهیز کنید، زیرا بلع هوا می‌تواند نفخ را تشدید کند.
Everyday Health
فتق هیاتال
در این نوع فتق، بخش فوقانی معده از دیافراگم عبور کرده و وارد قفسه سینه می‌شود. این جابه‌جایی باعث می‌شود اسید معده به راحتی وارد مری شود و علائمی مشابه رفلاکس معده ایجاد کند. طبق گزارش کلینیک کلیولند، مهم‌ترین علائم فتق هیاتال عبارت‌اند از:
- سوزش سر دل
- برگشت اسید یا غذا به دهان (ریفلاکس)
- مشکل در بلع غذا
غذاهای مفید
رژیم غذایی مناسب برای این بیماران مشابه رژیم ضد رفلاکس است. غذاهای کم‌اسید و پرفیبر می‌توانند علائم را کاهش دهند. برخی انتخاب‌های مناسب عبارت‌اند از:
- موز
- طالبی و ملون‌ها
- سبزیجات سبز مانند اسفناج و کلم‌برگ
- بلغور جو دوسر (اوتمیل)
- ماست
غذاهایی که باید محدود یا پرهیز شوند
طبق نظر کلینیک کلیولند، برخی مواد غذایی می‌توانند باعث افزایش تولید اسید معده شوند و علائم رفلاکس را بدتر کنند. این موارد شامل:
- غذاهای اسیدی مانند سس گوجه‌فرنگی و مرکبات
- غذاهای سرخ‌شده و چرب
- نعناع
- نوشیدنی‌های گازدار
- الکل
- قهوه و سایر منابع کافئین
- سس‌های تند مانند کچاپ و خردل
- سرکه
- غذاهای پرادویه
سایر روش‌های مدیریت علائم فتق
تغییر رژیم غذایی تنها راهکار نیست. اقدامات سبک زندگی هم می‌توانند در کاهش ناراحتی ناشی از فتق مؤثر باشند. طبق توصیه‌های جان هاپکینز مدیسین و کلینیک کلیولند:
- آب کافی بنوشید تا حرکات روده تنظیم شود.
- ورزش منظم داشته باشید.
- هنگام احساس نیاز، دفع مدفوع را به تأخیر نیندازید.
- سیگار را ترک کنید.
- از پوشیدن لباس‌های تنگ در ناحیه شکم خودداری کنید.
- پس از صرف غذا، بلافاصله دراز نکشید.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی می‌کند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- MedlinePlus: Hernia
- American Academy of Family Physicians: Hernia
- National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases: Eating, Diet, & Nutrition for Constipation
- Mayo Clinic: Belching, gas and bloating: Tips for reducing them
- International Foundation for Gastrointestinal Disorders: Dietary Fiber – Is it good for IBS?
- Cleveland Clinic: Hiatal Hernia
- Johns Hopkins Medicine: Inguinal Hernia
- https://www.everydayhealth.com/hernia/foods-to-avoid-with-hernia/
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.
اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
