انقباضات (گرفتگی) عضلات پا: علل، درمان‌های خانگی و حرکات کششی

گرفتگی عضلات پا شامل انقباضات ناگهانی، دردناک و غیرارادی یک عضله در پا است که باعث درد و ناراحتی در عضلات کف پا، ساق پا، همسترینگ و ران می‌شود. در بیشتر موارد، این گرفتگی‌ها بی‌ضرر هستند و دلیل مشخصی ندارند. با این حال، اگر گرفتگی‌ها ادامه پیدا کنند یا با وجود مدیریت خانگی بدتر شوند، ممکن است نشان‌دهنده یک وضعیت سلامتی زمینه‌ای باشند که نیاز به درمان دارد.

دلایل گرفتگی عضلات پا

اگرچه در اکثر موارد علت مشخصی برای گرفتگی عضلات پا وجود ندارد، عوامل زیر می‌توانند محرک این وضعیت باشند:

ورزش: فعالیت بدنی شدید یا ناگهانی.
کم‌آبی: از دست دادن مایعات بدن.
عدم تعادل الکترولیت‌ها: مانند کمبود سدیم، پتاسیم یا کلسیم.
خستگی عضلانی در پاها.
وضعیت پا در هنگام خواب یا کار (مانند نشستن یا ایستادن طولانی‌مدت).
مصرف برخی داروها.
بیماری‌های زمینه‌ای.

بیماری‌های سلامتی که می‌توانند باعث گرفتگی پا شوند:

شرایط پزشکی متعددی ممکن است در ایجاد گرفتگی‌های پا نقش داشته باشند. از جمله:

دیابت
نارسایی کلیه
بیماری شریان محیطی (PAD)
سندرم پای بی‌قرار
بارداری
بیماری پارکینسون
سیروز کبدی
بیماری ALS (اسکلروز جانبی آمیوتروفیک)
فشرده‌سازی یا تحریک عصب نخاعی
بیماری‌های تیروئید و مشکلات هورمونی
بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD)
سکته مغزی
کم‌خونی
ام اس (مولتیپل اسکلروزیس)
آپنه انسدادی خواب
اختلال مصرف الکل

داروهایی که می‌توانند باعث گرفتگی پا شوند:

برخی داروها ممکن است محرک گرفتگی عضلات باشند، از جمله:

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

قرص‌های ضدبارداری خوراکی
استاتین‌ها (داروهای کاهنده کلسترول)
رالوکسیفن (Evista)
تری‌پاراتید (Forteo)
برخی داروهای دیورتیک (ادرارآور)
مسدودکننده‌های گیرنده آنژیوتانسین II

درمان‌های خانگی و حرکات کششی

اگر گرفتگی پا ناشی از یک علت زمینه‌ای نباشد، ممکن است بدون درمان بهبود یابد. حرکات کششی می‌توانند به تسریع بهبودی کمک کنند.

حرکات کششی برای تسکین گرفتگی

این کشش‌ها می‌توانند به تسکین گرفتگی عضلات کمک کنند:

کشش	نحوه انجام
عضله همسترینگ	روی زمین بنشینید، پاها را صاف جلو دراز کنید و کف دست‌ها را به سمت پاها بکشید. اگر می‌توانید به پاها برسید، انگشتان پا را به آرامی به سمت بدن بکشید تا عضله ساق پا نیز کشیده شود. ۳۰ ثانیه نگه دارید.
عضله ساق پا (Calf)	یک قدم دورتر از دیوار بایستید. یکی از پاها را جلوتر قرار دهید، پای عقب را صاف نگه دارید و پاشنه هر دو پا را روی زمین بگذارید. با بازوها کشیده به دیوار تکیه دهید و پای جلو را کمی خم کنید. ۱۵ تا ۳۰ ثانیه نگه دارید، سپس پاها را عوض کنید.
عضله چهارسر ران (Quadriceps)	صاف بایستید و در صورت نیاز دیوار یا صندلی را بگیرید. پای خود را به سمت باسن بکشید و مچ پا را با دست بگیرید. پا را تا حد امکان به بدن نزدیک کنید، بدون اینکه کمرتان قوس پیدا کند. ۳۰ ثانیه نگه دارید و با پای دیگر تکرار کنید.

تسکین گرفتگی در خانه

آکادمی جراحان ارتوپدی آمریکا (AAOS) اقدامات زیر را برای کاهش گرفتگی توصیه می‌کند:

فعالیتی که باعث گرفتگی شده است را متوقف کنید.
عضله را ماساژ دهید و بکشید.
پا را در حالت کشیده نگه دارید تا گرفتگی برطرف شود.
از بسته حرارتی (Heat Pack) برای عضلاتی که سفت یا منقبض هستند، استفاده کنید.
پوشیدن کفش‌های حمایتی و پرهیز از ماندن طولانی‌مدت در یک وضعیت ثابت نیز ممکن است کمک‌کننده باشد.

مکمل‌ها و درمان‌های پزشکی

مکمل‌ها: برخی افراد از مکمل‌هایی مانند منیزیم برای کاهش گرفتگی عضلات استفاده می‌کنند، اما شواهد کافی برای حمایت از اثربخشی آن در تمام شرایط، به ویژه در افراد مسن، وجود ندارد.
دارو: شواهد محدودی در مورد مزایای دارو برای درمان گرفتگی پا وجود دارد. داروهایی که ممکن است پزشک در نظر بگیرد شامل مسدودکننده‌های کانال کلسیم، مکمل‌های ویتامینی، گاباپنتین، پرگابالین و باکلوفن است.
مسکن‌ها: اگر گرفتگی شدید باعث حساسیت و درد در عضله شده است، مسکن‌های بدون نسخه ممکن است کمک‌کننده باشند.
کوئینین: در گذشته از کوئینین استفاده می‌شد، اما امروزه به دلیل تداخلات خطرناک و عوارض جانبی، دیگر توصیه نمی‌شود.

پیشگیری و مراجعه به پزشک

چگونه از گرفتگی پا پیشگیری کنیم؟

هیدراته بمانید: به اندازه کافی مایعات بنوشید.
پاها را به طور منظم بکشید.
ورزش در گرمای شدید را محدود کنید.
مصرف الکل را محدود کنید.
کفش‌های حمایتی بپوشید.
از دوره‌های طولانی نشستن یا ایستادن در یک وضعیت ثابت خودداری کنید.
هنگام خواب، برای جلوگیری از خم شدن کف پا به سمت پایین (پلانتار فلکشن)، می‌توانید از یک بالش یا حوله رول شده در انتهای تخت استفاده کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

گرفتگی‌های پا معمولاً جای نگرانی ندارند، اما گاهی اوقات می‌توانند نشان‌دهنده یک مشکل زمینه‌ای باشند. اگر گرفتگی‌ها:

شدید هستند،
مکرر اتفاق می‌افتند،

توصیه می‌شود که به پزشک مراجعه کنید. پزشک ممکن است آزمایش‌هایی را برای شناسایی علت زمینه‌ای انجام دهد. اگر مشخص شود که داروهای مصرفی فرد عامل گرفتگی هستند

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: