با ورود کودکان به دوران پیش از بلوغ، هورمونها ممکن است شروع به تحریک آکنه کنند که گاهی اوقات از سن ۷ سالگی نیز آغاز میشود. یک روتین مراقبت از پوست مداوم همراه با محصولات ملایم میتواند به مهار پیشرفت آکنه کمک کرده و سلامت پوست فرزند شما را در طول رشد حفظ کند. شروع درمان آکنه به محض مشاهده علائم برای جلوگیری از وخیمتر شدن آن حیاتی است.
به فرزند خود آموزش دهید که صورت خود را روزانه با آب گرم و صابون ملایم بشوید و برای آکنههای ملتهب از پاککنندههای حاوی بنزوئیل پراکسید یا سالیسیلیک اسید استفاده کند. لازم است فرزند خود را از دستکاری یا ترکاندن جوشها منع کنید، زیرا این کار میتواند آکنه را بدتر کرده و منجر به ایجاد جای زخم (اسکار) شود.
چه عواملی باعث بروز جوشهای مزاحم در کودکان میشوند؟
آکنه اغلب زمانی شروع میشود که کودکان به سن بلوغ میرسند، اما برخی از کودکان اولین علائم را در سنین پایینتر، حتی در ۷ سالگی، نشان میدهند¹. این شروع زودرس، نشانهای از تغییرات هورمونی قریبالوقوع در بدن است.
آکنه در کودکان بین ۷ تا ۱۲ سالگی، آکنه پیش از بلوغ نامیده میشود. این عارضه اغلب اولین نشانه بلوغ است و در این گروه سنی شایع میباشد. بر اساس برخی تحقیقات، شیوع آکنه پیش از بلوغ در دختران حدود ۱/۶ برابر بیشتر از پسران است و این شیوع با افزایش سن بیشتر میشود².
آکنه پیش از بلوغ زمانی اتفاق میافتد که افزایش هورمونها باعث تولید سبوم میشود؛ سبوم یک ماده روغنی است که میتواند عامل ایجاد آکنه باشد. دخترانی که آکنه پیش از بلوغ شدید دارند، ممکن است زودتر از همسالان خود به دوره قاعدگی برسند². همچنین ممکن است آکنه پیش از بلوغ در هوای گرم بدتر شود، هرچند این موضوع هنوز مورد بحث است².

تشخیص علائم اولیه آکنه در فرزند شما
اگرچه نباید بر ظاهر تمرکز کرد، اما مشاهده اولین علائم آکنه میتواند به شما کمک کند تا در مورد زمان اقدام تصمیم بگیرید. جستجوی کومدونهای کوچک (جوشهای سرسیاه) و برجستگیهای قرمز (پاپول) بر روی پوست کودک شما مهم است¹. آکنه معمولاً از روی بینی شروع میشود، بنابراین توجه ویژهای به این قسمت از صورت فرزند خود داشته باشید.
تمام جوشها به صورت یک منافذ مسدود شده، یا کومدون، شروع میشوند که قرمز یا متورم نیست. هنگامی که باکتریها به این نقطه نفوذ میکنند، ناحیه ملتهب میشود و در نتیجه یک جوش قرمز، متورم و دردناک ایجاد میگردد. همانطور که آکنه بدتر میشود، میتواند به پیشانی، گونهها و چانه گسترش یابد.
هدف شما این است که شیوع جوشها را قبل از گسترش یافتن در پوست فرزندتان شناسایی کنید. درمان آکنه را به محض مشاهده کومدونها آغاز نمایید؛ منتظر نمانید تا ببینید آیا پوست فرزندتان خود به خود پاک میشود یا خیر، زیرا آکنه به خودی خود بهبود نمییابد. هرچه زودتر درمان را شروع کنید، نتایج بهتری خواهید گرفت.
به کودک خود عادات خوب مراقبت از پوست را آموزش دهید
قبل از اینکه فرزند شما نوجوان شود، عادات خوب مراقبت از پوست را در او نهادینه کنید. حدوداً از سن ۹ سالگی، به آنها آموزش دهید که صورت خود را هر شب بشویند. برای شستشو باید از آب گرم و یک صابون ملایم مانند داو یا نوتروژنا استفاده کنند³. شستشوی منظم اغلب میتواند انسدادهای خفیف منافذ را مدیریت کند و به حفظ تعادل چربی پوست کمک نماید.
برای جوشهای ملتهب، یک شوینده حاوی بنزوئیل پراکسید یا سالیسیلیک اسید را یک یا دو بار در روز در نظر بگیرید. اگر این شویندهها باعث خشکی پوست فرزند شما شدند، پس از آن از یک مرطوبکننده فاقد چربی و بدون عطر استفاده نمایید. پوست کودک شما حساس است، بنابراین محصولات ملایم را انتخاب کنید. محصولات خشن میتوانند تحریک بیشتری ایجاد کنند. همچنین باید از سایش شدید پوست جلوگیری کنید؛ مالش شدید نه تنها آکنه را برطرف نمیکند، بلکه میتواند پوست را تحریک کرده و التهاب آن را افزایش دهد³.
کرمهای آکنه خفیف برای پوستهای جوان
اگر شویندههای دارویی آکنههای ملتهب را بهبود نمیبخشند، کرم بنزوئیل پراکسید را امتحان کنید. این درمان مؤثر باکتریهایی را که باعث التهاب میشوند از بین میبرد. بهتر است کرمی با غلظت ۵٪ بنزوئیل پراکسید را انتخاب کنید⁴.
بنزوئیل پراکسید را میتوان به صورت بدون نسخه (OTC) خریداری کرد. این محصول را در قفسه مراقبت از پوست داروخانهها یا فروشگاههای مواد غذایی پیدا خواهید کرد. فرزندتان باید یک لایه نازک از کرم بنزوئیل پراکسید را یک یا دو بار در روز پس از پاکسازی، روی تمام نواحی آسیبدیده پوست بمالد. مراقب قرمزی، تحریک یا خشکی بیش از حد باشید. در صورت بروز این عوارض جانبی، مصرف آن را به یک روز در میان کاهش دهید.
اهمیت قانون “دست نزنید”
اطمینان حاصل کنید که فرزندتان از دستکاری یا ترکاندن جوشها خودداری کند. این کار میتواند مواد عفونی را عمیقتر کرده و لکه را بدتر سازد.
دستکاری یک جوش میتواند باعث ایجاد جای زخم و بدتر شدن التهاب شود³. گاهی اوقات، حتی میتواند منجر به یک عفونت جدی گردد. ممکن است متوقف کردن دستکاری آکنه برای کودکان پیش از بلوغ دشوار باشد. شما باید به آرامی به آنها یادآوری کنید که دستان خود را از صورتشان دور نگه دارند. توضیح دهید که ترکاندن جوشها میتواند آنها را قرمزتر و بیشتر قابل مشاهده کند و این کار همچنین میتواند باعث ایجاد جوشهای بیشتر شود.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر آکنه فرزند شما با درمانهای خانگی بهبود نمییابد یا اگر به طور منفی بر رفاه روانی او تأثیر میگذارد، زمان آن رسیده است که به یک متخصص پوست (درماتولوژیست) مراجعه کنید⁴. در صورت نیاز، از پزشک مراقبتهای اولیه یا متخصص اطفال فرزندتان درخواست ارجاع کنید.
برای کمک بیشتر، تعلل نکنید. هرچه زودتر آکنه درمان شود، نتیجه بهتری خواهد داشت. یک متخصص پوست میتواند یک برنامه درمانی جامع و مؤثر برای آکنه فرزند شما ایجاد کند.
سؤالات متداول (FAQ)
تفاوت اصلی آکنه پیش از بلوغ با آکنه نوجوانی چیست؟
آکنه پیش از بلوغ که اغلب بین ۷ تا ۱۲ سالگی رخ میدهد، معمولاً اولین نشانه بلوغ است و ممکن است شیوع بیشتری در دختران داشته باشد. این نوع آکنه معمولاً خفیفتر است و اغلب با کومدونهای (جوشهای سرسیاه و سرسفید) روی ناحیه T (بینی و پیشانی) شروع میشود. در حالی که آکنه نوجوانی شدیدتر است، طیف گستردهتری از ضایعات (مانند کیست و ندول) را شامل میشود و به دلیل افزایش شدیدتر هورمونهای جنسی در دوران بلوغ اتفاق میافتد.
چه زمانی میتوان از سالیسیلیک اسید به جای بنزوئیل پراکسید استفاده کرد؟
سالیسیلیک اسید یک بتا هیدروکسی اسید (BHA) است که با لایهبرداری ملایم، به باز کردن منافذ مسدود شده و کاهش جوشهای سرسیاه و سرسفید کمک میکند. این ماده برای آکنه خفیف و غیرالتهابی (کومدونها) مناسب است. در مقابل، بنزوئیل پراکسید یک عامل قویتر است که با کشتن باکتریهای P. acnes، التهاب و قرمزی جوشهای ملتهب (پاپولها و پوسچولها) را کاهش میدهد. انتخاب بین این دو به شدت و نوع ضایعات آکنه بستگی دارد.
آیا استرس میتواند بر آکنه در کودکان نزدیک به سن بلوغ تأثیر بگذارد؟
اگرچه آکنه پیش از بلوغ عمدتاً ناشی از تغییرات هورمونی است، اما شواهدی وجود دارد که نشان میدهد استرس عاطفی میتواند التهاب را بدتر کرده و آکنه را تشدید کند. در کودکان و نوجوانان، استرس باعث آزاد شدن کورتیزول میشود که میتواند تولید سبوم را افزایش داده و واکنشهای التهابی پوست را تحریک کند. بنابراین، مدیریت استرس از طریق خواب کافی و تکنیکهای آرامسازی میتواند بخشی از یک برنامه درمانی جامع باشد.
اگر آکنه فرزندم علیرغم درمانهای بدون نسخه بهبود نیافت، چه گزینههایی درمانی وجود دارد؟
اگر درمانهای بدون نسخه با بنزوئیل پراکسید یا سالیسیلیک اسید پس از چند هفته تا چند ماه اثری نداشتند، متخصص پوست میتواند درمانهای تجویزی قویتری را توصیه کند. این گزینهها شامل رتینوئیدهای موضعی (مانند ترتینوئین) برای کنترل تولید سبوم و باز کردن منافذ، آنتیبیوتیکهای خوراکی برای کاهش التهاب و باکتریها، یا در موارد شدید، ایزوترتینوئین (با نظارت دقیق) میباشند.
چگونه میتوان از عوارض جانبی کرم بنزوئیل پراکسید مانند خشکی پوست جلوگیری کرد؟
بنزوئیل پراکسید میتواند باعث خشکی، قرمزی و لایهبرداری شود. برای جلوگیری از این عوارض، ابتدا از محصولاتی با غلظت کمتر (مانند ۲/۵٪ یا ۵٪) شروع کنید. همچنین، به جای استفاده روزانه، درمان را با استفاده یک روز در میان آغاز کنید تا پوست به تدریج عادت کند. استفاده از یک مرطوبکننده ملایم، فاقد چربی و فاقد عطر، ۱۵ دقیقه پس از مصرف بنزوئیل پراکسید نیز به حفظ رطوبت پوست و کاهش خشکی کمک شایانی میکند.
جمعبندی
آکنه پیش از بلوغ که میتواند از حدود ۷ سالگی شروع شود، یک نشانه شایع از شروع تغییرات هورمونی است. کلید مدیریت مؤثر این وضعیت، آموزش عادات صحیح مراقبت از پوست، از جمله شستشوی منظم با شویندههای ملایم، به کودکان است. برای آکنههای ملتهب، پاککنندهها و کرمهای حاوی بنزوئیل پراکسید میتوانند بسیار مفید باشند. حیاتی است که والدین کودکان را از دستکاری جوشها منع کنند تا از بدتر شدن التهاب و ایجاد اسکار جلوگیری شود. اگر آکنه با وجود درمانهای خانگی بهبود نیافت یا بر سلامت روانی کودک تأثیر منفی گذاشت، مراجعه به متخصص پوست برای دریافت یک برنامه درمانی قویتر و تجویزی بهترین اقدام بعدی خواهد بود.
- American Academy of Pediatrics. What causes acne?
- Eun DH, Kim JY, Jang YH, Lee SJ, Lee WJ. Clinical investigation on preadolescent acne. Ann Dermatol. 2019;31(2):249-251. doi:10.5021/ad.2019.31.2.249
- Nemours KidsHealth. Why do I get acne?.
- American Academy of Pediatrics. Teens and acne treatment.
- https://www.verywellhealth.com/keep-teen-acne-to-a-minimum-15930
