فواید واقعی نوشیدن آب در لیوان مسی

این روزها نوشیدن آب از لیوان یا بطری مسی، به‌ویژه پس از نگه‌داشتن آب در آن برای چند ساعت یا یک شب، به یک ترند سلامتی تبدیل شده است. طرفداران این روش ادعا می‌کنند که آبِ مانده در ظرف مسی می‌تواند هضم را بهتر کند، التهاب را کاهش دهد، سیستم ایمنی را تقویت کند و حتی به جوان‌سازی بدن کمک کند.

اما آیا علم واقعاً از این ادعاها حمایت می‌کند؟ متخصصان تغذیه می‌گویند پاسخ کوتاه این است: فقط تا حدی، و نه به دلایلی که معمولاً در شبکه‌های اجتماعی مطرح می‌شود.

مس واقعاً خاصیت ضدمیکروبی دارد

مس یک ماده معدنی ضروری برای بدن است و در تولید انرژی، متابولیسم آهن، عملکرد سیستم ایمنی و ساخت بافت همبند نقش دارد. با این حال، این موضوع به‌تنهایی به این معنا نیست که نوشیدن آب از ظرف مسی سلامت شما را به‌طور محسوسی بهبود می‌دهد.

یکی از فوایدی که پشتوانه علمی نسبتاً محکمی دارد، خاصیت ضدمیکروبی مس است. مس می‌تواند برخی میکروارگانیسم‌های مضر موجود در آب را از بین ببرد؛ از جمله باکتری‌هایی مانند E. coli, سالمونلا، شیگلا و عامل وبا.

خاصیت ضدمیکروبی مس در آب‌های آلوده می‌تواند مفید باشد.

1. مس می‌تواند برخی باکتری‌های بیماری‌زا را از بین ببرد.
2. نگهداری آب در ظرف مسی برای چند ساعت ممکن است آلودگی باکتریایی را کاهش دهد.
3. این مزیت بیشتر در شرایط دسترسی محدود به آب سالم اهمیت دارد.

پژوهش‌ها نشان داده‌اند که نگهداری آب در ظروف مسی برای چند ساعت می‌تواند میزان آلودگی باکتریایی را کاهش دهد. به همین دلیل، استفاده سنتی از ظروف مسی در برخی مناطق با دسترسی محدود به آب سالم قابل درک است.

اما اگر آب لوله‌کشی یا آب بطری شما قبلاً تصفیه و ایمن شده باشد، این مزیت عملاً اهمیت چندانی ندارد. به بیان ساده، مس جایگزین سیستم تصفیه آب نیست.

ادعاهای رایج دیگر پشتوانه علمی محکمی ندارند

بسیاری از ادعاهای مطرح‌شده درباره آب مسی—مانند بهبود هضم، کاهش التهاب، تقویت تیروئید، افزایش انرژی یا بهبود کلی سلامت—در مطالعات انسانی به‌طور مداوم تأیید نشده‌اند.

یکی از دلایل مهم این است که کمبود مس در بیشتر افراد سالم نسبتاً نادر است. اغلب مردم از طریق غذاهایی مانند صدف‌ها، جگر، مغزها، دانه‌ها و غلات کامل، مس کافی دریافت می‌کنند.

بنابراین، افزودن مقدار کمی مس از طریق آب معمولاً مزیت قابل‌توجهی ایجاد نمی‌کند. متخصصان تغذیه تأکید می‌کنند که بدن شما احتمالاً همین حالا هم مس مورد نیازش را دریافت می‌کند.

تنها مزیت غیرمستقیم احتمالی

یک نکته مثبت که گاهی مطرح می‌شود این است که لیوان‌های مسی مانند برخی ظروف پلاستیکی، حاوی مواد شیمیایی مرتبط با پلاستیک نیستند و نگرانی‌هایی مانند مواجهه با میکروپلاستیک‌ها را ندارند.

البته پژوهش درباره اثرات دقیق میکروپلاستیک‌ها بر سلامت هنوز ادامه دارد. با این حال، اگر کسی بخواهد استفاده از پلاستیک را کاهش دهد، انتخاب ظروفی مانند مس، شیشه یا استیل ضدزنگ می‌تواند منطقی باشد.

چه زمانی نباید از لیوان مسی استفاده کرد؟

برای بیشتر بزرگسالان سالم، نوشیدن گهگاهی آب از لیوان مسی احتمالاً خطر خاصی ندارد. اما مصرف بیشتر لزوماً بهتر نیست.

مس می‌تواند به‌تدریج وارد آب شود، به‌ویژه اگر آب برای مدت طولانی در ظرف بماند. تماس مکرر و طولانی‌مدت ممکن است دریافت کلی مس را افزایش دهد و در برخی افراد مشکل‌ساز شود.

مصرف بیش از حد مس می‌تواند باعث علائم گوارشی شود، از جمله:

• تهوع
• درد یا ناراحتی معده
• استفراغ
• اسهال

لیمو و نوشیدنی‌های اسیدی را داخل ظرف مسی نریزید

یک نکته بسیار مهم این است که نوشیدنی‌های اسیدی، مانند آب‌لیمو، آب‌لیموترش یا برخی آبمیوه‌ها، مقدار بسیار بیشتری مس را از دیواره ظرف وارد مایع می‌کنند.

به همین دلیل، نگهداری آب‌لیمو یا نوشیدنی‌های اسیدی در ظرف مسی می‌تواند سطح مس را به حد ناسالمی برساند. برای استفاده روزمره، فقط از آب ساده در ظرف مسی استفاده کنید.

چه کسانی باید بیشتر احتیاط کنند؟

برخی افراد ممکن است در متابولیسم مس مشکل داشته باشند و نتوانند آن را به‌خوبی از بدن دفع کنند. مهم‌ترین نمونه، بیماری ویلسون است.

افراد مبتلا به این اختلالات، یا کسانی که پزشک به آن‌ها توصیه کرده مصرف مس را محدود کنند، نباید از ظروف مسی برای نوشیدن آب استفاده کنند.

جمع‌بندی

آنچه واقعاً درباره لیوان مسی می‌دانیم

• مس خاصیت ضدمیکروبی دارد و می‌تواند برخی باکتری‌های موجود در آب آلوده را کاهش دهد.
• اگر آب شما تصفیه و ایمن است، این مزیت اهمیت چندانی ندارد.
• ادعاهایی مثل تقویت هضم، کاهش التهاب یا بهبود عملکرد تیروئید، شواهد علمی قوی ندارند.
• نگهداری نوشیدنی‌های اسیدی در ظرف مسی می‌تواند خطر دریافت بیش از حد مس را افزایش دهد.
• برای بیشتر افراد سالم، استفاده گهگاهی از لیوان مسی بی‌خطر است، اما نباید آن را یک «اکسیر سلامتی» دانست.

در نهایت، نوشیدن آب کافی مهم‌تر از نوع لیوانی است که از آن استفاده می‌کنید. اگر از لیوان مسی لذت می‌برید و از آن به‌درستی استفاده می‌کنید، مشکلی ندارد؛ اما انتظار معجزه‌های سلامتی از آن واقع‌بینانه نیست.