میانگین امید به زندگی در افراد مبتلا به اماس چقدر است؟
نویسنده: دکتر روث جسن هیکمن | تاریخ انتشار: ۱۹ ژوئیه ۲۰۲۵ بازبینی پزشکی توسط: ایمی کوان، فیزیوتراپیست
عوامل تأثیرگذار
اماس (Multiple Sclerosis) یک بیماری مزمن، ناتوانکننده و التهابی است که به اعصاب بدن آسیب میزند. افراد مبتلا به اماس معمولاً حدود هفت سال کمتر از جمعیت عمومی عمر میکنند و میانگین امید به زندگی در آنها حدود ۷۵ سال برآورد میشود.¹ این کاهش امید به زندگی نه به دلیل کشنده بودن مستقیم اماس، بلکه بیشتر به علت عوارض آن مانند افزایش خطر عفونت و ناتوانیهای پیشرونده است. در واقع، بسیاری از بیماران با مدیریت مناسب بیماری میتوانند عمر طولانیتری نسبت به این میانگین نیز داشته باشند.

eyecrave productions / Getty Image
عواملی که ممکن است بر امید به زندگی تأثیر بگذارند
شدت بیماری و علائم آن میتواند نقش مهمی در میزان امید به زندگی در افراد مبتلا به اماس داشته باشد. افرادی که دچار ناتوانی پیشرفته ناشی از اماس میشوند، نسبت به کسانی که علائم خفیفتری دارند، معمولاً با کاهش بیشتر در امید به زندگی مواجه هستند.² علائمی مانند اختلال در بلع، مشکلات دفع ادرار و مشکلات حرکتی میتوانند احتمال ابتلا به برخی عفونتها را افزایش دهند.³ این علائم میتوانند موجب بستری شدنهای مکرر و کاهش عملکرد کلی بدن شوند که در بلندمدت اثر منفی بر کیفیت و طول عمر خواهد داشت. افراد مبتلا به اماس ممکن است بیشتر در معرض مرگ ناشی از عفونتهایی مانند ذاتالریه یا عفونتهای مجاری ادراری باشند.³ بخشی از این خطر به این دلیل است که برخی از داروهایی که برای درمان اماس استفاده میشوند، سیستم ایمنی را تضعیف میکنند و دفاع بدن را در برابر عفونتها کاهش میدهند.⁴ درمان زودهنگام با داروهای تعدیلکننده بیماری میتواند خطر ناتوانی را کاهش داده و چشمانداز کلی بیماری را بهبود بخشد.⁵ این درمانها میتوانند جلوی حملات عصبی را بگیرند یا شدت آنها را کاهش دهند و از آسیب بیشتر به سیستم عصبی جلوگیری کنند. نوع اماس نیز میتواند تأثیر زیادی بر پیشرفت بیماری و در نتیجه امید به زندگی داشته باشد. افرادی که مبتلا به اماس پیشرونده اولیه یا ثانویه هستند، معمولاً دچار ناتوانی شدیدتری میشوند نسبت به کسانی که انواع دیگر اماس را تجربه میکنند.¹ سیگار کشیدن میتواند علائم اماس را سریعتر تشدید کند و همچنین امید به زندگی را کاهش دهد.⁶ سیگار موجب تشدید فرآیندهای التهابی در بدن و افزایش آسیب به بافتهای عصبی میشود. سلامت کلی بدن نیز نقش مهمی در طول عمر دارد، چه اماس داشته باشید یا نه. عواملی مانند مصرف زیاد الکل، کمتحرکی، استرس زیاد و رژیم غذایی فاقد میوه و سبزیجات میتوانند امید به زندگی را کاهش دهند.⁷ بهطور کلی، افراد مبتلا به اماس به همان دلایلی فوت میکنند که سایر افراد جامعه نیز ممکن است دچار آن شوند. برای مثال، بیماریهای قلبیعروقی مانند سکته مغزی یا حمله قلبی علت اصلی مرگ در هر دو گروه هستند. سرطان دومین علت شایع مرگ است و بیماریهای مزمن ریوی نیز نقش مهمی در مرگومیر دارند.⁸³
آیا میتوان با اماس زندگی کامل و فعالی داشت؟
علائم اماس مانند مشکلات حرکتی، اختلال در گفتار، خستگی مفرط و مشکلات جنسی یا شناختی میتوانند تأثیر زیادی بر زندگی و توانایی فرد برای کار و فعالیتهای روزمره داشته باشند. طبیعی است که فرد نسبت به از دست دادن تواناییهایی که قبلاً داشته، احساس اندوه کند و این احساسات باید پذیرفته و پردازش شوند.⁹¹⁰ با این حال، همچنان میتوان با اماس زندگی کامل و فعالی داشت. میانگین امید به زندگی در این بیماری حدود ۷۵ سال است که تنها اندکی کمتر از میانگین عمر کل جامعه است.¹ خود بیماری اماس بهتنهایی کشنده نیست و اگرچه عوارض آن میتوانند طول عمر را کاهش دهند، اما با مدیریت صحیح بیماری و علائم میتوان زندگی رضایتبخشی را تجربه کرد. درمانهای مؤثر و سبک زندگی سالم نقش مهمی در حفظ کیفیت زندگی دارند. با دریافت درمانهای مناسب از مراحل ابتدایی و تداوم آن، میتوان بسیاری از علائم را کاهش داد. با مراقبت درست، فرد میتواند خود را با محیط سازگار کرده و حتی در صورت داشتن علائم، به زندگی فعال ادامه دهد.¹¹
نکاتی برای مدیریت اماس
داروها، درمانها، حمایتهای روانی و تغییرات سبک زندگی میتوانند به سازگاری فرد با بیماری و بهبود کیفیت زندگی کمک کنند.⁹ رویکردهای مختلفی وجود دارند که میتوانند به کنترل پیشرفت بیماری و شدت علائم کمک کنند:
- داروها: درمانهای تعدیلکننده بیماری (DMTs) میتوانند سرعت پیشرفت بیماری را کاهش دهند، در حالی که داروهای دیگر میتوانند در زمان بروز حملات علائم را کاهش دهند یا علائم خاص مانند یبوست یا اسپاستیسیته را کنترل کنند.¹²¹³
- فیزیوتراپی و کاردرمانی: متخصصان توانبخشی میتوانند با تمرینات هدفمند، قدرت عضلات، تعادل و تحرک فرد را بهبود دهند و ابزارهایی برای انجام فعالیتهای روزمره معرفی کنند.
- رواندرمانی: درمانهایی مانند رفتاردرمانی شناختی میتوانند به فرد کمک کنند تا با احساسات و افکار خود کنار بیاید و نگرش مثبتتری به بیماری پیدا کند.
- گروههای حمایتی: این گروهها امکان ارتباط با دیگر مبتلایان به اماس را فراهم میکنند و از طریق همدلی و اشتراکگذاری تجربهها، حمایت روانی و راهکارهای عملی ارائه میدهند.
- وسایل کمکی: عصا، واکر، ویلچر و سایر ابزارهای کمکی میتوانند به حفظ تحرک و استقلال فرد کمک کنند.
- ورزش: ورزش منظم میتواند به کاهش خستگی، افزایش قدرت عضلانی و بهبود تعادل کمک کند. پزشک یا فیزیوتراپیست میتواند به تنظیم برنامه مناسب ورزشی کمک کند.
- تغذیه: گرچه نقش تغذیه در اماس کاملاً مشخص نیست، اما رژیمی سرشار از میوه و سبزی و کمحجم از غذاهای فرآوریشده ممکن است در بهبود کلی وضعیت فرد مؤثر باشد.¹⁴
- مدیریت استرس: استرس میتواند علائم اماس را تشدید کند. یافتن راههایی برای کاهش استرس مانند انجام فعالیتهای لذتبخش، وقتگذرانی با دوستان، مدیتیشن، معنویت و حذف فعالیتهای خستهکننده میتواند مفید باشد.¹⁵
- ترک سیگار: اگر سیگار میکشید، با استفاده از راهکارهایی برای ترک آن، نهتنها سلامت عمومی بدن بهبود مییابد بلکه کنترل علائم اماس نیز آسانتر خواهد شد.⁶
جمعبندی سریع
بیماری اماس بهطور میانگین حدود هفت سال از طول عمر طبیعی فرد میکاهد که علت اصلی آن افزایش خطر عفونت به دلیل درمانهای تضعیفکننده سیستم ایمنی است. میانگین امید به زندگی در اماس حدود ۷۵ سال است و اکثر افراد، مانند جمعیت عمومی، در نهایت به دلایلی همچون بیماری قلبی یا سرطان جان خود را از دست میدهند.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Lunde HMB, Assmus J, Myhr KM, et al. Survival and cause of death in multiple sclerosis: A 60-year longitudinal population study. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 2017;88(8):621-625. doi:10.1136/jnnp-2016-315238
- Cutter GR, Zimmerman J, Salter AR, et al. Causes of death among persons with multiple sclerosis. Mult Scler Relat Disord. 2015;4(5):484-490. doi:10.1016/j.msard.2015.07.008.
- Harding K, Zhu F, Alotaibi M, et al. Multiple cause of death analysis in multiple sclerosis: A population-based study. Neurology. 2020;94(8):e820-e829. doi:10.1212/WNL.0000000000008907
- Brand JS, Smith KA, Piehl F, et al. Risk of serious infections in multiple sclerosis patients by disease course and disability status: Results from a Swedish register-based study. Brain Behav Immun Health. 2022;22:100470. doi:10.1016/j.bbih.2022.100470
- Ng HS, Zhu F, Kingwell E, et al. Disease-modifying drugs for multiple sclerosis and association with survival. Neurol Neuroimmunol Neuroinflamm. 2022;9(5):e200005. doi:10.1212/NXI.0000000000200005
- Ramanujam R, Hedström AK, Manouchehrinia A, et al. Effect of smoking cessation on multiple sclerosis prognosis. JAMA Neurol. 2015;72(10):1117-23. doi:10.1001/jamaneurol.2015.1788
- White J, Kivimäki M, Batty GD. Changes in health behaviors and longevity. Epidemiology. 2018;29(4):e26-e27. doi:10.1097/EDE.0000000000000824
- Centers for Disease Control and Prevention. Leading causes of death.
- Duan H, Jing Y, Li Y, et al. Rehabilitation treatment of multiple sclerosis. Front Immunol. 2023;14:1168821. doi:10.3389/fimmu.2023.1168821
- National Multiple Sclerosis Society. Depression and multiple sclerosis.
- National Multiple Sclerosis Society. Treatments and medications.
- National Institute of Neurological Disorders and Stroke. Multiple sclerosis.
- Doshi A, Chataway J. Multiple sclerosis, a treatable disease. Clin Med (Lond). 2016;16(Suppl 6):s53-s59. doi:10.7861/clinmedicine.16-6-s53
- Stoiloudis P, Kesidou E, Bakirtzis C, et al. The role of diet and interventions on multiple sclerosis: A review. Nutrients. 2022;14(6):1150. doi:10.3390/nu14061150
- Jiang J, Abduljabbar S, Zhang C, Osier N. The relationship between stress and disease onset and relapse in multiple sclerosis: A systematic review. Mult Scler Relat Disord. 2022;67:104142. doi:10.1016/j.msard.2022.104142
- https://www.health.com/multiple-sclerosis-life-expectancy-11759619
