در دوران بارداری، تغییرات هورمونی قابل توجهی در بدن رخ میدهد که باعث میشود برخی قسمتهای سینهها دردناک شوند و این درد حتی پس از زایمان نیز ادامه پیدا کند. این تغییرات فیزیولوژیکی با هدف آمادهسازی بدن برای تولد نوزاد و شیردهی انجام میشود و میتوان با تغییر سایز سوتین، استفاده از کمپرسهای سرد و مصرف مسکنهای مورد تأیید بارداری تا حدی از این ناراحتی کاست.
هورمونها نقش بسیار مهمی در تغییرات بافتی سینهها دارند و دانستن اینکه چرا این درد اتفاق میافتد، به شما کمک میکند تا بهتر با آن کنار بیایید و روشهای مناسب برای کاهش درد را به کار بگیرید.
علل درد سینه در بارداری
بدن پس از لقاح به سرعت شروع به آمادهسازی برای تولد و شیردهی میکند و این فرایند با افزایش ناگهانی هورمونها، یعنی استروژن، پروژسترون و پرولاکتین، همراه است که موجب تغییرات جسمانی در سینهها و درد معروف به ماستالژیا میشود.1
افزایش جریان خون به سینهها، گسترش مجاری شیر و افزایش حجم مایعات، بافت و چربی در سینهها از جمله این تغییرات هستند که ممکن است باعث افزایش سایز سینهها و بزرگ شدن نوک پستانها شوند. این فرآیندها برای تضمین موفقیت شیردهی حیاتی بوده و بدن به طور طبیعی برای آن برنامهریزی میکند.
Mykola Sosiukin / iStock / Getty Images
احساس درد سینه در بارداری
درد سینه در بارداری ممکن است شبیه به حساسیت سینه در زمان قاعدگی باشد، اما معمولاً شدیدتر و طولانیتر است و بیشتر از چند روز کوتاه دوره ماهانه شما دوام دارد.
این درد میتواند به صورتهای مختلفی توصیف شود، از جمله درد کسلکننده و تیرکشنده، درد تیز، سنگینی یا احساس فشار و سفتی. همچنین، مشاهده رگهای تیرهتر در زیر پوست سینهها و برجستگیهای کوچک روی آرئولا که به آنها غدد مونتگومری گفته میشود، امری طبیعی است که این غدد با بارداری بزرگتر شده و نقش مهمی در مرطوب نگه داشتن نوک پستانها دارند.3
مراحل درد سینه در بارداری
نوع و محل درد ممکن است در طول بارداری تغییر کند و معمولاً میتوان انتظار داشت که این تغییرات بر اساس هر سهماهه متفاوت باشد.
سهماهه اول: هفتههای ۱ تا ۱۲
در هفتههای ابتدایی پس از لقاح، ممکن است حساسیت و سوزش در سینهها و نوک پستانها را بیشتر احساس کنید و سینههایتان پرتر و نوک آنها برجستهتر شود. همچنین، خستگی و تهوع از علائم شایع در این دوره هستند که معمولاً با پیشرفت بارداری کاهش مییابند.5
سهماهه دوم: هفتههای ۱۳ تا ۲۸
در این دوره، سینهها همچنان بزرگتر و سنگینتر میشوند و احتمالاً نیاز به خرید سوتینهای بزرگتر و حمایتکنندهتر خواهید داشت. ممکن است رگهای زیر پوست واضحتر و آرئولا و نوک پستان تیرهتر شود و خطوط کششی روی سینهها، شکم و رانها ظاهر گردد.
از هفتههای ۱۶ تا ۱۹ به بعد، ممکن است ترشح مایعی زرد رنگ و غلیظ به نام آغوز (کلوستروم) از نوک پستانها شروع شود که نشاندهنده آماده شدن سینهها برای شیردهی است. همچنین، در این مرحله معمولاً حرکت جنین نیز قابل احساس است.6
سهماهه سوم: هفتههای ۲۹ تا ۴۰
در این مرحله، حساسیت و درد سینهها و نوک پستانها ادامه دارد و اندازه سینهها همچنان رو به افزایش است تا زمان زایمان. همچنین احتمال ترشح آغوز بیشتر میشود، اگرچه این موضوع در همه افراد رخ نمیدهد و ربطی به توانایی شیردهی ندارد.6
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
دردی که در سینهها یا نوک پستانها ایجاد میشود، تا حدی طبیعی است اما اگر درد بسیار شدید و زندگی روزمره شما را مختل کند یا همراه با ترشحات خونی یا شفاف، وجود توده یا علائم عفونت مانند قرمزی، ترشح چرکی و تب باشد، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.7
مدت زمان درد سینه پس از زایمان
در چند روز ابتدایی پس از زایمان، سینهها معمولاً بسیار حساس و دردناک هستند زیرا بدن شروع به تولید شیر میکند. با شروع شیردهی، این ناراحتی معمولاً طی چند روز تا چند هفته کاهش مییابد.
اگر در زمان شیردهی درد داشتید، حتماً با پزشک خود مشورت کنید زیرا شیردهی نباید دردناک باشد و مشکل ممکن است به دلیل نادرستی وضعیت کودک یا مشکلات دیگر باشد.8 اگر قصد شیردهی ندارید، تولید شیر به تدریج متوقف میشود، اما ممکن است سینهها همچنان متورم و دردناک باشند که معمولاً پس از چند روز برطرف میشود.9
روشهای کاهش درد سینه
درد و حساسیت سینهها در بارداری رایج است و نیازی به درمان پزشکی ندارد اما روشهای خانگی زیر میتوانند به کاهش درد کمک کنند:
- خرید سوتین جدید: به جای سوتینهای توری با فنر، از سوتینهای نرم و تمامپوشیده با بندهای پهن و بندهای قابل تنظیم استفاده کنید تا حمایت بیشتری داشته باشید. سایز سینهها ممکن است چند بار تغییر کند، پس بهتر است با کارشناس اندازهگیری مشورت کنید.
- خوابیدن با سوتین: اگر حرکت باعث تشدید درد میشود، میتوانید هنگام خواب از سوتین ورزشی یا سوتین مخصوص خواب استفاده کنید تا حمایت مداوم داشته باشید.10
- دور نگه داشتن دستها: فشار بیمورد به سینهها را کاهش دهید و به شریک زندگی خود اطلاع دهید تا در زمان رابطه جنسی یا تماس فیزیکی مراقب باشند.
- استفاده از سرما: قرار دادن کیسه یخ یا ژل سرد روی سینهها میتواند به کاهش تورم و درد کمک کند، زیرا جریان خون را کاهش داده و فعالیت عصبی را کمتر میکند. برای جلوگیری از آسیب به پوست، همیشه یک پارچه نازک بین پوست و منبع سرما قرار دهید.11
- حمام یا دوش گرم: گرما میتواند عضلات سینه را شل کرده و درد را کاهش دهد. از برخورد مستقیم آب داغ به نوک پستانها اجتناب کنید و از صابونهای ملایم استفاده نمایید تا از تحریک پوست جلوگیری شود.6
- استفاده از پد سینه: اگر پوشش سوتین اذیت میکند یا نوک پستانها ترشح دارند، پدهای یکبار مصرف یا قابل شستشو میتوانند محافظ خوبی باشند.
- مصرف مسکنهای بدون نسخه: اگر درد شدید است و روشهای خانگی جواب نمیدهد، از پزشک خود درباره مصرف مسکنهای مانند استامینوفن (تایلنول) بپرسید که در دوران بارداری بیخطرترین گزینه محسوب میشود.12,13
نکات کلیدی
در دوران بارداری انتظار داشته باشید که به دلیل تغییرات هورمونی، سینهها کمی دردناک شوند.
برای مدیریت این درد، از کمپرس سرد استفاده کنید، سایز سوتین خود را تغییر دهید، هنگام خواب از سوتین حمایتکننده بهره بگیرید و دوشهای گرم و ملایم بگیرید.
اگر درد شدید است، ترشحات خونی از نوک پستان دارید یا علائم عفونت مشاهده میکنید، حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Eunice Kennedy Shriver National Institute of Child Health and Human Development (NICHD). What are some common signs of pregnancy?
- Bayer CM, Bani MR, Schneider M, et al. Assessment of breast volume changes during human pregnancy using a three-dimensional surface assessment technique in the prospective CGATE study. Eur J Cancer Prev. 2014;23(3):151-157. doi:10.1097/CEJ.0b013e3283651ccb
- Alex A, Bhandary E, McGuire KP. Anatomy and physiology of the breast during pregnancy and lactation. Adv Exp Med Biol. 2020;1252:3-7. doi:10.1007/978-3-030-41596-9_1
- National Health Service. Leaking from your nipples.
- Office on Women’s Health. Stages of pregnancy.
- C.S. Mott Children’s Hospital. Breast changes during pregnancy.
- Baystate Health. When It's Not Breast Cancer: All About Benign Breast Disease.
- Centers for Disease Control and Prevention. What to expect while breastfeeding.
- Kaiser Permanente. Postpartum Breast Care When You Don't Plan to Breastfeed:Care Instructions.
- National Childbirth Trust. Maternity bras and nursing bras: what you need to know.
- Johns Hopkins Medicine. Cryotherapy cold therapy for pain management.
- MedlinePlus. Breast pain.
- Toda K. Is acetaminophen safe in pregnancy? Scandinavian Journal of Pain. 2017;17(1):445-446. doi:10.1016/j.sjpain.2017.09.007
- https://www.verywellhealth.com/sore-breasts-during-pregnancy-5184452
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
