اگر پیش‌تر از دئودورانت استفاده کرده‌اید، ممکن است فکر کرده باشید که چرا آن را کنار بگذارید؛ ممکن است احساس کنید هیچ دئودورانتی مؤثر نیست یا صرفاً آن روز فراموش کرده‌اید استفاده کنید. وقتی استفاده از دئودورانت یا ضدتعریق را متوقف می‌کنید، همچنان عرق خواهید کرد و بوی طبیعی بدن ممکن است بیشتر محسوس شود. این به دلیل تجزیه عرق توسط باکتری‌های پوست به ترکیبات معطر است که دئودورانت‌ها آن را پنهان می‌کنند¹.
چگونه دئودورانت‌ها کار می‌کنند
دئودورانت‌ها بوی ناشی از عرق را پنهان می‌کنند و دارای ترکیبات ضدباکتریایی هستند که میزان ترکیبات ایجادکننده بو را کاهش می‌دهند. آن‌ها با ضدتعریق‌ها متفاوت هستند که مجاری عرق را به طور موقت مسدود می‌کنند تا رطوبت را کاهش دهند. ضدتعریق‌ها حاوی نمک‌های آلومینیوم هستند که یک سد فیزیکی در غدد عرق ایجاد می‌کنند².
اگر استفاده از این محصولات را متوقف کنید، در ابتدا ممکن است بوی بیشتری احساس کنید، زیرا باکتری‌های زیر بغل با شرایط جدید سازگار می‌شوند. همچنین ممکن است رشد بیش از حد باکتری و قارچ اتفاق بیفتد، مخصوصاً اگر ضدتعریق را کنار بگذارید.
رفع افسانه‌های رایج درباره دئودورانت
برخی افراد به دلیل حساسیت پوست یا باورهای نادرست، دئودورانت‌ها را کنار می‌گذارند. تحقیقات نشان داده است که استفاده از دئودورانت‌ها و ضدتعریق‌ها با سرطان مرتبط نیست³. همچنین استفاده از دئودورانت بلافاصله پس از اصلاح بدن باعث ورود مواد سرطان‌زا نمی‌شود⁴. ایده «سم‌زدایی زیر بغل» با توقف مصرف دئودورانت‌ها نیز درست نیست؛ عرق بیشتر آب است و وظیفه اصلی آن خنک کردن بدن است².
چگونه بدون دئودورانت بوی بدن را مدیریت کنیم
- شستشو با صابون ضدباکتری: شستشوی روزانه زیر بغل با صابون ضدباکتری می‌تواند مانند دئودورانت عمل کند و باکتری‌ها را کاهش دهد.
- استفاده از بنزوئیل پراکساید: معمولاً برای درمان آکنه استفاده می‌شود اما با کاهش باکتری‌ها می‌تواند بوی بدن را کاهش دهد. ممکن است باعث سفید شدن لباس یا خشکی پوست شود⁵.
- استفاده از اسیدهای ملایم: محصولات حاوی اسید گلیکولیک یا سالیسیلیک می‌توانند با ایجاد محیط اسیدی‌تر برای پوست، باکتری‌های ایجادکننده بو را کاهش دهند و به‌عنوان لایه‌بردار ملایم عمل کنند⁶.
- درمان‌های تخصصی قوی‌تر: بوتاکس می‌تواند ترشح عرق را ۸۲ تا ۸۷ درصد برای ۳ تا ۱۲ ماه کاهش دهد و بو را کاهش دهد⁷. درمان miraDry نیز با استفاده از انرژی حرارتی، غدد عرق را از بین می‌برد و تعریق را تا ۸۲ درصد کاهش می‌دهد⁸.
- پذیرش وضعیت طبیعی بدن: برخی افراد حتی بدون استفاده از دئودورانت، بوی کمی دارند. عوامل مختلفی مانند ژنتیک، اضطراب، داروها، دما و تغذیه روی عرق و بو اثر دارند⁹.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد
اگر دچار راش یا تحریک پوستی پایدار شدید، با پزشک یا متخصص پوست مشورت کنید. محصولات زیر بغل ممکن است باعث درماتیت تماسی یا حساسیت شوند. افزایش تعریق یا بوی بدن ناگهانی نیز می‌تواند نشانه شرایط جدی‌تر مانند هایپرهیدروز باشد که نیاز به درمان دارد¹⁰.
خلاصه
- توقف استفاده از دئودورانت یا ضدتعریق ممکن است باعث افزایش بوی زیر بغل و رطوبت شود، اما می‌توان با روش‌های دیگر آن را کنترل کرد.
- هیچ مدرک علمی وجود ندارد که دئودورانت‌ها باعث سرطان شوند و توقف مصرف آن‌ها باعث دفع سموم بیشتر از بدن نمی‌شود.
- گزینه‌های جایگزین شامل شستشو با صابون ضدباکتری، استفاده از محصولات حاوی اسیدهای ملایم و درمان‌های تخصصی مانند بوتاکس یا miraDry هستند.
- در صورت تعریق یا بوی بدن غیرمعمول و ناگهانی، با پزشک مشورت کنید زیرا ممکن است نشانه مشکلات پزشکی باشد.
- Di Cicco F et al. Intrinsic and Extrinsic Factors Affecting Axillary Odor Variation. A Comprehensive Review. Physiology & Behavior. October 15, 2023.
- Armpit Detox: Does It Really Work? Cleveland Clinic. June 16, 2022.
- Antiperspirants and Breast Cancer Risk. American Cancer Society. October 19, 2022.
- Cancer Causes: Popular Myths About the Causes of Cancer. Mayo Clinic. March 8, 2024.
- Martin T et al. Benzoyl Peroxide. StatPearls. March 1, 2024.
- Karwal K et al. Topical AHA in Dermatology: Formulations, Mechanisms of Action, Efficacy, and Future Perspectives. Cosmetics. September 19, 2023.
- Can Botox Help You Sweat Less? Cleveland Clinic. November 1, 2021.
- MiraDry. International Hyperhidrosis Society.
- Ravreby I et al. There Is Chemistry in Social Chemistry. Science Advances. June 24, 2022.
- Sweating and Body Odor. Mayo Clinic. May 3, 2025.
- https://www.everydayhealth.com/wellness/healthy-skin/stop-wearing-deodorant-benefits-and-risks/
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.
اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
