التهاب حنجره یا لارنژیت میتواند باعث گرفتگی صدا، تغییر کیفیت صدا، احساس تحریک یا درد گلو و گاهی سرفه شود. در بسیاری از موارد، بهخصوص زمانی که علت آن عفونت ویروسی یا استفاده بیش از حد از صدا باشد، علائم با گذشت زمان برطرف میشوند.
برخی اقدامات خانگی میتوانند ناراحتی را کاهش دهند و شرایط مناسبتری برای بهبود تارهای صوتی فراهم کنند. با این حال، این روشها علت زمینهای لارنژیت را درمان نمیکنند و در صورت طولانی شدن علائم، بررسی پزشکی ضروری است.
۱. به صدای خود استراحت بدهید
یکی از مهمترین اقدامات برای بهبود گرفتگی صدا، کاهش استفاده از صداست. صحبت کردن طولانی، فریاد زدن، آواز خواندن و استفاده مداوم از صدا میتواند فشار بیشتری به تارهای صوتی وارد کند.
در صورت امکان، برای مدتی کمتر صحبت کنید و از صاف کردن مکرر گلو نیز خودداری کنید؛ زیرا این کار میتواند تارهای صوتی را بیشتر تحریک کند.
نکته مهم این است که پچپچ کردن یا صحبت کردن با صدای بسیار آهسته الزاماً انتخاب بهتری نیست و در برخی شرایط میتواند فشار صوتی ایجاد کند. بهتر است تا حد امکان سکوت کنید یا با صدای طبیعی و آرام، در صورت نیاز صحبت کنید.
افرادی مانند معلمان، خوانندگان، فروشندگان و سایر افرادی که استفاده زیادی از صدا دارند، ممکن است بیشتر دچار خستگی و تحریک تارهای صوتی شوند.

۲. آب کافی بنوشید
کمآبی میتواند باعث خشکی مخاط و افزایش ناراحتی گلو شود. بنابراین تأمین مایعات کافی یکی از سادهترین اقدامات حمایتی در دوران لارنژیت است.
آب انتخاب مناسبی است، اما نوشیدنیهای گرم یا ولرم نیز ممکن است احساس خشکی و تحریک گلو را کاهش دهند. میتوانید برای تنوع از آب، دمنوشهای بدون کافئین یا سایر نوشیدنیهای مناسب استفاده کنید.
با این حال، نیازی نیست همه افراد مقدار ثابتی مانند «۸ لیوان» یا «۶۴ اونس» آب در روز مصرف کنند. نیاز به مایعات به وزن بدن، فعالیت، آبوهوا، رژیم غذایی و شرایط پزشکی بستگی دارد.
افراد مبتلا به بیماریهای کلیوی، قلبی یا برخی بیماریهای دیگر که محدودیت دریافت مایعات دارند، باید میزان مصرف مایعات را با نظر پزشک تنظیم کنند.
آیا شیر زردچوبه برای لارنژیت مفید است؟
نوشیدنی گرم حاوی شیر و مقدار کمی زردچوبه ممکن است بهدلیل گرما و رطوبت، احساس ناراحتی گلو را موقتاً کاهش دهد. ترکیبات موجود در زردچوبه نیز خواص ضدالتهابی در مطالعات آزمایشگاهی و برخی مطالعات انسانی نشان دادهاند.
با این حال، شواهد کافی وجود ندارد که شیر زردچوبه بتواند خودِ لارنژیت را درمان کند. بنابراین بهتر است آن را یک نوشیدنی آرامبخش بدانیم، نه درمان اختصاصی التهاب حنجره.
۳. رطوبت محیط را مناسب نگه دارید
هوای بسیار خشک میتواند خشکی و تحریک راههای هوایی و گلو را بیشتر کند. استفاده از دستگاه بخور در محیط خشک ممکن است به کاهش این ناراحتی کمک کند.
اگر از دستگاه بخور استفاده میکنید، تمیز کردن منظم آن اهمیت زیادی دارد؛ زیرا دستگاه آلوده میتواند محل رشد میکروبها و انتشار ذرات نامطلوب در هوا باشد.
رطوبت بیش از حد نیز مطلوب نیست و میتواند رشد کپک را افزایش دهد. معمولاً حفظ رطوبت نسبی محیط در محدوده حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد مناسب است.
آیا بخور آب داغ مفید است؟
استنشاق بخار گرم ممکن است بهطور موقت احساس خشکی و تحریک گلو را کاهش دهد، اما شواهد قوی برای اینکه بخور باعث «ترمیم» تارهای صوتی یا کوتاه شدن دوره لارنژیت شود وجود ندارد.
از طرف دیگر، بخار آب بسیار داغ میتواند باعث سوختگی پوست و راههای هوایی شود. بنابراین نباید صورت را روی ظرف آب جوش گرفت یا از روشهایی استفاده کرد که خطر سوختگی دارند.
۴. درباره روغن اکالیپتوس احتیاط کنید
روغن اکالیپتوس بهدلیل ترکیبات معطر خود ممکن است احساس باز شدن راههای هوایی یا کاهش موقت بعضی علائم سرماخوردگی ایجاد کند، اما شواهد کافی برای اثبات اثر آن در درمان لارنژیت وجود ندارد.
افزودن روغنهای اسانسی به آب داغ و استنشاق مستقیم بخار نیز میتواند در برخی افراد باعث تحریک راههای هوایی یا ایجاد واکنش حساسیتی شود.
بهخصوص روغن اکالیپتوس نباید خورده شود و استفاده از آن در کودکان خردسال میتواند خطرناک باشد.
بنابراین اگر هدف اصلی کاهش خشکی و تحریک گلو است، تأمین مایعات و رطوبت مناسب محیط انتخابهای سادهتر و کمخطرتر هستند.
۵. از قرصهای مکیدنی گلو استفاده کنید
قرصهای مکیدنی میتوانند با افزایش ترشح بزاق، سطح گلو را مرطوب کنند و احساس خشکی، خراش یا تحریک را کاهش دهند.
برخی محصولات حاوی پکتین یا گلیسیرین برای تسکین موقت گلودرد و خشکی مناسب هستند. فرآوردههای حاوی نارون لغزنده نیز بهعنوان یک ماده پوشاننده گلو استفاده میشوند، اگرچه شواهد مربوط به اثربخشی آنها محدود است.
قرص مکیدنی علت لارنژیت را درمان نمیکند؛ هدف اصلی آن کاهش ناراحتی است.
۶. دمنوشهای گیاهی و عسل
نوشیدنیهای گرم و دمنوشهای گیاهی میتوانند برای کاهش موقت خشکی و تحریک گلو مفید باشند. برخی گزینههای رایج عبارتاند از:
- زنجبیل
- بابونه
- نعناع
- شیرینبیان
- نارون لغزنده
البته طبیعی بودن یک گیاه به معنای بیخطر بودن آن نیست. برخی گیاهان میتوانند با داروها تداخل داشته باشند یا در شرایط پزشکی خاص مناسب نباشند.
آیا عسل برای گرفتگی صدا مفید است؟
عسل ممکن است به تسکین گلودرد و سرفه کمک کند و بهخصوص در عفونتهای تنفسی فوقانی میتواند احساس تحریک گلو را کاهش دهد. اما شواهد موجود بیشتر درباره سرفه و علائم گلو است و نمیتوان گفت عسل التهاب حنجره را درمان میکند.
عسل برای کودکان زیر یک سال نباید مصرف شود، زیرا خطر بوتولیسم وجود دارد.
احتیاط درباره شیرینبیان
شیرینبیان حاوی گلیسیریزین است و مصرف زیاد یا طولانیمدت آن میتواند باعث افزایش فشارخون و کاهش پتاسیم خون شود و با برخی داروها تداخل داشته باشد.
اگر از محصولات شیرینبیان استفاده میکنید، بهخصوص در صورت ابتلا به فشارخون بالا، بیماری قلبی یا کلیوی یا مصرف داروهای خاص، بهتر است ابتدا با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
۷. با آبنمک ولرم غرغره کنید
غرغره با آبنمک میتواند به کاهش موقت تحریک و درد گلو کمک کند. برای تهیه محلول میتوانید حدود نصف قاشق چایخوری نمک را در یک لیوان آب گرم حل کنید.
سپس مقداری از محلول را حدود ۱۰ تا ۱۵ ثانیه در گلو غرغره کرده و بیرون بریزید و این کار را با باقی محلول تکرار کنید.
آبنمک ممکن است به کاهش التهاب و ناراحتی مخاط دهان و گلو کمک کند، اما نباید انتظار داشت که علت لارنژیت را از بین ببرد.
چه زمانی برای لارنژیت باید به پزشک مراجعه کرد؟
بسیاری از موارد حاد لارنژیت طی حدود یک تا دو هفته بهبود پیدا میکنند. اگر گرفتگی صدا یا سایر علائم برطرف نشدند یا بدتر شدند، بهتر است علت آن بررسی شود.
در صورت وجود هر یک از موارد زیر مراجعه به پزشک اهمیت بیشتری دارد:
- گرفتگی صدای مداوم یا رو به بدتر شدن
- درد قابلتوجه گلو که برطرف نمیشود
- تب مداوم
- تورم غدد لنفاوی
- دشواری در تنفس
- دشواری در بلع
- وجود خون در خلط
- کاهش وزن بدون علت مشخص
گرفتگی صدای مداوم میتواند دلایل مختلفی داشته باشد؛ از جمله آلرژی، رفلاکس معده و مری، عفونت، استفاده بیش از حد از صدا، ندول یا پولیپ تارهای صوتی و در موارد کمتر، بیماریهای جدیتر.
اگر گرفتگی صدا بیش از چهار هفته ادامه پیدا کند، معمولاً بررسی تخصصی حنجره و مشاهده تارهای صوتی با روشهایی مانند لارنگوسکوپی اهمیت پیدا میکند. در افراد سیگاری یا افرادی که عوامل خطر سرطان حنجره دارند، ارزیابی پزشکی ممکن است زودتر ضروری باشد.
جمعبندی
استراحت دادن به صدا، مصرف مایعات کافی و حفظ رطوبت مناسب محیط از سادهترین اقدامات برای کاهش ناراحتی ناشی از لارنژیت هستند. نوشیدنیهای گرم، عسل، قرصهای مکیدنی و غرغره آبنمک نیز ممکن است علائم گلو را موقتاً کاهش دهند.
با این حال، «طبیعی» بودن یک روش به معنای اثباتشده بودن اثر آن نیست. شواهد درباره بسیاری از گیاهان، روغنهای اسانسی و بخور برای درمان مستقیم لارنژیت محدود است. اگر گرفتگی صدا طولانی شود، عود کند یا با علائم هشدار همراه باشد، نباید درمانهای خانگی جایگزین ارزیابی پزشکی شوند.
- Jette M. Toward an understanding of the pathophysiology of chronic laryngitis. Perspect ASHA Spec Interest Groups. 2016;1(3):14–25. doi:10.1044/persp1.sig3.14
- Duke University Medical Center. Duke Voice Care Center voice health information.
- Li M, Zeng J, Liang B. Advances in application research on assessment methods of vocal fatigue. Lin Chuang Er Bi Yan Hou Tou Jing Wai Ke Za Zhi. 2023;37(11):934-938. Chinese. doi:10.13201/j.issn.2096-7993.2023.11.015
- King RE, Dailey SH, Thibeault SL. Role of voice therapy in adherence to voice rest after office-based vocal fold procedures. Am J Speech Lang Pathol. 2021;30(6):2542-2553. doi:10.1044/2021_AJSLP-21-00082
- St. Luke's Health. Laryngitis: causes, symptoms, and treatment.
- Horváth G, Ács K. Essential oils in the treatment of respiratory tract diseases highlighting their role in bacterial infections and their anti-inflammatory action: a review. Flavour Fragr J. 2015;30(5):331-341. doi:10.1002/ffj.3252
- Blanco-Salas J, Hortigón-Vinagre MP, Morales-Jadán D, Ruiz-Téllez T. Searching for scientific explanations for the uses of Spanish folk medicine: a review on the case of mullein (Verbascum, Scrophulariaceae). Biology (Basel). 2021;10(7):618. doi:10.3390/biology10070618
- Icahn School of Medicine at Mount Sinai. Laryngitis.
- Centers for Disease Control and Prevention. Manage common cold.
- Kuitunen I, Renko M. Honey for acute cough in children - a systematic review. Eur J Pediatr. 2023 Sep;182(9):3949-3956. doi:10.1007/s00431-023-05066-1
- Huynh NC, Everts V, Leethanakul C, Pavasant P, Ampornaramveth RS. Rinsing with saline promotes human gingival fibroblast wound healing in vitro. PLoS One. 2016;11(7):e0159843. doi:10.1371/journal.pone.0159843
- MedlinePlus. Pharyngitis - sore throat.
- Johns Hopkins Medicine. Laryngitis.
- Stachler RJ, Francis DO, Schwartz SR, et al. Clinical practice guideline: Hoarseness (dysphonia) (Update). Otolaryngology Head and Neck Surgery. 2018. 158(1_suppl):S1-S42. doi:10.1177/0194599817751030
- Vasconcelos D, Gomes AOC, Araújo CMT. Vocal fold polyps: Literature review. Int Arch Otorhinolaryngol. 2019;23(1):116–124. doi:10.1055/s-0038-1675391
- https://www.verywellhealth.com/natural-remedies-for-laryngitis-89287
