جفت نوزاد در اوایل بارداری به دیواره داخلی رحم متصل میشود. طبق گفته کلینیک کلیولند، با رشد رحم، محل اتصال جفت معمولاً به سمت بالا و دور از دهانه رحم حرکت میکند. با این حال، اگر جفت در طول بارداری نزدیک به دهانه رحم قرار داشته باشد، ممکن است پزشک به شما توصیه کند که احتیاطهای ویژهای را برای کاهش خطر عوارض رعایت کنید.
این اقدامات احتیاطی میتواند شامل محدود کردن یا اصلاح فعالیتهای ورزشی شما باشد. در ادامه به بررسی دقیق این موضوع میپردازیم که آیا میتوان با داشتن جفت پایین، به فعالیتهای ورزشی ادامه داد یا خیر.
جفت پایین (Low-Lying Placenta) چیست؟
جفت پایین به حالتی گفته میشود که جفت نزدیک به دهانه رحم قرار میگیرد، اما دهانه سرویکس را به طور کامل نمیپوشاند. بر اساس یک مطالعه منتشر شده در مجله آمریکایی زنان و زایمان، جفت پایین به معنای فاصلهای معادل ۲ سانتیمتر یا کمتر از دهانه داخلی سرویکس است، بدون آنکه هیچ بخشی از این دهانه پوشیده شده باشد¹. این وضعیت به طور بالقوه میتواند خطراتی را برای مادر و جنین ایجاد کند.
همین مطالعه، جفت پایین را با عوارض زیر مرتبط دانسته است:
- خونریزی قبل از زایمان و پس از زایمان
- بستری شدن در بیمارستان
- زایمان سزارین
- نوزادان کوچک برای سن حاملگی
برای تشخیص جفت پایین، از سونوگرافی استفاده میشود و در صورت وجود این وضعیت، فاصله لبه جفت تا دهانه رحم اندازهگیری میگردد. اگر جفت دهانه رحم را به طور کامل پوشانده باشد، طبق گفته خدمات بهداشت ملی انگلستان، به آن جفت سرراهی (Placenta Previa) گفته میشود و یک وضعیت متفاوت و معمولاً خطرناکتر است.
ورزش کردن با وجود جفت پایین
در صورتی که تشخیص جفت پایین برای شما مطرح شده باشد، ممکن است پزشکتان با احتیاط به شما توصیه کند که ورزش را محدود کرده یا کاملاً از آن اجتناب نمایید. خطر جفت پایین برای شما و نوزادتان به عوامل متعددی بستگی دارد که شامل فاصله جفت تا دهانه رحم و مرحلهای از بارداری است که در آن قرار دارید.
به عنوان مثال، اگر در اوایل بارداری هستید و لبه جفت چند سانتیمتر از دهانه رحم فاصله دارد، ممکن است به پیادهروی یا انجام تمرینات سبک تشویق شوید، زیرا احتمال دارد با پیشرفت بارداری، لبه جفت از دهانه رحم دورتر شود. اما اگر در سهماهه سوم بارداری هستید و جفت تنها نیم سانتیمتر از دهانه رحم فاصله دارد، پزشک احتمالاً توصیه میکند که از هرگونه فعالیت ورزشی پرهیز نمایید تا خطر خونریزی کاهش یابد.
نکات احتیاطی ضروری
جفت پایین میتواند به یک مسئله جدی تبدیل شود، لذا در صورت ابتلا به این وضعیت، حتماً در مورد ورزش و فعالیت بدنی با پزشک خود صحبت کنید. اگر به شما گفته شده است که جفت پایینی دارید، ممکن است پزشکتان توصیه کند که فعالیتهای خود را کاهش دهید و از رابطه جنسی خودداری کنید تا از تحریک دهانه رحم جلوگیری شود. علاوه بر این، باید به دقت ناحیه واژن را برای مشاهده هرگونه خونریزی تحت نظر بگیرید، مبادا جفت دهانه رحم را لمس کند یا بپوشاند.
همیشه در مورد تشخیص خاص و اقدامات احتیاطی لازم با پزشک خود مشورت کنید. در صورت مشاهده هرگونه خونریزی جدید یا بدون دلیل در طول بارداری، باید فوراً به دنبال مراقبتهای اورژانسی باشید.
سؤالات متداول (FAQ)
س: جفت پایین چقدر شایع است و آیا با پیشرفت بارداری خود به خود حل میشود؟
ج: جفت پایین به خصوص در اوایل بارداری نسبتاً شایع است و خوشبختانه در اکثر موارد، با بزرگ شدن رحم و رشد جنین، جفت به سمت بالای رحم «مهاجرت» میکند و از دهانه رحم دور میشود. این پدیده به عنوان مهاجرت جفت شناخته میشود و در بیشتر موارد، وضعیت جفت پایین تا پایان سهماهه دوم یا اوایل سهماهه سوم برطرف میگردد، که این امر اجازه میدهد بارداری به صورت طبیعی ادامه یابد.
س: ورزشهایی که در صورت داشتن جفت پایین باید از آنها اجتناب کرد، کدامند؟
ج: در صورت تشخیص جفت پایین، پزشکان معمولاً توصیه میکنند که از فعالیتهایی که فشار یا ضربه به ناحیه لگن وارد میکنند، اجتناب شود. این فعالیتها شامل دویدن، پریدن، بلند کردن وزنههای سنگین و همچنین ورزشهایی که شامل پرشهای ناگهانی هستند، میباشند. هدف این است که از هرگونه فشار احتمالی که میتواند به جفت یا دهانه رحم وارد شود و منجر به خونریزی گردد، دوری شود.
س: آیا جفت پایین با جفت سرراهی کاملاً یکسان است؟
ج: خیر، جفت پایین و جفت سرراهی (Placenta Previa) دو وضعیت متفاوت هستند، اگرچه هر دو شامل قرارگیری جفت در نزدیکی دهانه رحم میباشند. جفت پایین صرفاً نزدیک دهانه رحم قرار دارد، اما هیچ بخشی از دهانه سرویکس را نمیپوشاند. در مقابل، در جفت سرراهی، جفت به طور کامل یا جزئی دهانه رحم را میپوشاند که این حالت خطرناکتر تلقی شده و اغلب به محدودیتهای شدیدتر فعالیت و زایمان سزارین نیاز دارد.
س: در صورت داشتن جفت پایین، بهترین ورزشهای مجاز کدامند؟
ج: اگر پزشک اجازه ورزش دهد، فعالیتهای کمشدت که ضربه یا فشار کمی به بدن وارد میکنند، میتوانند مجاز باشند. این فعالیتها شامل پیادهروی آرام، حرکات کششی ملایم، و یوگای مخصوص بارداری (با تعدیل حرکات چرخشی یا معکوس که فشار به شکم وارد میکنند) است. قبل از شروع هر برنامه ورزشی، حتماً باید توصیههای دقیق و شخصیسازی شده پزشک خود را دریافت کنید.
س: چه زمانی جفت پایین یک نگرانی جدی تلقی میشود؟
ج: جفت پایین زمانی به یک نگرانی جدی تبدیل میشود که فاصله جفت تا دهانه رحم بسیار کم باشد (مثلاً کمتر از ۱ سانتیمتر) و با پیشرفت بارداری این فاصله حفظ شود، به ویژه در سهماهه سوم. در این شرایط، خطر خونریزی حاد قبل یا حین زایمان افزایش مییابد. همچنین، اگر جفت پایین با خونریزی واژینال همراه شود، یک وضعیت اورژانسی محسوب شده و نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.
نتیجهگیری
جفت پایین وضعیتی است که در آن جفت نزدیک به دهانه رحم قرار دارد، اما آن را نمیپوشاند. تصمیمگیری در مورد ادامه فعالیتهای ورزشی با جفت پایین، کاملاً وابسته به تشخیص پزشک، فاصله دقیق جفت تا دهانه رحم، و مرحله بارداری است.
در مواردی که فاصله جفت کافی باشد، فعالیتهای سبک با نظارت پزشک ممکن است مجاز باشند، اما در سهماهه سوم یا در صورت نزدیک بودن جفت، معمولاً توصیه به کاهش فعالیتها و پرهیز از رابطه جنسی برای جلوگیری از خونریزی داده میشود. در هر صورت، مشاوره با پزشک متخصص برای درک دقیق وضعیت و رعایت اقدامات احتیاطی، به منظور حفظ سلامت مادر و نوزاد، حیاتی است.
- Cleveland Clinic: “Placenta.”
- American Journal of Obstetrics and Gynecology: “Revisiting Low-Lying Placenta: Internal OS Distance and Pregnancy Outcomes.”
- National Health Service: “What Complications Can Affect the Placenta?”
- https://www.everydayhealth.com/pregnancy/can-i-exercise-with-a-low-lying-placenta/
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
