در حالی که ممکن است برای کاهش وزن اضافه شده در دوران بارداری عجله داشته باشید، شاید در دوران شیردهی به فکر امتحان کردن رژیم کتوژنیک برای کمک به کاهش وزن یا مدیریت یک وضعیت سلامتی باشید.
رژیم کتو یا کتوژنیک یک رژیم غذایی محبوب است که به بسیاری از افراد کمک کرده تا وزن کم کنند و قند خون را مدیریت کنند. این یک رژیم غذایی کمکربوهیدرات و پُرچرب است که به شما کمک میکند وارد کتوز شوید؛ یک حالت متابولیک که در آن بدن شما بهجای کربوهیدرات برای انرژی، چربی میسوزاند.
با وجود جذابیت این رژیم، باید توجه داشت که پیروی از رژیم کتوژنیک در دوران شیردهی مجاز نیست و نباید به هیچ وجه دنبال شود. این مقاله به بررسی بیشتر اثرات رژیم کتو بر شیردهی میپردازد و برخی از رژیمهای غذایی جایگزین را پیشنهاد میکند.
۱. چگونه کتو بر فردی که شیر میدهد تأثیر میگذارد؟
تا به امروز، تحقیقات علمی منتشر شده کمی در مورد پیروی از رژیم کتو در دوران شیردهی انجام شده است. به این ترتیب، ما عمدتاً میتوانیم به چند مطالعه موردی منتشرشده در مجلات پزشکی، همراه با تجربیات گزارششده توسط افرادی که آن را امتحان کردهاند، تکیه کنیم.
به عنوان مثال، برخی از کاربران در انجمنهای آنلاین گزارش میدهند که تا زمانی که کالری مصرفی خود را بالا نگه داشته و مایعات زیادی بنوشند، میتوانند در دوران شیردهی رژیم کتو را دنبال کنند. در مقابل، برخی دیگر میگویند که در دوران شیردهی باید کربوهیدرات بیشتری بخورند، زیرا کتو باعث کاهش شدید تولید شیر در آنها شده است.
تولید و کیفیت شیر مادر
یک نگرانی بزرگ برای بسیاری از مادران شیرده این است که رژیم غذایی آنها چگونه میتواند بر کمیت و کیفیت شیرشان تأثیر بگذارد.
بدن شما به مقدار مشخصی کالری و مایعات نیاز دارد تا شیر کافی برای حمایت از کودک شما تولید کند. به همین دلیل مهم است که به رژیمهای غذایی بسیار محدودکننده پایبند نباشید.
- کالری ناکافی: از آنجایی که کتو سرشار از پروتئین و چربی است، میتواند بسیار سیرکننده باشد و بهطور بالقوه دریافت کالری کافی برای تولید شیر و حفظ سلامتی خودتان را دشوار کند. نیازهای کالری در هنگام شیردهی بیشتر است. زنان شیرده کمتحرک به حداقل ۱۸۰۰ کالری در روز نیاز دارند، اما کسانی که فعال هستند ممکن است به ۲۴۰۰ کالری یا بیشتر احتیاج داشته باشند.
- خطر کمآبی: قرار گرفتن در حالت کتوز (زمانی که بدن شما بهجای کربوهیدرات، چربی میسوزاند) نیاز بدن شما به مایعات را افزایش میدهد. این مسئله خطر کمآبی را حتی برای افرادی که شیر نمیدهند، بالا میبرد. همراه با نیاز به مایعات اضافی که بهطور طبیعی در دوران شیردهی وجود دارد، هیدراته ماندن کافی دشوارتر میشود. اگر دچار کمآبی شوید، ممکن است متوجه کاهش سریع و ناگهانی شیر خود شوید.
- کیفیت شیر: شواهد محدود نشان میدهد که شیر مادر تولیدشده توسط فردی که رژیم کتو دارد، ممکن است چربی و کالری بیشتری داشته باشد، اما این لزوماً به این معنی نیست که کودک آنچه را که نیاز دارد، دریافت میکند.
صرفنظر از کیفیت، برای موفقیت در شیردهی، حیاتی است که کالری کافی بخورید و مایعات کافی بنوشید. تحقیقات بیشتری برای درک بهتر اینکه چگونه کتو ممکن است بر تولید و کیفیت شیر مادر تأثیر بگذارد، مورد نیاز است.
۲. ایمنی و خطر کتواسیدوز در دوران شیردهی
جدیترین نگرانی در مورد دنبال کردن رژیم کتو در دوران شیردهی، خطر بروز وضعیتی به نام کتواسیدوز (Ketoacidosis) است. چندین گزارش از وقوع این وضعیت در زنان شیردهای که رژیم کتو را دنبال کردهاند، وجود دارد.
کتواسیدوز با سطوح بسیار بالای کتونها و تغییرات در گازهای خون مشخص میشود که باعث میشود خون بیش از حد اسیدی شود. این وضعیت بسیار جدی است و نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.
علائم کتواسیدوز عبارتند از: تنگی نفس، حالت تهوع، استفراغ، کماشتهایی، درد شکم یا درد قفسه سینه.
کتواسیدوز، بهخصوص در افرادی که دیابت ندارند، نادر است. با این حال، برای مادران شیردهی که از رژیم غذایی کتوژنیک پیروی میکنند، این یک خطر واقعی است که باید جدی گرفته شود، بهویژه اگر از قبل شرایط پزشکی خاصی داشته باشید.
اگر در مورد رژیم غذایی خود سؤال یا نگرانی دارید، حتماً با پزشک خود مشورت کنید یا با یک متخصص تغذیه (RD) که در تغذیه بارداری/شیردهی تخصص دارد، همکاری کنید. هنگامی که کودک شما از شیر گرفته شد، در صورت تمایل، میتوانید با خیال راحتتری به رژیم کتو برگردید یا آن را شروع کنید.
۳. رژیمهای غذایی جایگزین و ایمنتر در شیردهی
در اینجا برخی از الگوهای غذایی دیگر که ممکن است برای زنان شیرده ایمنتر باشند، آورده شده است. این رژیمها همچنان میتوانند به کاهش وزن شما کمک کنند، اما خطر کمتری برای به خطر انداختن تولید شیر شما، ترویج کمآبی بدن و ایجاد کتواسیدوز دارند.
رژیم مدیترانهای (Mediterranean Diet)
رژیم مدیترانهای بر اساس الگوی غذایی سنتی کشورهای مدیترانهای مانند یونان، ایتالیا و اسپانیا است. این رژیم سرشار از غلات کامل، روغنهای سالم مانند روغن زیتون، ماهی و غذاهای دریایی، و مقدار زیادی میوه و سبزیجات است.
- یک مطالعه نشان داد که کودکانی که توسط مادران پیرو رژیم مدیترانهای شیردهی میشدند، میزان کمتری از آسم و سایر بیماریهای التهابی را در دوران کودکی داشتند.
- مطالعه دیگری نشان داد زنانی که رژیم مدیترانهای را در دوران بارداری و شیردهی دنبال میکردند، در دوران شیردهی چربی کمتری را به صورت ذخیره در بدن خود نگه داشتند.
رژیم کمکربوهیدرات تعدیلشده (Modified Low-Carb)
یک رژیم کمکربوهیدرات تعدیلشده میتواند حاوی ۱۳۰ گرم کربوهیدرات کل در روز باشد، که بسیار بیشتر از محدودیتهای شدید رژیم کتو (کمتر از ۵۰ گرم) است.
- رژیمهای کمکربوهیدرات میتوانند مزایای مشابهی با کتو داشته باشند، زیرا به بدن شما کمک میکنند تا مقداری از چربی ذخیرهشدهاش را برای انرژی بسوزاند.
- به علاوه، این رژیمها خطر کمتری برای کتواسیدوز دارند، زیرا میزان کربوهیدرات دریافتی در آنها بالاتر است.
- اگر میخواهید پس از پایان شیردهی به رژیم کتوژنیک تغییر دهید، یک رژیم کمکربوهیدرات تعدیلشده میتواند انتخاب خوبی برای شروع باشد.
جمعبندی نهایی
تحقیقات منتشرشده در مورد اثرات رژیم کتو بر شیردهی محدود است. برخی از افراد گزارش میدهند که در دوران شیردهی بدون وقفه در شیر مادر بهراحتی رژیم کتو را دنبال کردهاند، در حالی که برخی دیگر اظهار داشتند که پیروی از این رژیم در عین حفظ سلامت خود و تولید شیر کافی، بسیار دشوار است.
مهمترین نکته این است که پیروی از کتو در دوران شیردهی میتواند خطر یک بیماری جدی به نام کتواسیدوز را افزایش دهد. الگوهای غذایی کمتر محدودکننده مانند رژیمهای مدیترانهای یا رژیمهای کمکربوهیدرات تعدیلشده ممکن است انتخابهای بهتری و ایمنتری در دوران شیردهی باشند.
دکتر روشن ضمیر هستم، متخصص تغذیه و رژیم درمانی (PhD). اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با من داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
