بسیاری از افراد تصور می‌کنند واکسن اچ‌پی‌وی فقط مخصوص کودکان و نوجوانان است و اگر در سنین پایین تزریق نشده باشد، دیگر فایده‌ای ندارد. این در حالی است که شواهد علمی نشان می‌دهد بزرگسالان هم در برخی شرایط می‌توانند از این واکسن سود ببرند.
اگر به هر دلیلی واکسن اچ‌پی‌وی را در کودکی یا اوایل بزرگسالی دریافت نکرده‌اید، هنوز ممکن است فرصت محافظت در برابر برخی انواع این ویروس و سرطان‌های مرتبط با آن وجود داشته باشد. تصمیم‌گیری در این زمینه نیازمند آگاهی و گفت‌وگو با پزشک است.
واکسیناسیون اچ‌پی‌وی در بزرگسالان
ویروس پاپیلومای انسانی یکی از شایع‌ترین عفونت‌های منتقله از راه تماس جنسی در جهان است. تقریباً بیشتر افرادی که از نظر جنسی فعال هستند، در مقطعی از زندگی خود با این ویروس تماس پیدا می‌کنند.
در بسیاری از موارد، عفونت به‌طور خودبه‌خود از بین می‌رود، اما در برخی افراد می‌تواند پایدار بماند و سال‌ها بعد منجر به بروز سرطان شود. به همین دلیل، پیشگیری حتی در سنین بالاتر نیز می‌تواند اهمیت داشته باشد.
در گذشته، تزریق واکسن اچ‌پی‌وی فقط تا سن بیست‌وشش سالگی توصیه می‌شد. اما از چند سال پیش، دامنه سنی مجاز برای دریافت واکسن به بزرگسالان تا چهل‌وپنج سال گسترش یافته است.
در این بازه سنی، واکسیناسیون به‌صورت تصمیم‌گیری مشترک انجام می‌شود. یعنی فرد و پزشک با در نظر گرفتن شرایط شخصی، میزان مواجهه احتمالی با ویروس و منافع بالقوه واکسن، با هم تصمیم می‌گیرند.
چرا تزریق واکسن اچ‌پی‌وی در بزرگسالی همچنان مهم است؟
اچ‌پی‌وی عامل اصلی بسیاری از سرطان‌هاست که ممکن است سال‌ها پس از عفونت اولیه بروز کنند. این سرطان‌ها فقط به سرطان دهانه رحم محدود نیستند.
هر سال، تعداد قابل توجهی از سرطان‌های دهانه رحم، مقعد، دهان و گلو و همچنین سرطان‌های ناحیه تناسلی به این ویروس نسبت داده می‌شوند. پیشگیری از عفونت‌های پرخطر می‌تواند نقش مهمی در کاهش این آمار داشته باشد.
واکسن نه‌ظرفیتی اچ‌پی‌وی از چندین نوع پرخطر ویروس که عامل اصلی این سرطان‌ها هستند محافظت می‌کند. همچنین از انواعی که باعث زگیل تناسلی می‌شوند نیز پیشگیری می‌کند.
حتی اگر سال‌هاست فعالیت جنسی داشته‌اید، به احتمال زیاد با همه انواع ویروسی که واکسن پوشش می‌دهد مواجه نشده‌اید. بنابراین، واکسیناسیون می‌تواند همچنان محافظت معنی‌داری ایجاد کند.
این موضوع به‌ویژه برای افرادی که وارد رابطه جدیدی شده‌اند یا احتمال مواجهه آینده با ویروس در آن‌ها وجود دارد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
برنامه تزریق واکسن اچ‌پی‌وی
واکسن اچ‌پی‌وی به‌طور معمول در سنین یازده تا دوازده سالگی توصیه می‌شود، اما امکان شروع آن از نه سالگی نیز وجود دارد. اگر فردی این زمان را از دست بدهد، واکسیناسیون جبرانی تا سن بیست‌وشش سالگی توصیه می‌شود.
پس از این سن، تزریق واکسن به‌صورت خودکار انجام نمی‌شود و نیازمند بررسی فردی است. پزشک با توجه به شرایط سلامتی و سبک زندگی، مناسب بودن واکسن را ارزیابی می‌کند.
تعداد دوزهای موردنیاز
- از نه تا چهارده سالگی: دو دوز با فاصله شش تا دوازده ماه.
- پانزده سالگی به بعد: سه دوز در بازه زمانی شش ماهه.
آیا واکسن اچ‌پی‌وی برای شما مناسب است؟
مطالعات نشان داده‌اند که واکسن اچ‌پی‌وی ایمن است و حتی در سنین بالاتر نیز می‌تواند اثربخشی داشته باشد. با این حال، این به معنی توصیه همگانی برای همه بزرگسالان نیست.
در تصمیم‌گیری باید به عواملی مانند وضعیت روابط، احتمال مواجهه آینده با ویروس و سابقه واکسیناسیون توجه شود. گفت‌وگوی صادقانه با پزشک می‌تواند به روشن شدن این موضوع کمک کند.
بسیاری از بزرگسالان در طول زندگی دچار تغییرات مهمی مانند شروع یک رابطه جدید یا تغییر در وضعیت زناشویی می‌شوند. این تغییرات می‌توانند نیازهای بهداشتی جدیدی ایجاد کنند که واکسیناسیون یکی از آن‌هاست.
گاهی لازم است خود فرد موضوع واکسن را مطرح کند، زیرا ممکن است برخی پزشکان در سنین بالاتر به‌طور خودکار به آن اشاره نکنند. پرسیدن مستقیم می‌تواند مسیر تصمیم‌گیری آگاهانه را هموار کند.
چگونه قدم اول را بردارید؟
اگر به دریافت واکسن اچ‌پی‌وی فکر می‌کنید، چند اقدام ساده می‌تواند به شما کمک کند مسیر را شفاف‌تر ببینید.
ابتدا می‌توانید درباره واکسن و شرایط خودتان اطلاعات معتبر جمع‌آوری کنید و مزایا و محدودیت‌ها را بسنجید. سپس، وضعیت واکسیناسیون قبلی خود را بررسی کنید تا مطمئن شوید آیا قبلاً واکسن را دریافت کرده‌اید یا خیر.
در نهایت، در مراجعه بعدی به پزشک یا داروساز، موضوع را مطرح کنید و بپرسید آیا دریافت واکسن برای شما منطقی و مفید است یا نه. این گفت‌وگو بخش مهمی از مراقبت فعال از سلامت شماست.
پرسش‌های متداول درباره واکسن اچ‌پی‌وی در بزرگسالان
اگر قبلاً در معرض اچ‌پی‌وی بوده‌ام، واکسن هنوز فایده دارد؟
بله، زیرا واکسن از انواعی از ویروس محافظت می‌کند که ممکن است هنوز با آن‌ها مواجه نشده باشید.
آیا واکسن اچ‌پی‌وی سرطان موجود را درمان می‌کند؟
خیر، واکسن نقش درمانی ندارد و فقط برای پیشگیری از عفونت‌های آینده طراحی شده است.
آیا همه افراد بین بیست‌وهفت تا چهل‌وپنج سال باید واکسن بزنند؟
خیر، تصمیم‌گیری در این بازه سنی فردمحور است و باید با مشورت پزشک انجام شود.
آیا واکسن اچ‌پی‌وی ایمن است؟
بله، این واکسن در مطالعات گسترده ایمن ارزیابی شده و عوارض آن معمولاً خفیف و گذرا هستند.
جمع‌بندی
انواع مختلفی از ویروس اچ‌پی‌وی وجود دارد و واکسن می‌تواند از ابتلا به گونه‌هایی که هنوز با آن‌ها تماس نداشته‌اید جلوگیری کند. از دست دادن واکسیناسیون در کودکی یا جوانی به این معنا نیست که فرصت پیشگیری کاملاً از بین رفته است.
اگر در بازه سنی بیست‌وهفت تا چهل‌وپنج سال قرار دارید و واکسن اچ‌پی‌وی را به‌طور کامل دریافت نکرده‌اید، صحبت با پزشک می‌تواند به شما کمک کند تصمیمی آگاهانه و متناسب با شرایط خود بگیرید.
- Markowitz LE et al. Quadrivalent Human Papillomavirus Vaccine: Recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP). Morbidity and Mortality Weekly Report. March 23, 2007.
- Meites E et al. Human Papillomavirus Vaccination for Adults: Updated Recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices. Morbidity and Mortality Weekly Report. August 16, 2019.
- واکسن HPV برای بزرگسالان: محافظت هنوز امکان‌پذیر است rdiet.ir/Suk R et al. Human Papillomavirus Vaccine Administration Trends Among Commercially Insured US Adults Aged 27-45 Years Before and After Advisory Committee on Immunization Practices Recommendation Change, 2007-2020. JAMA Health Forum. December 16, 2022.
- About Genital HPV Infection. U. S. Centers for Disease Control and Prevention. January 31, 2025.
- Cancers Linked With HPV Each Year. U.S. Centers for Disease Control and Prevention. June 1, 2025.
- Gardasil 9 Vaccine Protects Against Additional HPV Types. National Cancer Institute. March 2, 2015.
- What I Tell Every Patient About the HPV Vaccine. Every Stage Health. November 2024.
- Evidence to Recommendations for HPV Vaccination of Adults, Ages 27 Through 45 Years. Centers for Disease Control and Prevention. August 7, 2024.
- Clinical Overview of HPV. Centers for Disease Control and Prevention. July 9, 2024.
- https://www.everydayhealth.com/cancer/missed-the-hpv-vaccine-it-may-not-be-too-late/
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.
اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
