۱۷ خوراکی برای کاهش قند خون

📅 تاریخ انتشار:

نکات کلیدی

  • برخی خوراکی‌ها مانند کلم بروکلی و غذاهای دریایی می‌توانند به تنظیم سطح قند خون کمک کنند، زیرا دارای خواص و مواد مغذی منحصربه‌فردی هستند.
  • گنجاندن مغزها، بامیه و تخم کتان در رژیم غذایی ممکن است به مدیریت قند خون کمک کند، زیرا سرشار از فیبر و آنتی‌اکسیدان هستند.
  • توت‌ها، آووکادو، مرکبات و سیب‌ها به دلیل داشتن فیبر، ویتامین‌ها و ترکیبات گیاهی، می‌توانند برای کنترل قند خون مفید باشند.

اگرچه عواملی مانند وزن بدن، سطح فعالیت، استرس و ژنتیک نیز در تنظیم قند خون نقش دارند، اما پیروی از یک رژیم غذایی سالم برای مدیریت قند خون بسیار حیاتی است.

برخی غذاها، از جمله آن‌هایی که قند افزوده و کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده‌ی زیادی دارند، می‌توانند باعث نوسان قند خون شوند، در حالی که برخی دیگر می‌توانند تنظیم قند خون را بهینه کرده و سلامت کلی بدن را ارتقا دهند.

در ادامه ۱۷ ماده غذایی را معرفی می‌کنیم که می‌توانند به تنظیم قند خون کمک کنند:


۱. بروکلی و جوانه‌های بروکلی

سولفورافان نوعی ایزوتیوسیانات با خاصیت کاهش‌دهنده‌ی قند خون است. این ترکیب گیاهی در اثر واکنش آنزیمی هنگام خرد کردن یا جویدن بروکلی تولید می‌شود.

🍏
اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...
اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.
آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر

مطالعات آزمایشگاهی، حیوانی و چند مطالعه انسانی نشان داده‌اند که عصاره‌ی بروکلی غنی از سولفورافان دارای اثرات ضد دیابتی قوی است و به افزایش حساسیت به انسولین و کاهش قند خون و شاخص‌های استرس اکسیداتیو کمک می‌کند.

جوانه‌های بروکلی منبعی غنی از گلوکوزینولات‌ها مانند گلوکورافانین هستند. تحقیقات نشان می‌دهد که این ترکیبات در صورت مصرف به‌صورت پودر یا عصاره می‌توانند به بهبود حساسیت به انسولین و کاهش قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ کمک کنند.

همچنین مصرف سبزیجات خانواده‌ی کلم ممکن است خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را کاهش دهد، اگرچه تحقیقات بیشتری مورد نیاز است.

نکته: بهترین روش برای افزایش فراهمی زیستی سولفورافان این است که بروکلی و جوانه‌ها را خام یا بخارپز سبک مصرف کنید یا منابع فعال میریوزیناز مانند پودر دانه خردل را به بروکلی پخته اضافه کنید.


۲. غذاهای دریایی

غذاهای دریایی از جمله ماهی و صدف‌ها منبعی ارزشمند از پروتئین، چربی‌های سالم، ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌هایی هستند که ممکن است به تنظیم قند خون کمک کنند.

پروتئین برای کنترل قند خون ضروری است، زیرا هضم را کند کرده، از افزایش ناگهانی قند خون پس از وعده‌های غذایی جلوگیری می‌کند و احساس سیری را افزایش می‌دهد. همچنین می‌تواند از پرخوری جلوگیری کرده و به کاهش چربی اضافی بدن کمک کند، که هر دو برای کنترل قند خون مفید هستند.

مصرف زیاد ماهی‌های چرب مانند سالمون و ساردین نشان داده است که به بهبود تنظیم قند خون کمک می‌کند.

به‌عنوان مثال، در یک مطالعه‌ی کوچک در سال ۲۰۱۷ با ۶۸ شرکت‌کننده، بزرگسالان دارای اضافه‌وزن یا چاقی که ۷۵۰ گرم ماهی چرب در هفته مصرف کردند، در مقایسه با کسانی که ماهی کم‌چرب مصرف کردند، بهبود قابل توجهی در سطح قند خون پس از وعده غذایی نشان دادند.


۳. کدو تنبل و تخم کدو

کدو تنبل که رنگ روشن و فیبر و آنتی‌اکسیدان فراوانی دارد، انتخابی عالی برای تنظیم قند خون است. این ماده در بسیاری از کشورها مانند مکزیک و ایران یک درمان سنتی برای دیابت محسوب می‌شود.

کدو حاوی کربوهیدرات‌هایی به نام پلی‌ساکاریدهاست که برای پتانسیل تنظیم قند خون‌شان مورد بررسی قرار گرفته‌اند. درمان با عصاره‌ها و پودرهای کدو در مطالعات انسانی محدود و مطالعات حیوانی باعث کاهش قابل‌توجه قند خون شده است.

تخم کدو نیز سرشار از چربی‌های سالم و پروتئین است و برای کنترل قند خون گزینه‌ای عالی به شمار می‌رود.

در یک مطالعه‌ی کوچک در سال ۲۰۱۸ با ۴۰ شرکت‌کننده، مصرف ۶۵ گرم تخم کدو باعث کاهش قند خون پس از وعده تا ۳۵٪ در مقایسه با گروه کنترل شد.


۴. مغزها و کره‌ی مغزها

تحقیقات نشان داده‌اند که خوردن مغزها می‌تواند راهی مؤثر برای کمک به تنظیم قند خون باشد.

در یک مطالعه‌ی کوچک در سال ۲۰۱۸ با ۲۵ فرد مبتلا به دیابت نوع ۲، مصرف بادام‌زمینی و بادام در طول روز به‌عنوان بخشی از یک رژیم کم‌کربوهیدرات باعث کاهش قند خون ناشتا و پس از وعده شد.

همچنین یک مرور سیستماتیک نشان داد که مصرف انواع مختلف مغزها باعث کاهش قند خون ناشتا در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ می‌شود، اگرچه نویسندگان اشاره کردند که نتایج از نظر بالینی قابل‌توجه نبوده و تحقیقات بیشتری لازم است.


۵. بامیه

بامیه میوه‌ای است که معمولاً مانند سبزی مصرف می‌شود و منبعی غنی از ترکیبات کاهش‌دهنده‌ی قند خون مانند پلی‌ساکاریدها و آنتی‌اکسیدان‌های فلاونوئیدی است.

دانه‌های بامیه ممکن است به‌دلیل خاصیت قوی کاهش‌دهنده‌ی قند خون‌شان به‌عنوان یک درمان طبیعی برای دیابت مفید باشند.

رامنوگالاکتورونان، پلی‌ساکارید اصلی در بامیه، به‌عنوان یک ترکیب ضد دیابتی قدرتمند شناسایی شده است. علاوه بر این، بامیه حاوی فلاونوئیدهایی مانند ایزوکورستین و کورستین ۳-O-گنتیوبیوزید است که با مهار برخی آنزیم‌ها به کاهش قند خون کمک می‌کنند.

اگرچه مطالعات حیوانی نشان می‌دهند که بامیه دارای خواص ضد دیابتی قوی است، اما به تحقیقات انسانی بیشتری نیاز است.


۶. تخم کتان

تخم کتان سرشار از فیبر و چربی‌های سالم است و ممکن است به کاهش قند خون کمک کند.

در یک مطالعه‌ی ۸ هفته‌ای با ۵۷ فرد مبتلا به دیابت نوع ۲، افرادی که روزانه ۲۰۰ گرم ماست با ۳۰ گرم تخم کتان مصرف کردند، کاهش قابل‌توجهی در HbA1c (نشانگر کنترل بلندمدت قند خون) در مقایسه با کسانی که ماست ساده مصرف کردند، نشان دادند.

علاوه بر این، یک مرور بر ۲۵ مطالعه‌ی کنترل‌شده نشان داد که مصرف تخم کتان کامل منجر به بهبود قابل‌توجهی در کنترل قند خون می‌شود.


۷. لوبیا و عدس

لوبیا و عدس سرشار از منیزیم، فیبر و پروتئین هستند که همگی ممکن است به کاهش قند خون کمک کنند. این مواد به‌ویژه غنی از فیبر محلول و نشاسته‌ی مقاوم هستند که به کند شدن هضم کمک کرده و ممکن است پاسخ قند خون پس از وعده‌های غذایی را بهبود دهند.

به‌عنوان مثال، مطالعه‌ای بر روی ۱۲ زن نشان داد که افزودن لوبیای سیاه یا نخود به وعده‌ی برنج، سطح قند خون پس از غذا را در مقایسه با خوردن تنها برنج به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد.


۸. غذاهای تخمیری (کیمچی و ساورکراوت)

غذاهای تخمیری مانند کیمچی و ساورکراوت حاوی ترکیباتی مفید از جمله پروبیوتیک‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها هستند. تحقیقات این ترکیبات را با بهبود قند خون و حساسیت به انسولین مرتبط دانسته‌اند.

یک مرور در سال ۲۰۲۱ نتیجه گرفت که غذاهای پروبیوتیک تأثیر قابل‌توجهی بر تنظیم قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ دارند، به‌ویژه در کسانی که بیماری‌شان به‌خوبی کنترل نشده یا از انسولین استفاده نمی‌کنند.


۹. دانه‌های چیا

مصرف دانه‌های چیا ممکن است برای تنظیم قند خون مفید باشد. برخی مطالعات مصرف این دانه‌ها را با کاهش قند خون و بهبود حساسیت به انسولین مرتبط دانسته‌اند.

یک مرور در سال ۲۰۲۰ از ۱۷ مطالعه‌ی حیوانی نشان داد که دانه‌های چیا ممکن است حساسیت به انسولین و تنظیم قند خون را بهبود بخشند و خطر بیماری از جمله دیابت را کاهش دهند.


۱۰. کِیل (kale)

کِیل به‌دلیل ترکیباتش که ممکن است سطح قند خون را کاهش دهند، از جمله فیبر و آنتی‌اکسیدان‌های فلاونوئیدی، اغلب «ابر‌خوراکی» نامیده می‌شود.

یک مطالعه در سال ۲۰۱۶ که شامل ۴۲ فرد ژاپنی بود، نشان داد که مصرف ۷ یا ۱۴ گرم غذاهای حاوی کِیل همراه با وعده‌ی پرکربوهیدرات، قند خون پس از غذا را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد.


۱۱. توت‌ها

توت‌ها سرشار از فیبر، ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها هستند که همه‌ی این‌ها آن‌ها را به انتخابی عالی برای مدیریت قند خون تبدیل می‌کند.

یک مطالعه در سال ۲۰۱۹ نشان داد که خوردن ۲۵۰ گرم تمشک قرمز همراه با وعده‌ی پرکربوهیدرات باعث کاهش قابل‌توجه انسولین و قند خون پس از وعده در بزرگسالان مبتلا به پیش‌دیابت شد.


۱۲. آووکادو

آووکادوها می‌توانند مزایای قابل‌توجهی برای کنترل قند خون داشته باشند. آن‌ها سرشار از چربی‌های سالم، فیبر، ویتامین‌ها و مواد معدنی هستند و افزودن آن‌ها به وعده‌های غذایی ممکن است مدیریت قند خون را بهبود بخشد.


۱۳. جو دوسر و سبوس جو

گنجاندن جو دوسر و سبوس آن در رژیم غذایی ممکن است به‌دلیل محتوای بالای فیبر محلول به بهبود سطح قند خون کمک کند.

تحلیل ۱۶ مطالعه نشان داد که مصرف جو دوسر باعث کاهش قابل‌توجه HbA1c و قند خون ناشتا شد.


۱۴. مرکبات

اگرچه مرکبات حاوی قند طبیعی هستند، اما شاخص گلیسمی پایینی دارند. مرکبات مانند پرتقال و گریپ‌فروت سرشار از فیبر و ترکیبات گیاهی مانند نارینجنین هستند که خاصیت ضد دیابتی قوی دارند.


۱۵. کفیر و ماست

کفیر و ماست محصولات لبنی تخمیری هستند که ممکن است به تنظیم قند خون کمک کنند.

یک مطالعه‌ی ۸ هفته‌ای بر روی ۶۰ نفر مبتلا به دیابت نوع ۲ نشان داد که نوشیدن ۶۰۰ میلی‌لیتر کفیر در روز باعث کاهش قابل‌توجه قند خون ناشتا و HbA1c شد.


۱۶. تخم‌مرغ

تخم‌مرغ‌ها منبعی غلیظ از پروتئین، چربی‌های سالم، ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها هستند و برخی مطالعات مصرف آن‌ها را با بهبود تنظیم قند خون مرتبط دانسته‌اند.


۱۷. سیب

سیب حاوی فیبر محلول و ترکیبات گیاهی از جمله کورستین، اسید کلروژنیک و اسید گالیک است که ممکن است به کاهش قند خون و محافظت در برابر دیابت کمک کند.

یک مطالعه بر روی ۱۸ زن نشان داد که خوردن سیب ۳۰ دقیقه قبل از وعده‌ی برنج، قند خون پس از وعده را نسبت به خوردن تنها برنج به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد.


پرسش‌های پرتکرار (FAQ)

چه غذاهایی برای هیپرگلیسمی مفید هستند؟
غذاهایی مانند بروکلی، تخم کدو و مغزها می‌توانند به تنظیم قند خون کمک کنند، زیرا معمولاً هضم را کند کرده و قند خون را افزایش نمی‌دهند.

چه غذاهایی را باید در هیپرگلیسمی اجتناب کرد؟
باید از غذاهایی که قند خون را بالا می‌برند پرهیز کرد، مانند غذاهای سرشار از قند افزوده و کربوهیدرات‌های تصفیه‌شده (نان سفید، بیگل، شیرینی‌ها).

سریع‌ترین راه برای کاهش هیپرگلیسمی چیست؟
در صورت بروز هیپرگلیسمی، پزشک ممکن است انسولین سریع‌الاثر تجویز کند. همچنین توصیه می‌شود سطح قند خون به‌طور منظم پایش شود و برنامه‌ای شامل تغییر رژیم غذایی، ورزش و دارو (در صورت نیاز) دنبال گردد.


جمع‌بندی

پیروی از یک الگوی غذایی سالم برای مدیریت بهینه‌ی قند خون ضروری است.

چه مبتلا به پیش‌دیابت باشید، چه دیابت داشته باشید یا بخواهید خطر ابتلا به این شرایط را کاهش دهید، گنجاندن مواد غذایی بالا در رژیم غذایی مغذی می‌تواند به کاهش قند خون کمک کند.

با این حال، به خاطر داشته باشید که میزان کلی مصرف غذایی شما و همچنین عواملی مانند سطح فعالیت و وزن بدن، نقش بسیار مهم‌تری در تنظیم قند خون و محافظت در برابر بیماری‌های مزمن دارند.

دکتر فرزاد روشن ضمیر
دکتر فرزاد روشن ضمیر

دکتر روشن ضمیر هستم، متخصص تغذیه و رژیم درمانی (PhD). اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با من داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654
برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید:
بله عضویت در کانال بله
کانال‌های دیگر ما:
دیدگاهتان را بنویسید

🍏 رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر روش کار و هزینه ←