۸ علت کجی دندان‌ها و نحوه صاف کردن آنها

📅 تاریخ انتشار:

دندان‌های کج چیست و چرا رخ می‌دهد؟

دندان‌های کج پدیده‌ای شایع هستند که می‌توانند کودکان، نوجوانان و بزرگسالان را تحت تأثیر قرار دهند. این مشکل ممکن است بر اثر عوامل مختلفی از جمله ژنتیک، از‌دست‌دادن دندان، شلوغی دهان، تروماهای صورت، و عادت‌های نامناسب بهداشت دهان ایجاد شود.¹ این ناهنجاری دندانی نه‌تنها می‌تواند عملکرد صحیح دندان‌ها را مختل کند، بلکه در صورت عدم درمان، احتمال بروز مشکلات بیشتر از جمله تحلیل لثه و درد مفصل فک نیز وجود دارد.

۱. ژنتیک

دندان‌های کج نوعی ناهنجاری دندانی یا مال‌اکلوژن (مال‌انطباقی دندان‌ها هنگام بستن دهان) به‌شمار می‌آیند.² انواع دیگر این ناهنجاری‌ها شامل اوربایت، آندربایت، فاصله بین دندان‌ها و کراس‌بایت می‌شود. اگر یکی از والدین یا هر دوی آن‌ها دارای دندان‌های کج یا سایر ناهنجاری‌های دندانی باشند، احتمال ابتلای فرزندان نیز به این وضعیت بیشتر می‌شود.³ ژنتیک نقش تعیین‌کننده‌ای در ساختار فک، شکل دندان‌ها، و حتی تعداد آن‌ها دارد.

۲. از‌دست‌دادن دندان

از‌دست‌دادن دندان ممکن است به حرکت سایر دندان‌ها از موقعیت اصلی خود منجر شود و در نتیجه باعث ایجاد دندان‌های کج یا ناهنجاری‌های دیگر شود.⁴ این تغییر موقعیت می‌تواند در برخی موارد بسیار سریع رخ دهد. از‌دست‌دادن دندان و دندان‌های کج هر دو می‌توانند کیفیت زندگی فرد را کاهش دهند، زیرا بر توانایی جویدن، تغذیه و حتی اعتمادبه‌نفس تأثیر منفی می‌گذارند.⁴

۳. بهداشت ضعیف دهان و دندان

بی‌توجهی به بهداشت دهان ممکن است منجر به تجمع پلاک و پوسیدگی دندان شود که نهایتاً می‌تواند به از‌دست‌دادن دندان و در نتیجه کجی دندان‌ها بیانجامد.⁵ از‌دست‌دادن زودهنگام دندان‌های شیری در کودکان نیز می‌تواند باعث شود که دندان‌های دائمی در موقعیت‌های نادرست رشد کنند و دندان‌ها کج شوند.⁶

🍏
اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...
اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.
آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر

۴. عادت‌های دهانی

عادت‌هایی مانند مکیدن انگشت، استفاده طولانی‌مدت از پستانک، گاز‌گرفتن ناخن، دندان‌قروچه (فشردن و ساییدن دندان‌ها) و تنفس دهانی می‌توانند به کجی دندان‌ها منجر شوند.⁷ این رفتارها به‌ویژه در دوران کودکی تأثیر زیادی بر شکل‌گیری ساختار دندان‌ها و فک دارند و اگر اصلاح نشوند، ممکن است درمان‌های ارتودنسی جدی مورد نیاز باشد.

۵. آسیب و ضربه به صورت یا دهان

آسیب‌های شدید به ناحیه صورت یا دهان می‌توانند منجر به جابجایی یا شکستگی دندان‌ها و استخوان فک شوند که در نهایت به ایجاد دندان‌های کج منجر می‌شود. این نوع تروماها هم در کودکان و هم در بزرگسالان شایع هستند.⁸ در صورت وقوع آسیب، مراجعه سریع به دندان‌پزشک ضروری است، زیرا مداخله زودهنگام می‌تواند مانع از جابجایی دائمی دندان‌ها یا از‌دست‌رفتن آن‌ها شود.

۶. تغذیه نامناسب

تغذیه مناسب برای سلامت دندان و لثه‌ها ضروری است.⁹ کمبود مواد مغذی، به‌ویژه در کودکان و سالمندان، می‌تواند به از‌دست‌دادن دندان و کجی دندان‌ها منجر شود. در کودکان، سوء‌تغذیه ممکن است به‌دلیل عادات غذایی محدود یا وضعیت اقتصادی خانواده باشد.¹⁰ در سالمندان، از‌دست‌دادن دندان‌ها می‌تواند جذب مواد مغذی را دشوار کند و سلامت دهان را بیشتر به خطر اندازد.¹¹

۷. دندان‌های عقل و شلوغی دندانی

دندان‌های عقل ممکن است باعث ایجاد فشار بر دندان‌های کناری به‌ویژه آسیاب دوم شده و در نهایت منجر به شلوغی و نامرتبی دندان‌ها شوند. این دندان‌ها گاهی اوقات به‌طور کج رشد کرده و باعث گیر‌کردن دندان‌های مجاور می‌شوند.¹² گیر‌کردگی یا «ایمپکشن» به‌معنای عدم رویش کامل دندان از خط لثه است و می‌تواند نیاز به جراحی دندان عقل یا درمان ارتودنسی را ضروری سازد.

۸. رویش نادرست دندان‌ها

رویش نادرست دندان به‌معنای ظاهر‌شدن دندان‌ها در موقعیت‌ها یا زمان‌های نامناسب است؛ به‌عنوان‌مثال، زودتر از موعد یا با زاویه نادرست رویش می‌یابند.¹³ این وضعیت هم در کودکان و هم بزرگسالان دیده می‌شود و معمولاً نیازمند ارزیابی تخصصی و درمان ارتودنسی است.

چگونه دندان‌های کج را صاف کنیم؟

روش‌های مؤثر برای صاف‌کردن دندان‌های کج شامل موارد زیر هستند:¹⁴

  • بریس‌ها (ارتودنسی ثابت): شامل بریس‌های فلزی و سرامیکی هستند. بریس‌های فلزی با استفاده از براکت، سیم و باند به دندان متصل می‌شوند، در حالی‌که بریس‌های سرامیکی از سیم‌های همرنگ دندان استفاده می‌کنند.
  • الاینرها: سینی‌های پلاستیکی شفاف و نازکی هستند که به‌آرامی دندان‌ها را حرکت می‌دهند. این روش برای مشکلات خفیف مناسب است. کیت‌های خانگی نیز وجود دارند، اما بدون نظارت مستقیم دندان‌پزشک انجام می‌شوند.
  • جراحی: در مواردی که ناهنجاری مربوط به فک باشد، ممکن است نیاز به جراحی اصلاح فک در کنار درمان دندان‌ها باشد.¹⁵

جمع‌بندی

دندان‌های کج تنها یک مسئله زیبایی نیستند و می‌توانند عملکرد دهان، تغذیه و اعتماد‌به‌نفس را تحت تأثیر قرار دهند. خوشبختانه، روش‌های متعددی برای درمان این وضعیت وجود دارد که بسته به شدت و نوع مشکل انتخاب می‌شوند. مراجعه به دندان‌پزشک یا متخصص ارتودنسی برای ارزیابی تخصصی و انتخاب بهترین گزینه درمانی، نخستین گام مؤثر در رسیدگی به این مشکل است.

واحد محتوای علمی
واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654
برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید:
بله عضویت در کانال بله
کانال‌های دیگر ما:
دیدگاهتان را بنویسید

🍏 رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر روش کار و هزینه ←