آزمایش RDW یا پهنای توزیع گلبول قرمز بخشی از آزمایش کامل شمارش خون (CBC) است که میزان یکنواختی اندازه گلبولهای قرمز را ارزیابی میکند. افزایش RDW میتواند نشانهای از کمخونی، بیماریهای کبدی، کمبود مواد مغذی یا اختلالات دیگر باشد. اهمیت این آزمایش در تشخیص و پیشگیری از بیماریها بسیار بالاست، زیرا تغییرات در اندازه گلبولهای قرمز اغلب پیش از بروز علائم بالینی ظاهر میشوند و میتوانند پزشک را به بررسیهای تکمیلی هدایت کنند.
دلایل شایع درخواست آزمایش RDW
پزشکان معمولاً این آزمایش را برای افراد مشکوک به کمخونی تجویز میکنند. بررسی RDW همراه با سایر شاخصهای CBC به پزشک کمک میکند تا علت کمخونی یا سایر اختلالات خونی را بهتر تشخیص دهد.
مواردی که پزشک ممکن است RDW را بررسی کند
- تشخیص کمخونی در صورت وجود علائمی مانند خستگی یا سرگیجه
- شناسایی علت زمینهای کمخونی
- غربالگری افراد دارای سابقه بیماریهایی مانند تالاسمی
- تشخیص کمبود آهن در زنان باردار پیش از بروز کمخونی
- تشخیص کمبود ویتامین B12 و اسیدفولیک در مراحل اولیه
- تصمیمگیری در مورد انجام آزمایشهای تکمیلی مانند اسمیر محیطی
- تخمین خطر بیماریهای قلبی و برخی سرطانها با RDW بالا
تفسیر نتایج RDW باید در کنار سایر نتایج CBC انجام شود، زیرا ترکیب این دادهها تصویر دقیقتری از وضعیت سلامت ارائه میدهد.
RossHelen / Getty Images
تشخیص انواع کمخونی
آزمایش RDW همراه با شاخصهایی مانند MCV به افتراق انواع کمخونی کمک میکند. به عنوان مثال، کمخونی مگالوبلاستیک ناشی از کمبود B12 یا فولات معمولاً RDW بالا دارد، در حالی که کمخونی غیرمگالوبلاستیک مانند کمخونی ناشی از بیماریهای کبدی RDW پایین نشان میدهد.
نقش RDW در سایر شرایط سلامت
حتی در غیاب کمخونی، RDW میتواند پیشبینیکننده خطر مرگومیر در افراد بالای ۴۵ سال باشد. مطالعات نشان دادهاند RDW بالا با افزایش خطر نارسایی قلبی، سکته قلبی و حتی برخی سرطانها مرتبط است. برای مثال، افرادی با RDW بسیار بالا تا ۷۱٪ بیشتر در معرض حمله قلبی قرار دارند. همچنین RDW بالا در افراد مبتلا به HIV، اختلالات خواب، دیابت و بیماریهای التهابی و خودایمنی شایعتر دیده میشود.
تفسیر نتایج RDW
RDW بهصورت درصد گزارش میشود و محدوده طبیعی آن در بزرگسالان معمولاً بین ۱۲ تا ۱۵٪ است. با این حال، مقادیر مرجع ممکن است در آزمایشگاههای مختلف متفاوت باشد. حتی اگر RDW طبیعی باشد، امکان وجود کمخونی همچنان وجود دارد و باید سایر شاخصها نیز بررسی شوند.
نمونههایی از کمخونی با RDW طبیعی
- کمخونی ناشی از خونریزی حاد
- تالاسمی در برخی انواع
- کمخونی مرتبط با بیماریهای مزمن مانند دیابت و نارسایی کلیوی
- کمخونی آپلاستیک (نارسایی مغز استخوان در تولید سلولهای خونی)
RDW بالا
RDW بالا نشاندهنده تنوع زیاد در اندازه گلبولهای قرمز است (آنیسوسیتوز). این وضعیت میتواند با کمخونی فقر آهن، کمبود B12 و فولات، کمخونیهای مخلوط، بیماریهای خودایمنی و اختلالات ارثی مانند سلول داسیشکل مرتبط باشد.
RDW پایین
RDW پایین معمولاً طبیعی در نظر گرفته میشود و نشان میدهد گلبولهای قرمز اندازه یکنواختی دارند و اختلال خونی خاصی وجود ندارد.
آزمایشهای تکمیلی در کنار RDW
پس از مشاهده تغییرات RDW، آزمایشهای تکمیلی مانند اسمیر محیطی، شمارش رتیکولوسیت، بررسی سطح آهن، ویتامین B12 و فولات، الکتروفورز هموگلوبین و در برخی موارد نمونهبرداری از مغز استخوان انجام میشود. همچنین شاخصهایی مانند MCV، MCH و MCHC برای تشخیص دقیقتر ضروری هستند.
الگوهای ترکیبی RDW و MCV و تفسیر آنها
- RDW بالا + MCV پایین: کمخونی فقر آهن یا تالاسمی
- RDW بالا + MCV طبیعی: کمخونی اولیه فقر آهن یا خونریزی مزمن
- RDW بالا + MCV بالا: کمبود B12 یا فولات، کمخونی همولیتیک خودایمنی
- RDW طبیعی + MCV پایین: کمخونی بیماریهای مزمن
- RDW طبیعی + MCV بالا: بیماری کبدی، مصرف الکل یا برخی داروها
راهکارهای کاهش RDW بالا
کاهش RDW به درمان علت زمینهای وابسته است. پزشک ممکن است توصیه کند:
- مصرف غذاهای غنی از آهن، فولات و ویتامین B12 یا مکملها
- خواب منظم ۷ تا ۸ ساعت در شب
- افزایش فعالیت بدنی منظم
- ترک سیگار و پرهیز از مصرف الکل
جمعبندی
آزمایش RDW ابزاری ارزشمند در تشخیص و پایش کمخونی و حتی پیشبینی خطر بیماریهای مزمن است. تفسیر دقیق آن باید همراه با سایر شاخصهای خونی و در نظر گرفتن علائم بالینی انجام شود تا از تشخیصهای نادرست جلوگیری گردد. درمان علت زمینهای و اصلاح سبک زندگی نقش مهمی در بهبود نتایج این آزمایش دارند.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- May J, Marques M, Reddy V, Gangaraju R. Three neglected numbers in the CBC: The RDW, MPV, and NRBC count. Cleve Clin J Med. 2019;86(3):167-172. doi:10.3949/ccjm.86a.18072
- Penn Medicine. Anemia.
- Patel KV, Ferrucci L, Ershler WB, Longo DL, Guralnik JM. Red blood cell distribution width and the risk of death in middle-aged and older adults. Archives of Internal Medicine. 2009; 169(5):515-523. doi:10.1001/archinternmed.2009.11
- Skjelbakken T, Lappegård J, Ellingsen TS, et al. Red cell distribution width is associated with incident myocardial infarction in a general population: The Tromsø study. JAHA. 2014;3(4):e001109.
- Al-Kindi SG, Kim CH, Morris SR, et al. Brief report: Elevated red cell distribution width identifies elevated cardiovascular disease risk in patients with HIV infection. JAIDS Journal of Acquired Immune Deficiency Syndromes. 2017;74(3):298-302. doi:10.1097%2FQAI.0000000000001231
- Ellingsen TS, Lappegard J, Skjelbakken T, Braekkan SK, Hansen JB. Impact of red cell distribution width on future risk of cancer and all-cause mortality among cancer patients - the Tromso Study. Haematologica. 2015;100(10):e387-e389. doi:10.3324%2Fhaematol.2015.129601
- Lv H, Zhang L, Long A, et al. Red cell distribution width as an independent predictor of long-term mortality in hip fracture patients: A prospective cohort study: RDW as predictor of long-term mortality in hip fracture patients. J Bone Miner Res. 2016;31(1):223-233. doi:org/10.1002/jbmr.2597
- Loprinzi PD. The effect of shift work on red blood cell distribution width. Physiology & Behavior. 2015;142:121-125. doi:10.1016/j.physbeh.2015.01.020
- Nada AM. Red cell distribution width in type 2 diabetic patients. DMSO. 2015;8:525–533. doi:10.2147%2FDMSO.S85318
- Hu ZD. Red blood cell distribution width: A promising index for estimating activity of autoimmune disease. J Lab Precis Med. 2016;1(2):4. doi:10.21037/jlpm.2016.10.02
- Fava C, Cattazzo F, Hu ZD, Lippi G, Montagnana M. The role of red blood cell distribution width (RDW) in cardiovascular risk assessment: useful or hype? Ann Transl Med. 2019;7(20):581. doi:10.21037/atm.2019.09.58
- Nah EH, Kim S, Cho S, Cho HI. Complete blood count reference intervals and patterns of changes across pediatric, adult, and geriatric ages in Korea. Ann Lab Med. 2018;38(6):503-511. doi:10.3343%2Falm.2018.38.6.503
- Cleveland Clinic. RDW blood test.
- U.S. National Library of Medicine: MedlinePlus. RDW (red cell distribution width).
- Mount Sinai. Blood smear.
- National Library of Medicine. Anemia screening.
- Kaiser Permanente. Complete blood count (CBC).
- Loprinzi PD. Sleep duration and sleep disorder with red blood cell distribution width. Am J Health Behav. 2015;39(4):471–4. doi:10.5993/AJHB.39.4.3
- Loprinzi PD, Loenneke JP, Abe T. The association between muscle strengthening activities and red blood cell distribution width among a national sample of U.S. adults. Prev Med. 2015;73:130–2. doi:10.1016/j.ypmed.2015.01.011
- Elisia I, Lam V, Cho B, et al. The effect of smoking on chronic inflammation, immune function and blood cell composition. Sci Rep. 2020;10(1):19480. doi:10.1038/s41598-020-76556-7
- https://www.verywellhealth.com/red-cell-distribution-width-4583796
Additional Reading
- McPherson RA, Pincus MR, eds. Henry’s Clinical Diagnosis and Management by Laboratory Methods. 24th ed. Elsevier; 2021.
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
