آیا مکمل ان‌ام‌ان (NMN) می‌تواند فشار خون را کاهش دهد؟

مکمل ان‌ام‌ان (NMN) یکی از ترکیباتی است که در سال‌های اخیر به‌عنوان مکمل «ضدپیری» مورد توجه قرار گرفته است. اکنون نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد که مصرف آن ممکن است با کاهش جزئی فشار خون همراه باشد؛ بااین‌حال، اندازه این اثر کوچک است و شواهد فعلی برای توصیه به مصرف ان‌ام‌ان با هدف کنترل فشار خون کافی نیست.

در حال حاضر، روش‌هایی مانند اصلاح الگوی غذایی، فعالیت بدنی منظم، کاهش وزن در افراد دارای اضافه‌وزن و کاهش مصرف نمک، پشتوانه علمی بسیار قوی‌تری برای کاهش فشار خون دارند.

پژوهش درباره تأثیر ان‌ام‌ان بر فشار خون چه می‌گوید؟

در یک فراتحلیل که در مجله Nutrients منتشر شده است، نتایج ۱۰ کارآزمایی تصادفی‌شده بررسی شد تا مشخص شود مکمل ان‌ام‌ان چه تأثیری بر فشار خون دارد.

نتایج نشان داد مصرف ان‌ام‌ان با کاهش جزئی فشار خون دیاستولیک همراه بوده است، اما کاهش فشار خون سیستولیک در کل شرکت‌کنندگان از نظر آماری معنادار نبود.

بااین‌حال، بررسی جداگانه افراد مسن‌تر نتایج متفاوتی داشت. در گروهی از افراد ۶۰ سال و بالاتر، مصرف ان‌ام‌ان با کاهش حدود ۳٫۹۴ میلی‌متر جیوه در فشار خون سیستولیک همراه بود.

بنابراین ممکن است سن در میزان پاسخ به این مکمل نقش داشته باشد، اما برای تأیید این موضوع به مطالعات بزرگ‌تر و طولانی‌تر نیاز است.

کاهش فشار خون با ان‌ام‌ان چقدر اهمیت دارد؟

نکته مهم این است که از نظر آماری معنادار بودن یک نتیجه الزاماً به معنای اهمیت بالینی آن نیست.

در مجموع مطالعات، کاهش فشار خون دیاستولیک حدود ۲ میلی‌متر جیوه گزارش شد. چنین تغییری از نظر آماری قابل اندازه‌گیری است، اما در عمل بسیار کمتر از اثری است که معمولاً با برخی تغییرات مؤثر در سبک زندگی مشاهده می‌شود.

به همین دلیل، حتی اگر ان‌ام‌ان واقعاً بتواند فشار خون را تا این اندازه کاهش دهد، نمی‌توان آن را جایگزین درمان‌های استاندارد فشار خون دانست.

چرا هنوز نمی‌توان درباره اثر ان‌ام‌ان با اطمینان صحبت کرد؟

مهم‌ترین مشکل این پژوهش، محدود بودن شواهد موجود است.

این فراتحلیل تنها ۱۰ مطالعه را شامل می‌شد و مجموعاً ۳۴۹ نفر در این مطالعات شرکت داشتند. علاوه بر تعداد نسبتاً کم شرکت‌کنندگان، بسیاری از مطالعات نیز مدت کوتاهی داشتند.

محدودیت مهم‌تر این است که هیچ‌یک از این کارآزمایی‌ها بررسی نکرده‌اند که آیا مصرف ان‌ام‌ان واقعاً خطر پیامدهای مهم قلبی‌عروقی مانند:

• سکته قلبی
• سکته مغزی
• مرگ ناشی از بیماری‌های قلبی‌عروقی

را کاهش می‌دهد یا خیر.

بنابراین حتی اگر کاهش چند میلی‌متر جیوه‌ای فشار خون در برخی افراد واقعی باشد، هنوز نمی‌دانیم آیا این تغییر به کاهش قابل‌توجه خطر بیماری قلبی یا سکته منجر می‌شود.

از طرف دیگر، یافته مربوط به افراد بالای ۶۰ سال نیز بر اساس گروهی کوچک‌تر به دست آمده است و باید در مطالعات بزرگ‌تر و طولانی‌تر تکرار شود.

ان‌ام‌ان چیست و چرا به‌عنوان مکمل ضدپیری مطرح شده است؟

ان‌ام‌ان یا نیکوتینامید مونونوکلئوتید یک مولکول پیش‌ساز است که بدن از آن برای تولید ان‌ای‌دی‌پلاس (NAD+) استفاده می‌کند.

NAD+ یک کوآنزیم مهم در بدن است و در فرایندهایی مانند:

• تولید و متابولیسم انرژی
• عملکرد سلولی
• ترمیم آسیب‌های DNA
• برخی مسیرهای مرتبط با پیری سلولی

نقش دارد.

سطح NAD+ با افزایش سن کاهش پیدا می‌کند. به همین دلیل، این فرض مطرح شده است که افزایش دسترسی بدن به پیش‌سازهای NAD+ مانند ان‌ام‌ان شاید بتواند برخی فرایندهای مرتبط با افزایش سن را تحت تأثیر قرار دهد.

همین موضوع باعث شده است ان‌ام‌ان در بازار مکمل‌ها با ادعاهایی مانند جوان‌سازی و مقابله با پیری تبلیغ شود.

اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد: افزایش سطح یک نشانگر زیستی مانند NAD+ به‌تنهایی ثابت نمی‌کند که روند پیری در انسان کند شده یا سلامت فرد به شکل معناداری بهبود یافته است.

به بیان ساده، ممکن است یک مکمل یک مسیر زیستی را تغییر دهد، اما این موضوع الزاماً به معنای کاهش بیماری، افزایش طول عمر یا جوان‌تر شدن بدن نیست.

برای کاهش فشار خون، ان‌ام‌ان انتخاب اول نیست

اگر هدف شما کاهش فشار خون است، شواهد فعلی از مصرف ان‌ام‌ان به‌عنوان راهکار اصلی حمایت نمی‌کنند.

برای مثال، الگوی غذایی دش (DASH) در بسیاری از افراد می‌تواند فشار خون سیستولیک را حدود ۸ تا ۱۴ میلی‌متر جیوه کاهش دهد؛ یعنی اثری به‌مراتب بزرگ‌تر از کاهش مشاهده‌شده در مطالعات ان‌ام‌ان.

فعالیت بدنی منظم، کاهش وزن در صورت اضافه‌وزن و کاهش مصرف سدیم نیز از روش‌هایی هستند که شواهد بسیار بیشتری درباره تأثیر آنها بر فشار خون وجود دارد.

بنابراین اگر فردی فشار خون بالا دارد، منطقی نیست که به امید اثر ان‌ام‌ان، اصلاح تغذیه، ورزش یا درمان تجویزشده توسط پزشک را کنار بگذارد.

آیا مصرف ان‌ام‌ان برای کاهش فشار خون توصیه می‌شود؟

در حال حاضر، پاسخ خیر است؛ دست‌کم نه با هدف اصلی کنترل فشار خون.

نتایج پژوهش‌های اولیه جالب هستند و نشان می‌دهند ان‌ام‌ان ممکن است در برخی افراد، به‌ویژه سالمندان، اثر کوچکی بر فشار خون داشته باشد. اما تعداد شرکت‌کنندگان کم، مدت مطالعات کوتاه و نبود شواهد درباره کاهش سکته قلبی، سکته مغزی یا مرگ‌ومیر قلبی‌عروقی، اجازه نمی‌دهد این مکمل را یک روش اثبات‌شده برای درمان فشار خون بدانیم.

اگر در آینده کارآزمایی‌های بزرگ‌تر و طولانی‌تر نشان دهند که افزایش NAD+ واقعاً به بهبود پیامدهای سلامت در انسان منجر می‌شود، جایگاه ان‌ام‌ان می‌تواند روشن‌تر شود.

جمع‌بندی

ان‌ام‌ان یک ترکیب جالب در حوزه پژوهش‌های مرتبط با متابولیسم سلولی و پیری است، اما فاصله زیادی بین «امیدبخش بودن در مطالعات اولیه» و «اثبات یک اثر درمانی» وجود دارد.

شواهد فعلی نشان می‌دهند که ان‌ام‌ان ممکن است فشار خون دیاستولیک را اندکی کاهش دهد و در افراد ۶۰ سال و بالاتر احتمالاً کاهش بیشتری در فشار خون سیستولیک ایجاد کند. بااین‌حال، این اثر کوچک است و هنوز مشخص نیست که از نظر بالینی چه اهمیتی دارد.

برای کنترل فشار خون، همچنان اصلاح الگوی غذایی، کاهش نمک، فعالیت بدنی، کنترل وزن و در صورت نیاز داروهای تجویزشده، انتخاب‌های بسیار قابل‌اعتمادتر هستند.