برنج باقیمانده میتواند در صورت نگهداری و گرمکردن نادرست، خطر مسمومیت غذایی ایجاد کند. در شبکههای اجتماعی مانند تیکتاک، این پدیده با عنوان «سندرم برنج گرمشده» شناخته میشود. علت اصلی این مشکل باکتریای به نام Bacillus cereus است که میتواند سموم مقاوم به حرارت تولید کند و منجر به علائم گوارشی مانند تهوع، استفراغ یا اسهال طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت شود.
چرا برنج باقیمانده میتواند شما را بیمار کند
برنج خام اغلب حاوی باکتری Bacillus cereus است. این باکتری ها اسپورهایی تولید میکنند که میتوانند حرارت و پختوپز را زنده بمانند. طبق گفته دکتر جنیفر کوینلن، میکروبشناس غذایی و استاد علوم تغذیه در دانشگاه درکسل فیلادلفیا، دماهای بالا حتی میتوانند این اسپورها را فعال کنند و باعث جوانهزدن و تولید سموم مقاوم به حرارت شوند.
وقتی برنج پختهشده برای مدت طولانی در دمای اتاق بماند، این اسپورهای فعالشده میتوانند سمومی تولید کنند که با گرمکردن مجدد از بین نمیروند. به همین دلیل، گرمکردن دوباره برنجی که ساعتها در بیرون مانده، ایمن نیست.
Bacillus cereus فقط در برنج یافت نمیشود؛ این باکتری در خاک و گیاهان نیز وجود دارد و میتواند گوشت، خورشها و سسها را آلوده کند. با این حال، برنج به دلیل روشهای نگهداری و مصرف، یکی از رایجترین منابع آلودگی محسوب میشود.
مشکل اصلی زمانی رخ میدهد که افراد برنج را در حجم زیاد میپزند و قبل از گذاشتن در یخچال، آن را برای مدت طولانی بیرون میگذارند. دکتر کوینلن تأکید میکند: «هیچ نیازی نیست که برنج را قبل از گذاشتن در یخچال خنک کنید. این یک باور اشتباه است که سالها در بین مردم رواج داشته است.»
Simon McGill / Getty Images
چطور از مسمومیت غذایی ناشی از برنج گرمشده پیشگیری کنیم
از آنجا که این باکتریها در دمای اتاق سم تولید میکنند، بهترین کار این است که برنج را بلافاصله بعد از پخت مصرف کنید یا آن را سریعاً در دمای ۴۰ درجه فارنهایت (حدود ۴ درجه سانتیگراد) یا پایینتر سرد و در یخچال نگهداری کنید. حتی در این حالت هم، برنج فقط چند روز قابل مصرف است.
ایزابل ماپلس، متخصص تغذیه و سخنگوی آکادمی تغذیه و رژیمدرمانی ایالات متحده، میگوید: «قاعده کلی من این است که برنج معمولاً تا چهار روز در یخچال سالم میماند.»
وزارت کشاورزی ایالات متحده (USDA) توصیه میکند که هیچ غذایی نباید بیش از دو ساعت در دمای اتاق بماند. اگر دما بالای ۹۰ درجه فارنهایت (۳۲ درجه سانتیگراد) باشد، این زمان به یک ساعت کاهش مییابد. بنابراین، هنگام آوردن برنج به مهمانی یا گرفتن غذای بیرون، بهتر است از ظروف خنککننده یا کولر استفاده کنید.
اگر از برنج باقیمانده بیمار شدید چه باید بکنید
در صورت ابتلا به مسمومیت غذایی ناشی از برنج، علائم معمولاً شامل تهوع، استفراغ یا اسهال برای یک تا دو روز است. دکتر شیلا راستگی، متخصص گوارش در مرکز پزشکی دانشگاه کلمبیا، میگوید: «مهمترین کار این است که بدن را هیدراته نگه دارید. نوشیدنیهای حاوی الکترولیت بنوشید و زمانی که اشتها بازگشت، غذاهای نرم مانند سوپ مصرف کنید.»
وی تأکید میکند که آنتیبیوتیکها برای مسمومیت ناشی از Bacillus cereus مؤثر نیستند، زیرا علائم به دلیل سموم هستند نه خود باکتری.
بهطور معمول، بدن با دفع سموم از طریق استفراغ یا اسهال، خودبهخود بهبود پیدا میکند. با این حال، اگر علائم بیش از چند روز ادامه داشت، خون در مدفوع یا استفراغ مشاهده شد، یا فرد قادر به نگهداشتن مایعات در بدن نبود و دچار کمادراری شد، مراجعه فوری به پزشک ضروری است.
نکات کلیدی
- برنج خام ممکن است حاوی باکتری Bacillus cereus باشد که در صورت نگهداری نامناسب، سموم مقاوم به حرارت تولید میکند.
- برنج پخته باید سریعاً مصرف یا در یخچال در دمای مناسب نگهداری شود.
- مسمومیت غذایی ناشی از برنج معمولاً خفیف و کوتاهمدت است، اما در صورت علائم شدید یا طولانیمدت، باید به پزشک مراجعه کرد.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
U.S. Department of Agriculture. "Danger zone" (40 °F - 140 °F).
دکتر روشن ضمیر هستم، متخصص تغذیه و رژیم درمانی (PhD). اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با من داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
