عوارض احتمالی اختلال نقص توجه و بیش‌فعالی (ADHD) و زمان مراجعه به پزشک

اختلال نقص توجه و بیش‌فعالی (ADHD) یک وضعیت عصبی-رشدی است که می‌تواند منجر به مشکلاتی در تمرکز، تکانشگری (impulsiveness) و بیش‌فعالی شود. گاهی اوقات، ADHD می‌تواند عوارض جانبی متعددی را در زندگی فرد ایجاد کند که شامل مشکل در برقراری ارتباط با دیگران و آسیب‌های فیزیکی مکرر است. افراد مبتلا به ADHD با احتمال بیشتری به برخی دیگر از اختلالات سلامت روان و جسمی مانند اضطراب، ناتوانی‌های یادگیری و مشکلات خواب مبتلا می‌شوند¹. متخصصان این اختلالات همزمان را «هم‌ابتلا» (comorbid) یا «هم‌وقوع» (co-occurring) می‌نامند.

عوارض بین‌فردی (Interpersonal) ADHD

کودکان و بزرگسالان مبتلا به ADHD ممکن است در دوست‌یابی یا حفظ روابط با دیگران دچار مشکل شوند²، اگرچه این بدان معنا نیست که همه افراد مبتلا به ADHD در تعاملات اجتماعی مشکل دارند. افراد مبتلا به ADHD با نوع بی‌توجه ممکن است برای دیگران خجالتی یا منزوی به نظر برسند. در مقابل، افراد مبتلا به ADHD با نوع بیش‌فعال-تکانشی ممکن است در طول مکالمات دیگران را قطع کنند یا برای نوبت خود صبر نکنند. افرادی که مبتلا به ADHD ترکیبی هستند، ممکن است ترکیبی از این رفتارها را در موقعیت‌های اجتماعی از خود نشان دهند.

افراد مبتلا به ADHD همچنین بیشتر احتمال دارد که اختلالات دیگری داشته باشند که بر توانایی آنها برای کنار آمدن با دیگران تأثیر می‌گذارد. این اختلالات ممکن است شامل اختلال طیف اوتیسم، اختلال نافرمانی مقابله‌ای (ODD) و اختلال سلوک (Conduct Disorder) باشد. هر فرد مبتلا به ADHD که در تعاملات اجتماعی خود با مشکل مواجه است، بهتر است برای دریافت حمایت و راهنمایی لازم به یک متخصص مراقبت‌های بهداشتی مراجعه کند.

عوارض احتمالی اختلال نقص توجه و بیش‌فعالی (ADHD) و زمان مراجعه به پزشک

عوارض سلامت روان ناشی از ADHD

یک مطالعه نظارتی در سال ۲۰۱۹ اشاره کرد که ADHD می‌تواند طیفی از اختلالات سلامت روان هم‌ابتلا را به همراه داشته باشد³. این اختلالات هم‌زمان شامل موارد زیر هستند:

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

اختلالات اضطرابی
افسردگی (Depression)
اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)
اختلال دوقطبی (Bipolar disorder)
اختلال مصرف مواد (Substance use disorder)

علاوه بر این، یک مطالعه در سال ۲۰۲۳ خاطرنشان کرد که اختلالات شخصیتی، مانند اختلال شخصیت وابسته و اختلال شخصیت افسرده، ممکن است همزمان با ADHD رخ دهند⁴. هر فرد مبتلا به ADHD که علائم یک وضعیت سلامت روان هم‌زمان را تجربه می‌کند، باید برای تشخیص دقیق و دریافت درمان مناسب با یک پزشک مشورت کند.

عوارض یادگیری ADHD

ناتوانی‌های یادگیری خاص، مانند نارساخوانی (Dyslexia)، نارساگرافی (Dysgraphia) و نارساحسابی (Dyscalculia) که همان مشکل در ریاضیات است، اغلب همزمان با ADHD رخ می‌دهند⁵. علاوه بر این، برخی از علائم ADHD، مانند مشکل در تمرکز، سازماندهی و ماندن در مسیر یک وظیفه، می‌تواند چالش‌هایی را در کارهای تحصیلی و حرفه‌ای ایجاد کند. این ترکیب می‌تواند انجام وظایفی را که نیاز به یادگیری دارند، بسیار دشوار سازد. بنابراین، افرادی که به هر یک از این شرایط یا هر دو مبتلا هستند، ممکن است از حمایت اضافی در مدرسه، دانشگاه یا محل کار بهره‌مند شوند.

عوارض جسمی ADHD

کودکان و نوجوانان مبتلا به ADHD در مقایسه با همسالان فاقد این شرایط، بیشتر مستعد آسیب‌های مکرر و شدید هستند⁶. این آسیب‌ها ممکن است شامل آسیب‌های سر، جراحات ناشی از پیاده‌روی یا دوچرخه‌سواری و صدمه به بیش از یک قسمت از بدن باشد. همچنین، احتمال بستری شدن به دلیل مسمومیت ناخواسته یا بستری در بخش مراقبت‌های ویژه در اثر آسیب‌دیدگی در این افراد بالاتر است. این احتمال بالاتر آسیب ممکن است به دلیل بی‌توجهی و تکانشگری باشد، اما تحقیقات بیشتری در مورد این پدیده مورد نیاز است. علاوه بر این، یک مطالعه در سال ۲۰۲۴ نشان داد که بزرگسالان مبتلا به ADHD اغلب از مشکلات خواب رنج می‌برند. این مشکلات خواب ممکن است با شرایط هم‌ابتلا مانند افسردگی، اضطراب، اختلال مصرف مواد و اختلالات شخصیتی مرتبط باشد.

چه زمانی باید با پزشک صحبت کرد؟

بدون درمان، ADHD ممکن است منجر به مشکلات قانونی، مالی و اجتماعی شود⁷. بنابراین، اگر فردی گمان می‌کند که خود یا کودکی تحت مراقبت او دچار ADHD است، باید فوراً با یک متخصص مراقبت‌های بهداشتی تماس بگیرد.

علائم ADHD در افراد مختلف متفاوت است، اما می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

مشکل در تمرکز یا بی‌توجهی.
از دست دادن جزئیات یا انجام اشتباهات بی‌دقت.
بی‌قراری یا مشکل در ثابت نشستن.
مشکل در سازماندهی و پیگیری زمان.
فراموش کردن انجام فعالیت‌های روزانه و روتین.
اجتناب از وظایفی که به دوره‌های طولانی تمرکز نیاز دارند.
گم کردن اشیاء مهم، مانند کلیدها.
پرحرفی بیش از حد.
مشکل در پیروی از دستورالعمل‌ها یا به راحتی منحرف شدن از مسیر اصلی.
قطع کردن صحبت دیگران در طول مکالمات.

هر فرد مبتلا به ADHD که مشکوک به تجربه یک بیماری دیگر است یا با مشکلات دیگری مواجه است، باید با یک پزشک صحبت کند. یک متخصص مراقبت‌های بهداشتی می‌تواند تشخیص دقیق برای ADHD و شرایط هم‌ابتلا ارائه دهد و درمان مناسب را توصیه کند. درمان‌های ADHD شامل دارو درمانی، روان‌درمانی و مداخلات رفتاری است.

خلاصه

ADHD می‌تواند به عوارضی مانند مشکل در دوست‌یابی، آسیب‌های مکرر و چالش‌های تحصیلی یا شغلی منجر شود. طیفی از بیماری‌ها مانند اختلالات اضطرابی، نارساخوانی و اختلال سلوک نیز می‌توانند همزمان با ADHD رخ دهند. این شرایط ممکن است علائم ADHD را بدتر کنند یا با آنها ترکیب شده و چالش‌های دیگری ایجاد نمایند. هر فردی که گمان می‌کند خود یا فرزند تحت مراقبتش به ADHD مبتلا است، یا اینکه علاوه بر ADHD وضعیت هم‌زمانی را تجربه می‌کند، باید برای حمایت و راهنمایی لازم با یک متخصص مراقبت‌های بهداشتی مشورت کند.

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: