پروتئین بارها به دلیل راحتی و ادعای محتوای پروتئینی بالا، به گزینهای محبوب برای میانوعدههای سریع تبدیل شدهاند. بااینحال، یک مطالعه جدید نشان میدهد که بسیاری از این بارها ممکن است ارزش تغذیهای وعده دادهشده را ارائه ندهند و کیفیت پروتئین آنها کمتر از حد انتظار است.
در بررسی بیش از ۱۶۰۰ پروتئین بار، مشخص شد که بسیاری از آنها حاوی پروتئین باکیفیت پایین و قابل هضم کمتری هستند. این موضوع میتواند تأثیر منفی بر اهداف تغذیهای مانند رشد عضلانی یا حفظ سلامت کلی داشته باشد.
یافتههای کلیدی مطالعه چه بود؟
محققان با استفاده از پایگاه داده OpenFoodFacts.org، حدود ۴۶۰۰ پروتئین بار را بررسی کرده و در نهایت ۱۶۴۱ بار را برای تجزیهوتحلیل دقیق انتخاب کردند. حدود ۴۶٪ از این بارها از بازار ایالات متحده بودند، که نشاندهنده دسترسی گسترده این محصولات در این منطقه است [1].
این بارها بر اساس نوع پروتئین به چهار دسته تقسیم شدند: پروتئینهای گیاهی (مانند نخود و برنج)، پروتئینهای حیوانی (مانند شیر)، ترکیبی از شیر، تخممرغ و سویا، و ترکیبی از شیر، کلاژن و سویا. آزمایش شبیهسازی گوارشی Infogest نشان داد که قابلیت هضم پروتئین در این بارها بین ۴۷٪ تا ۸۱٪ متغیر است [1].
sanjagrujic / Getty Images
چرا کیفیت پروتئین در پروتئین بارها مهم است؟
پروتئینهای باکیفیت، که شامل تمام اسیدهای آمینه ضروری هستند، برای ترمیم عضلات، رشد بافتها و حمایت از عملکردهای حیاتی بدن مانند تولید هورمونها و آنزیمها ضروریاند. الیزا ویتاکر، متخصص تغذیه، تأکید میکند که این پروتئینها بهطور مؤثرتری هضم و جذب میشوند و برای سلامت و عملکرد ورزشی مناسبترند [1].
بااینحال، مطالعه نشان داد که تعامل پروتئین با سایر مواد مانند فیبر یا چربی میتواند قابلیت هضم را کاهش دهد، حتی در بارهایی که از پروتئینهای کامل مانند وی یا سویا استفاده میکنند. این امر میتواند اثربخشی پروتئین بارها را برای تأمین نیازهای بدن محدود کند.
آیا پروتئین بارها برای سلامتی مفید هستند؟
تقریباً نیمی از بزرگسالان در ایالات متحده به دنبال افزایش مصرف پروتئین خود هستند، و پروتئین بارها به دلیل راحتی، اغلب بهعنوان گزینهای سالم در نظر گرفته میشوند [2]. اما این مطالعه نشان میدهد که کیفیت تغذیهای یک محصول تنها به میزان پروتئین آن بستگی ندارد، بلکه به قابلیت هضم و ترکیب کلی مواد تشکیلدهنده نیز مرتبط است.
لازلو آبرانکو، نویسنده مطالعه، تأکید میکند که حتی بارهای حاوی پروتئینهای باکیفیت مانند شیر، سویا یا کینوا ممکن است به دلیل تعاملات مواد تشکیلدهنده، بهطور کامل قابل هضم نباشند. این موضوع اهمیت انتخاب دقیق و آگاهانه پروتئین بارها را برجسته میکند.
خطرات مرتبط با پروتئین بارهای بیشفرآوریشده
بسیاری از پروتئین بارها به دلیل فرآوری بالا، حاوی قندهای افزوده، چربیهای ناسالم و مواد نگهدارنده هستند. شواهد روبهرشد نشان میدهد که مصرف بیشازحد غذاهای بیشفرآوریشده میتواند خطر چاقی، بیماریهای قلبیعروقی و دیابت نوع دوم را افزایش دهد [3].
این اثرات منفی بهویژه در افرادی که بهطور مداوم از پروتئین بارها بهعنوان جایگزین غذاهای کامل استفاده میکنند، بیشتر مشهود است. بنابراین، این بارها باید بهعنوان مکمل و نه منبع اصلی تغذیه در نظر گرفته شوند.
نقش پروتئین بارها در رژیمهای خاص
مونیکا آمبورن، متخصص تغذیه، توضیح میدهد که پروتئین بارها برای افرادی با نیازهای پروتئینی بالا، مانند ورزشکاران یا افرادی با اشتهای محدود (مانند بیماران یا کسانی که داروهای مدیریت وزن مصرف میکنند)، گزینهای مناسب هستند. این بارها میتوانند پروتئین را در حجم کم ارائه دهند، که برای این گروهها مفید است [3].
بااینحال، او هشدار میدهد که پروتئین بارها نباید تنها منبع پروتئین در رژیم غذایی باشند. استفاده از آنها بهعنوان مکمل در کنار یک رژیم متعادل، بهترین رویکرد برای حفظ سلامت کلی است.
منابع پروتئینی طبیعی بهعنوان جایگزین
متخصصان توصیه میکنند که بهجای تکیه بر پروتئین بارها، از منابع پروتئینی طبیعی و کمتر فرآوریشده مانند ماست یونانی، پنیر کاتیج، تخممرغ آبپز، جرکی، آجیل و دانهها استفاده کنید. این غذاها پروتئین باکیفیت ارائه میدهند و حاوی مواد مغذی اضافی مانند کلسیم، چربیهای سالم و فیبر هستند [1].
این منابع طبیعی معمولاً اثرات منفی غذاهای بیشفرآوریشده را ندارند و میتوانند به بهبود سلامت گوارش، تقویت سیستم ایمنی و مدیریت وزن کمک کنند. بهعنوان مثال، آجیلها سرشار از چربیهای تک غیراشباع هستند که به سلامت قلب کمک میکنند.
چگونه یک پروتئین بار سالمتر انتخاب کنیم؟
برای انتخاب پروتئین باری باکیفیت، به دنبال بارهایی باشید که از پروتئینهای کامل مانند وی، کازئین، شیر، سویا یا نخود استفاده میکنند، زیرا این منابع حاوی تمام اسیدهای آمینه ضروری هستند. همچنین، بارهایی با قند افزوده پایین (ترجیحاً کمتر از ۱۰ گرم در هر وعده) را انتخاب کنید تا از نوسانات قند خون جلوگیری شود [4].
بررسی دقیق برچسب تغذیهای میتواند به شناسایی بارهایی با مواد اولیه سادهتر و کمتر فرآوریشده کمک کند. بارهایی که فیبر، ویتامینها یا مواد معدنی اضافی ارائه میدهند، ارزش غذایی بیشتری دارند و میتوانند بهعنوان بخشی از رژیم متعادل مصرف شوند.
نکات کلیدی برای انتخاب پروتئین بار
منابع پروتئینی باکیفیت
بارهایی با پروتئین وی، کازئین، سویا یا نخود را انتخاب کنید، زیرا این منابع کامل و قابل هضم هستند. این پروتئینها بهطور مؤثر از ترمیم عضلات و سلامت کلی حمایت میکنند.
قند افزوده پایین
بارهایی با کمتر از ۱۰٪ کالری روزانه از قندهای افزوده (حدود ۵۰ گرم در رژیم ۲۰۰۰ کالری) را ترجیح دهید [4]. قندهای طبیعی از میوهها گزینه بهتری نسبت به شکر تصفیهشده هستند.
مواد مغذی اضافی
به دنبال بارهایی باشید که فیبر، ویتامینها یا مواد معدنی مانند منیزیم و پتاسیم ارائه میدهند. این مواد به سلامت گوارش و تعادل متابولیکی کمک میکنند.
حداقل فرآوری
بارهایی با مواد اولیه ساده و طبیعی را انتخاب کنید تا از اثرات منفی غذاهای بیشفرآوریشده مانند افزایش التهاب جلوگیری شود. مواد اولیه کمتر معمولاً نشاندهنده کیفیت بالاتر است.
محدودیتهای استفاده از پروتئین بارها
پروتئین بارها، اگرچه راحت هستند، نباید بهعنوان منبع اصلی پروتئین در رژیم غذایی استفاده شوند، زیرا ممکن است مواد مغذی ضروری دیگر را به میزان کافی ارائه ندهند. رژیم غذایی متنوع شامل غذاهای کامل مانند گوشت بدون چربی، ماهی، حبوبات و لبنیات برای تأمین نیازهای تغذیهای کلی بدن ضروری است.
مصرف مداوم غذاهای بیشفرآوریشده میتواند به عدم تعادل در میکروبیوم روده و افزایش خطر بیماریهای مزمن منجر شود. بنابراین، پروتئین بارها باید بهعنوان یک میانوعده گاهبهگاه و نه جایگزین غذاهای کامل در نظر گرفته شوند.
نتیجهگیری نهایی
پروتئین بارها میتوانند بهعنوان یک میانوعده سریع و راحت در مواقع نیاز مفید باشند، اما نباید بهعنوان منبع اصلی پروتئین به آنها وابسته شد. انتخاب بارهایی با پروتئین باکیفیت و قند افزوده پایین، همراه با گنجاندن منابع پروتئینی طبیعی مانند ماست یونانی، آجیل و جرکی، میتواند به حفظ سلامت و دستیابی به اهداف تغذیهای کمک کند.
کیفیت کلی رژیم غذایی مهمترین عامل در سلامت طولانیمدت است، و پروتئین بارها باید بهعنوان بخشی از یک رژیم متعادل و متنوع مصرف شوند. مشورت با متخصص تغذیه برای تنظیم رژیم غذایی متناسب با نیازهای شخصی و انتخاب بهترین گزینههای پروتئینی توصیه میشود.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Tormási J, Benes E, Kónya ÉL, Berki M, Abrankó L. Evaluation of protein quantity and protein nutritional quality of protein bars with different protein sources. Sci Rep. 2025;15(1):9388. doi:10.1038/s41598-025-94072-4
- PR Newswire. Survey finds 49% of Americans resolve to eat more protein in 2024.
- National Heart, Lung, and Blood Institute. Spotlight on UPFs: NIH explores link between ultra-processed foods and heart disease.
- Food and Drug Administration. Added sugars on the Nutrition Facts Label.
- https://www.health.com/protein-bars-health-digestibility-study-11762629
دکتر روشن ضمیر هستم، متخصص تغذیه و رژیم درمانی (PhD). اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با من داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
