هوای خشک زمستانی میتواند باعث ترکخوردگی و پوستهپوسته شدن پوست، خشکی چشمها و احساس سوزش در گلو شود. با کاهش دما، تمایل به نوشیدنیهای سرد هم کمتر میشود و بسیاری از افراد ناخواسته مصرف مایعات خود را کاهش میدهند.
با این حال، سردی هوا بههیچوجه به معنای کاهش نیاز بدن به آب نیست. نکته کلیدی در فصل سرما، انتخاب نوشیدنیهای گرم و آرامشبخش است که هم بدن را گرم نگه دارند و هم به تأمین آب مورد نیاز روزانه کمک کنند.
آب گرم
سادهترین و در عین حال مؤثرترین راه برای حفظ آب بدن، نوشیدن آب است و در فصل سرما میتوان آن را بهصورت گرم مصرف کرد. آب گرم علاوه بر تأمین مایعات، حس راحتی بیشتری نسبت به آب سرد ایجاد میکند.
این روزها نوشیدن آب گرم ناشتا، بهویژه صبحها، بهعنوان یک توصیه سلامتی رایج شده است. بسیاری معتقدند آب گرم برای دستگاه گوارش ملایمتر است و میتواند به تحریک هضم و حتی منظمتر شدن حرکات روده کمک کند، هرچند واکنش بدن افراد به این موضوع متفاوت است.

آب نارگیل
اگر طعم آب ساده برایتان جذاب نیست، آب نارگیل میتواند جایگزین مناسبی باشد. این نوشیدنی کمی شیرین است و بافت ملایمی دارد که آن را از آب معمولی متمایز میکند.
مزیت اصلی آب نارگیل نسبت به آب، وجود الکترولیتهایی مانند پتاسیم است که به حفظ تعادل مایعات بدن و پیشگیری از کمآبی کمک میکنند. به همین دلیل، آب نارگیل میتواند گزینهای مفید برای روزهای سرد و خشک باشد.
آبِ گوشت یا آبِ سبزیجات
اگر در فصل زمستان به سراغ سوپها و خورشهای گرم میروید، نگهداشتن مقداری آبِ گوشت یا آبِ سبزیجات برای نوشیدن هم ایده خوبی است. آبِ استخوان، آبِ سبزیجات و سوپهای سبک مانند میسو، هم گرمکننده هستند و هم طعمی دلپذیر دارند.
نکته مهم این است که آبِ گوشت فقط یک نوشیدنی ساده نیست و از نظر تغذیهای در دسته غذا قرار میگیرد. بنابراین اگر میزان کالری، پروتئین یا مواد مغذی دریافتی خود را کنترل میکنید، بهتر است مصرف آن را در محاسبات روزانه لحاظ کنید.
دمنوشهای گیاهی
برخی مطالعات نشان میدهند نوشیدنیهای کافئیندار مانند قهوه و چای میتوانند اثر مدر خفیفی داشته باشند، اما این اثر معمولاً آنقدر قوی نیست که باعث کمآبی واقعی شود. مقدار مایعات موجود در این نوشیدنیها اغلب این اثر را جبران میکند.
با این حال، اگر هدف اصلی شما تأمین آب بدن است، دمنوشهای گیاهی انتخاب مطمئنتری هستند. گزینههای بدون کافئین مانند نعناع، دارچین و زنجبیل علاوه بر ایجاد حس گرما و آرامش، به دریافت مایعات روزانه نیز کمک میکنند.
شیر گرم
نوشیدن یک لیوان شیر گرم، بهویژه پیش از خواب، از توصیههای قدیمی و رایج خانگی است. شیر میتواند در فصل سرما هم آرامبخش باشد و هم به تأمین آب بدن کمک کند.
علاوه بر مایعات، شیر حاوی مواد مغذی مهمی مانند کلسیم است و ارزش تغذیهای بالاتری نسبت به بسیاری از نوشیدنیها دارد. افزودن زردچوبه به شیر و تهیه «شیر طلایی» نیز میتواند خواص ضدالتهابی آن را افزایش دهد. بسته به اهداف سلامتی، انتخاب انواع کمچرب یا بدون شکر توصیه میشود.
پرسشهای متداول
آیا در هوای سرد بدن به آب کمتری نیاز دارد؟
خیر، نیاز بدن به آب در زمستان کاهش پیدا نمیکند. هوای خشک و گرمایش محیطهای بسته حتی میتواند خطر کمآبی را افزایش دهد.
آیا نوشیدنیهای گرم بهتر از نوشیدنیهای سرد هستند؟
از نظر تأمین آب بدن تفاوت زیادی وجود ندارد، اما نوشیدنیهای گرم در فصل سرما راحتتر مصرف میشوند و احتمال تداوم مصرف مایعات را افزایش میدهند.
آیا همه نوشیدنیها به یک اندازه بدن را هیدراته میکنند؟
خیر، نوشیدنیهایی که حاوی الکترولیت یا مواد مغذی هستند، مانند آب نارگیل یا شیر، میتوانند نقش مؤثرتری در حفظ تعادل مایعات داشته باشند.
جمعبندی
در روزهای سرد سال، کاهش احساس تشنگی میتواند باعث کمآبی پنهان بدن شود. انتخاب نوشیدنیهای گرم و مغذی مانند آب گرم، آب نارگیل، آبِ گوشت، دمنوشهای گیاهی و شیر گرم، راهکاری ساده و مؤثر برای حفظ سلامت پوست، انرژی و عملکرد کلی بدن در زمستان است. با توجه به ذائقه و نیازهای شخصی، میتوان از این گزینهها برای تأمین مایعات روزانه بهره برد.
- Centers for Disease Control and Prevention. Effects of sodium and potassium.
- USDA. Beverages, coconut water, ready-to-drink, unsweetened.
- USDA. Chicken bone broth, chicken.
- Antonio J, Newmire DE, Stout JR, et al. Common questions and misconceptions about caffeine supplementation: what does the scientific evidence really show? J Int Soc Sports Nutr. 2024;21(1):2323919. doi:10.1080/15502783.2024.2323919
- https://www.verywellhealth.com/winter-drinks-for-hydration-11891506
