چرا موهایم می‌ریزد؟ ۱۴ علت ریزش مو

ریزش مو (آلوپسی) می‌تواند دلایل گوناگونی داشته باشد؛ از استرس‌های موقتی گرفته تا تغییرات هورمونی، مصرف داروها یا عوامل محیطی دیگر. در برخی موارد، این ریزش موقتی است، اما گاهی نیز ممکن است دائمی شود.¹

1. ژنتیک

آلوپسی آندروژنیک که به عنوان ریزش موی ارثی شناخته می‌شود، به دلیل عوامل ژنتیکی یا عدم تعادل در هورمون‌های آندروژنی مانند تستوسترون به‌وجود می‌آید.

اگرچه همه افراد ممکن است دچار آن شوند، اما این نوع ریزش بیشتر در مردان دیده می‌شود و به‌طور رایج «طاسی مردانه» نام دارد.²

در مردان، ریزش مو معمولاً از ناحیه تاج سر آغاز شده و با عقب‌نشینی خط مو به‌صورت حرف M نمایان می‌شود.²

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

در زنان، برخلاف مردان، مو به‌طور یکنواخت در سراسر سر نازک می‌شود، بدون اینکه خط رویش مو عقب برود.²

درمان قطعی برای آن وجود ندارد، اما روش‌هایی برای کند کردن روند ریزش یا حتی بازگرداندن رشد مو وجود دارد. این روش‌ها شامل داروهایی مانند ماینوکسیدیل (Rogaine)، فیناستراید، جراحی کاشت مو یا درمان با نور قرمز هستند.³

Aleksandr Zubkov / Getty Images

2. افزایش سن

با بالا رفتن سن، به‌طور طبیعی رشد مو کاهش یافته و فولیکول‌های مو رفته‌رفته غیرفعال می‌شوند.⁴

همچنین، با از دست رفتن رنگدانه‌های طبیعی مو، رنگ آن به خاکستری تبدیل شده و موها نازک‌تر و سفید می‌شوند. این تغییر ساختاری موجب شکننده‌تر شدن تارهای مو نیز می‌شود.⁵

اگر ریزش مو زود تشخیص داده شود، داروهایی مانند ماینوکسیدیل ممکن است به رشد مجدد مو کمک کنند.⁶

3. آلوپسی آره‌آتا

در بیماری آلوپسی آره‌آتا، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به فولیکول‌های سالم مو حمله می‌کند که این امر منجر به ریزش مو می‌شود.

در برخی افراد، مو بدون نیاز به درمان مجدداً رشد می‌کند، اما در نوع زخمی‌شونده این بیماری، فولیکول‌ها به‌طور کامل از بین می‌روند و ریزش مو دائمی خواهد بود.⁷

در موارد شدیدتر، برای کنترل بیماری ممکن است از داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی یا ایمنی‌درمانی استفاده شود.⁸

4. درمان سرطان

شیمی‌درمانی می‌تواند به فولیکول‌های مو آسیب زده و باعث ریزش مو در سر و سایر نواحی بدن شود. این نوع ریزش ممکن است ابرو، مژه، موهای شرمگاهی و دیگر قسمت‌های بدن را نیز درگیر کند.⁹

همچنین، پرتودرمانی ممکن است باعث آسیب به فولیکول‌های مو شود. رشد مجدد موها معمولاً چند ماه پس از پایان درمان آغاز می‌شود، البته این موضوع به شدت آسیب واردشده بستگی دارد.⁹

برای مدیریت این نوع ریزش، استفاده از کلاه‌های خنک‌کننده ممکن است مفید باشد. سایر راهکارها شامل موارد زیر است:⁹

پرهیز از مدل‌هایی که مو را می‌کشند
شانه زدن آرام موها
استفاده از روسری یا توربان
کوتاه کردن موها
استفاده از کلاه‌گیس

5. استرس

افلوویوم تلوژن نوعی ریزش موی ناشی از استرس است.¹⁰ معمولاً این نوع ریزش شش ماه پس از یک رویداد استرس‌زا متوقف می‌شود و ضخامت موها مجدداً به حالت طبیعی بازمی‌گردد.¹¹

برای کاهش استرس می‌توان از روش‌های زیر استفاده کرد:¹²

پیروی از رژیم غذایی متعادل
انجام تمرینات ورزشی منظم
خواب کافی و با کیفیت
مشورت با روان‌شناس یا روان‌درمان‌گر
تمرینات تنفسی عمیق و مدیتیشن

6. تریکوتیلومانیا

تریکوتیلومانیا یک اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) است که فرد را به کندن موهای خود وادار می‌کند. این رفتار می‌تواند منجر به آسیب به فولیکول‌ها و پوست شود.¹³

این اختلال اغلب بدون درمان خاص برطرف می‌شود، ولی رفتاردرمانی شناختی (CBT) می‌تواند به کنترل استرس و توقف کندن مو کمک کند.¹³

7. بارداری و دوران پس از زایمان

در دوران بارداری، بدن ممکن است دچار شرایطی شود که به ریزش مو منجر می‌شود، از جمله:⁶

پرکاری تیروئید
کم‌کاری تیروئید
کم‌خونی ناشی از فقر آهن

پس از زایمان، کاهش ناگهانی سطح استروژن می‌تواند موجب ریزش مو شود. همچنین، فشار جسمی و روانی ناشی از تولد نوزاد، خود یک عامل مهم دیگر است.¹⁴

ریزش موی پس از زایمان معمولاً در حدود چهار ماه پس از تولد به اوج می‌رسد و در اغلب موارد موها طی یک سال دوباره رشد می‌کنند.¹⁴

8. آسیب به مو

بستن مو به شکل سفت، رنگ کردن، فر دائم، صاف‌کردن شیمیایی یا استفاده بیش از حد از حرارت می‌تواند منجر به آلوپسی کششی شود.¹⁵

این نوع ریزش معمولاً دائمی است و برای پیشگیری باید به نکات زیر توجه کرد:¹⁶

پرهیز از مدل‌های سفت، بافت مو یا اکستنشن
شانه‌کردن مو فقط هنگام خیس بودن
فاصله حداقل دو هفته‌ای بین رنگ، فر یا صاف‌کردن مو
استفاده از نرم‌کننده بعد از شامپو
فاصله ۸ تا ۱۰ هفته‌ای بین نوبت‌های رنگ کردن
خشک کردن مو با حوله یا در هوای آزاد

همچنین، ریزش مو در اثر تماس مداوم لباس با پوست که به نام آلوپسی اصطکاکی شناخته می‌شود، معمولاً در نواحی پا شایع‌تر است.⁶

9. عدم تعادل هورمونی

در سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS)، تخمدان‌ها میزان زیادی هورمون آندروژن تولید می‌کنند که باعث ریزش مو در ناحیه شقیقه و جلوی سر می‌شود.¹⁷

مصرف داروهای ضد بارداری هورمونی ممکن است به کاهش سطح آندروژن‌ها کمک کند، اما قطع ناگهانی این داروها نیز می‌تواند به‌طور موقت باعث نازک شدن مو شود.¹⁸

یائسگی نیز با کاهش تولید طبیعی استروژن در بدن، منجر به نازک شدن موها در بسیاری از زنان می‌شود.¹⁹

10. بیماری‌های تیروئیدی

اختلالات تیروئیدی به دلیل عدم تعادل هورمونی کل بدن را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند. این شرایط می‌تواند به نازک شدن مو، ظریف شدن تارهای مو و ریزش ابروها منجر شود.²⁰

این نوع ریزش مو معمولاً موقتی است و با درمان اختلال تیروئید ممکن است رشد مجدد مو آغاز شود. با این حال، برخی از داروهای تیروئیدی خود می‌توانند باعث ریزش مو شوند.⁶²¹

11. عفونت‌های منتقله جنسی (STIs)

بعضی از عفونت‌های منتقله جنسی مانند سیفلیس می‌توانند باعث ریزش مو در نقاطی از سر، ابرو و صورت شوند. درمان سیفلیس با آنتی‌بیوتیک معمولاً ریزش را متوقف می‌کند و رشد موها بازمی‌گردد.⁶

ویروس HIV نیز ممکن است به‌طور غیرمستقیم موجب ریزش مو شود. افراد مبتلا به HIV بیشتر در معرض کم‌خونی فقر آهن و سوءتغذیه هستند که خود می‌تواند عامل ریزش مو باشد.²²

12. کمبود مواد مغذی

کمبود برخی از مواد مغذی زیر می‌تواند باعث ریزش مو شود:⁶²³

بیوتین (ویتامین B7)
آهن
پروتئین
روی

مصرف رژیم غذایی متعادل می‌تواند به تأمین مواد مورد نیاز بدن برای حفظ سلامت مو کمک کند.

13. مسمومیت با مواد شیمیایی

برخی از مواد شیمیایی که در صورت مسمومیت می‌توانند باعث ریزش مو شوند عبارتند از:²⁴

آرسنیک
اسید بوریک
لیتیوم
جیوه
سلنیوم
تالیم
ویتامین A (در دوز بالا)
وارفارین (ماده‌ای که در سم موش استفاده می‌شود)

در اکثر موارد، با قطع تماس با ماده سمی، رشد موها از سر گرفته می‌شود.

14. داروها

برخی از داروها ممکن است منجر به نازک شدن یا ریزش مو شوند، از جمله:²⁵

داروهای ضدافسردگی
بتابلوکرها
رقیق‌کننده‌های خون
داروهای فشار خون
مسدودکننده‌های کانال کلسیم
لیتیوم
داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی (NSAIDs)
رتینوئیدها

اگر داروی جدیدی مصرف می‌کنید و متوجه ریزش مو شده‌اید، حتماً با پزشک مشورت کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر احساس می‌کنید ریزش موی شما بیشتر از حد طبیعی است، حتماً با یک پزشک مشورت کنید.

افرادی با رشد موی طبیعی روزانه بین ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو از دست می‌دهند.¹ در صورتی که میزان ریزش بیشتر از این مقدار باشد، ممکن است نشانگر وجود بیماری زمینه‌ای باشد.

بسته به علت، گزینه‌های درمانی مختلفی برای کاهش یا بازیابی رشد مو در دسترس هستند.²⁶

مرور سریع

علل شایع ریزش مو شامل استرس، تغییرات هورمونی، داروها، عوامل ژنتیکی یا بیماری‌های زمینه‌ای است.

در صورت مشاهده ریزش شدید یا توده‌ای مو، حتماً به پزشک مراجعه کنید؛ چرا که درمان زودهنگام بسیار مؤثرتر است.

سوالات پرتکرار

چگونه می‌توان با ریزش مو کنار آمد؟

برای کنار آمدن با ریزش مو، می‌توانید با خانواده، دوستان یا مشاور روان‌شناسی صحبت کنید. استفاده از کلاه، روسری یا کلاه‌گیس، یا امتحان مدل موی جدید می‌تواند در پوشاندن نواحی خالی کمک کند.²⁷

چه غذاهایی به رشد مو کمک می‌کنند؟

مصرف غذاهای سرشار از بیوتین، آهن، پروتئین و روی در رشد مو مؤثر است. این مواد را معمولاً می‌توان در گوشت، مرغ، غذاهای دریایی، حبوبات، سویا و غلات غنی‌شده یافت.²⁸²⁹³⁰³¹

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: