دانستن نوع حشرهای که شما را نیش زده یا گاز گرفته است، میتواند به شما کمک کند تا بین یک ناراحتی موقت و یک وضعیت اضطراری پزشکی احتمالی تفاوت قائل شوید. برای مثال، اگر به نیش یا گزش حشرات خاصی حساسیت داشته باشید، ممکن است به یک واکنش شدید و تهدیدکننده حیات به نام آنافیلاکسی مبتلا شوید. زمانی که نوع حشره را تشخیص دادید، میتوانید درمان مناسب را تعیین کرده و تصمیم بگیرید که آیا باید نگران گزش مجدد باشید یا خیر.
شناسایی انواع گزشها و مدیریت اولیه
شما میتوانید با توجه به محیط اطراف خود، نوع گزش حشره را شناسایی کنید؛ به عنوان مثال، پشهها اغلب در نزدیکی آبهای راکد هستند و کنههای خاکی (Chiggers) در مناطق علفزار یافت میشوند. در ابتدا باید محل گزش یا نیش را با آب و صابون شسته و برای کاهش تورم و درد از یخ استفاده کنید. همچنین، توجه دقیق به علائم یک واکنش آلرژیک، مانند تورم شدید و احتمال بروز آنافیلاکسی، بسیار حیاتی است.

۱. پشهها
پشهها حشرات پرندهای هستند که از خون حیوانات و انسانها تغذیه میکنند. آنها میتوانند بیماریهای جدی مانند مالاریا، تب دنگی، ویروس زیکا و ویروس چیکن گونیا را با خود حمل کنند¹. باید توجه داشت که تنها پشههای ماده خونخوار هستند و نیش میزنند.
پروتئینهای موجود در بزاق پشه در اکثر افراد باعث ایجاد یک برآمدگی قرمز و همراه با خارش میشوند². اگر زمان زیادی را در فضای باز و در منطقهای با تعداد زیادی پشه بگذرانید، ممکن است گزشهای متعددی بر روی پوست خود داشته باشید. در افراد مبتلا به آلرژی به نیش پشه ممکن است واکنش گستردهتری شامل بثورات، تورم بزرگ و کبودی ایجاد شود، اما این نوع واکنش نادر است³.
اگر توسط پشه گزیده شدید، اقدامات زیر را انجام دهید:
- محل گزش را با آب و صابون بشویید.
- در صورت وجود تورم، از کیسه یخ استفاده کنید.
- از خاراندن محل گزش خودداری نمایید.
- یک آنتیهیستامین خوراکی (دارویی برای آلرژیها) مصرف کنید².
- کرم ضد خارش موضعی مانند لوسیون کالامین استفاده نمایید.
۲. زنبورهای عسل

زنبورهای عسل معمولاً حشراتی تهاجمی نیستند، اما برخی گونههای آنها احتمال نیش زدن بیشتری دارند. این زنبورها معمولاً تنها در صورتی نیش میزنند که کندوی آنها در معرض تهدید قرار گیرد یا فردی روی آنها قدم بگذارد.
نیش زنبور عسل میتواند منجر به درد، تورم و کهیر شود. نیش زنبور عسل دارای خارهایی در انتهای خود است و پس از ورود به پوست و تزریق سم، در محل باقی میماند⁴. اولین کاری که باید پس از نیش خوردن انجام دهید، خارج کردن سریع نیش از پوست است.
شما میتوانید برای خارج کردن نیش از لبهای کُند (مانند کارت اعتباری) استفاده کنید و آن را خراش دهید یا آن را گرفته و بیرون بکشید⁵. مهمترین نکته، خارج کردن سریع نیش است؛ زیرا هرچه بیشتر در پوست بماند، سم بیشتری وارد بدن میکند. در صورت نیش خوردن توسط زنبور عسل، نکات کلیدی زیر را به خاطر بسپارید:
- سریع عمل کنید تا نیش را خارج کنید و از ورود سم بیشتر به پوست جلوگیری شود.
- نیش را با گرفتن و کشیدن یا با استفاده از ناخن یا لبه کارت اعتباری بیرون بکشید⁵.
- ناحیه نیش خورده را با آب و صابون ملایم بشویید.
- از یخ برای کاهش تورم و درد استفاده کنید⁶.
۳. زنبورهای معمولی (Wasp)

زنبور معمولی یکی دیگر از حشرات نیشزن رایج است که در رنگهای مختلف مانند سیاه، سفید و/یا زرد دیده میشوند. بدن آنها صاف و بدون پرز است و هنگام پرواز پاهایشان آویزان میماند.
این زنبورها معمولاً در درختان یا زمین لانه میسازند⁷. آنها به ندرت تهاجمی هستند، اما در صورت مزاحمت نیش میزنند. از آنجا که زنبور معمولی نیش خود را در محل باقی نمیگذارد، میتواند چندین بار متوالی نیش بزند⁸. اگر توسط زنبور معمولی نیش خوردهاید، ممکن است محل گزش گرم یا داغ به نظر برسد، خارش داشته و کمی متورم شود.
برای درمان نیش زنبور معمولی، مراحل زیر را دنبال کنید:
- ناحیه نیش خورده را کاملاً بشویید تا تمیز شود.
- برای کاهش تورم و درد از یخ استفاده کنید.
- در صورت نیاز، برای تسکین درد یک مسکن مصرف کنید⁴.
- اگر در بازو یا پا نیش خوردهاید، آن ناحیه را بالا نگه دارید.
۴. زنبورهای زرد (Yellow Jackets)
زنبورهای زرد که نوعی از زنبورهای معمولی هستند، بیشترین واکنشهای آلرژیک مرتبط با نیش را در ایالات متحده ایجاد میکنند. این زنبورها به همراه زنبورهای عسل، عامل بسیاری از نیشهای حشرات در کودکان محسوب میشوند⁹. همانطور که از نامشان پیداست، زنبورهای زرد سیاه و زرد رنگ هستند و در زمین لانه میسازند و برای غذا به کاوش میپردازند.
ممکن است این زنبورها را در اطراف سطلهای زباله و در پیکنیکها مشاهده کنید. زنبورهای زرد میتوانند پشت سر هم چندین بار نیش بزنند و در صورت نیش خوردن، ممکن است قرمزی، تورم، کهیر، درد و احساس سوزش در ناحیه مورد نظر ایجاد شود¹⁰. برای درمان نیش زنبور زرد، اقدامات زیر را انجام دهید:
- ناحیه گزش را با آب و صابون بشویید تا آلودگیها رفع شود.
- از یخ برای کاهش التهاب و درد استفاده کنید⁴.
- در صورت لزوم، برای تسکین درد میتوانید مسکن مصرف کنید.
- اگر نیش در بازو یا پا است، برای کاهش تورم، آن ناحیه را بالا نگه دارید.
۵. زنبورهای سرخ (Hornets)
زنبورهای سرخ، نوع دیگری از زنبورهای معمولی، میتوانند رنگهای متفاوتی داشته باشند و ممکن است صورت سفید یا زرد رنگی داشته باشند. آنها تمایل دارند در درختان و روی زمین لانه بسازند و میتوانند بسیار تهاجمی باشند. در صورتی که زنبور سرخ احساس تهدید کند، میتواند به صورت متوالی چندین بار نیش بزند⁴.
نیش زنبور سرخ میتواند باعث تورم، درد و خارش شود و ناحیهای که نیش خورده است، ممکن است گرم شده و قرمز به نظر برسد. برای درمان نیش زنبور سرخ، مراحل زیر را دنبال کنید:
- ناحیه نیش خورده را با آب و صابون بشویید تا تمیز شود.
- از یخ برای کاهش تورم و تسکین درد استفاده کنید.
- در صورت نیاز، برای تسکین درد میتوانید مسکن مصرف کنید.
- اگر نیش در بازو یا پا رخ داده است، آن ناحیه را بالا نگه دارید تا تورم کاهش یابد¹¹.
۶. مورچههای آتشین (Fire Ants)
نیش حشرات همیشه مربوط به حشرات پرنده نیست و ممکن است توسط حشراتی که روی زمین هستند نیز گزیده شوید. مورچههای آتشین را میتوان در سراسر بخشهای جنوبی ایالات متحده یافت. آنها قرمز رنگ هستند و در زمین لانه میسازند. لانههای آنها معمولاً دارای یک تپه خاکی در بالا است که ارتفاع آن میتواند تا ۴۵ سانتیمتر برسد¹².
مورچههای آتشین به احتمال زیاد در صورتی که فردی روی لانه آنها قدم بگذارد، نیش میزنند و حمله میکنند و اگر کلونی آنها تهدید شود، میتوانند بارها نیش بزنند. نیش مورچههای آتشین سم را به بدن تزریق میکند که میتواند باعث درد، احساس سوزش و خارش شود.
در عرض مدت کوتاهی پس از نیش، ممکن است تاولهایی تشکیل شوند که میتوانند به جوشهای چرکی تبدیل شوند. خاراندن این تاولها و باز کردن آنها بسیار مهم است، زیرا ممکن است عفونی شوند¹³. برای درمان نیش مورچههای آتشین، اقدامات زیر را انجام دهید⁴:
- ناحیه را با آب و صابون سرد بشویید تا اثرات اولیه سم کاهش یابد.
- برای کمک به کاهش خارش و التهاب، از یک کرم استروئیدی موضعی استفاده کنید.
- در صورت نیاز، برای تسکین خارش یک آنتیهیستامین مصرف کنید.
۷. ککها (Fleas)
ککها حشرات ریزی هستند که معمولاً توسط حیوانات خانگی وارد خانه میشوند. آنها از خون حیوانات، از جمله انسان، تغذیه میکنند. اگر خانهتان به کک آلوده شده است، احتمالاً به کمک یک شرکت حرفهای کنترل آفات نیاز خواهید داشت¹⁴. ککها را میتوان بر اساس اندازه و نحوه حرکتشان شناسایی کرد.
ککها میتوانند بیماریهایی مانند تیفوس منتقل شده توسط کک یا تب خراش گربه را گسترش دهند¹⁵. گزش ککها بسیار کوچکتر از نیش پشهها است. آنها به صورت برآمدگیهای کوچک و قرمز رنگ دیده میشوند و ممکن است یک حاشیه قرمز داشته باشند.
بیشتر گزشهای کک به صورت یک گروه سه یا چهار تایی ظاهر میشوند و ممکن است به صورت خوشهای یا در یک خط مستقیم قرار بگیرند¹⁶. گزشهای کک بیشتر در پاها، ساق پاها و مچ پاها ظاهر میشوند و همچنین در قسمتهای گرم و مرطوب بدن مانند زیر بغل یا چینهای آرنج، زانو یا زیر کش شلوار نیز شایع هستند. اگر متوجه گزش کک شدید، اقدامات زیر را انجام دهید¹⁶:
- محل گزشها را با آب و صابون بشویید تا تمیز شوند.
- از حمامها و دوشهای آب گرم که میتوانند خارش را بدتر کنند، خودداری نمایید.
- برای کاهش خارش، از کرمهای موضعی مانند لوسیون کالامین استفاده کنید.
- از خاراندن محل گزشها به شدت خودداری کنید.
۸. کنهها و کنههای خاکی (Mites and Chiggers)
کنهها حشرات ریزی هستند که میتوانند انسان را آلوده کنند. آنها در پوست انسان لانه میگزینند و باعث خارش و بثورات پوستی میشوند.
گال (Scabies)
گال یک بیماری پوستی است که توسط کنه خارش انسانی ایجاد میشود. این بیماری از طریق تماس طولانیمدت پوست با پوست فرد آلوده منتقل میشود. افراد مبتلا به گال علائمی مانند خارش شدید و بثورات پوستی شبیه به آکنه را تجربه میکنند¹⁷.
همچنین ممکن است خطوط خاکستری ریز و برجسته بر روی پوست مشاهده شود¹⁸. گال تنها با داروی موضعی تجویزی قابل درمان است. این دارو کنهها را از بین میبرد و همچنین باید اقدامات لازم برای کنترل آلودگی انجام شود¹⁷:
- شستن لباسها و ملافهها با آب داغ برای از بین بردن کنهها.
- جاروبرقی کشیدن مبلمان و فرشها برای حذف کامل کنهها.
کنههای خاکی (Chiggers)
کنههای خاکی نوعی از کنهها هستند که معمولاً در فضای باز یافت میشوند. ممکن است در صورتی که در مناطق علفزاری مانند چمنزارها، پارکها و نزدیک آب وقت میگذرانید، توسط کنههای خاکی گزیده شوید¹⁹. آنها از خون حیوانات، از جمله انسانها، تغذیه میکنند.
کنههای خاکی بیماریزا نیستند، اما گزش آنها میتواند بسیار خارشآور باشد. گزش کنههای خاکی به صورت لکههای قرمز صاف یا برجسته روی پوست ظاهر میشود و از گزش ککها بزرگتر هستند. واکنشهای شدیدتر ممکن است شبیه تاول به نظر برسند. کنههای خاکی بیشتر تمایل دارند نواحی نازک پوست و چینهای گرم پوست را بگزند¹⁹. آنها همچنین ممکن است مچ پا و ساق پاها را نیز بگزند. اگر توسط کنه خاکی گزیده شدید، اقدامات زیر را انجام دهید¹⁹:
- ناحیه را با آب و صابون بشویید تا گزش تمیز شده و کنهها از بین بروند.
- از لوسیون کالامین یا کرم ضد خارش دیگر استفاده کنید.
- یک آنتیهیستامین خوراکی برای تسکین خارش مصرف کنید.
- از خاراندن محل گزشها خودداری نمایید.
۹. شپشها (Lice)
شایعترین نوع شپش که انسان را آلوده میکند، شپش سر است. همچنین ممکن است افراد به شپش بدن یا شپش ناحیه تناسلی نیز مبتلا شوند.
شپش سر و شپش ناحیه تناسلی به عنوان حامل بیماری شناخته نمیشوند، اما شپش بدن میتواند عوامل بیماریزایی مانند تیفوس اپیدمیک و تب خندق را با خود حمل کند. شپش بدن روی بدن انسان زندگی نمیکند، بلکه در لباسها و ملافهها یافت میشود. در ایالات متحده، آنها در مناطق فقیرنشین که افراد در شرایط شلوغ زندگی میکنند و دسترسی به لباس تمیز ندارند، شایعتر هستند²⁰. شایعترین علامت شپش، خارش در ناحیه آلوده است. بهترین راه برای درمان شپش، از بین بردن کامل آلودگی است²¹:
- شستن لباسها و ملافهها با آب داغ برای از بین بردن حشرات.
- استفاده از شانه مخصوص شپش برای جدا کردن شپشهای بالغ و نیتها (تخمها) از مو.
- درمانها و شامپوهای شیمیایی شپش میتوانند کمککننده باشند، اما برخی از شپشها نسبت به این محصولات تحمل ایجاد کردهاند، بنابراین این روش همیشه قابل اعتماد نیست²².
- برای تسکین خارش میتوانید آنتیهیستامین مصرف کنید.
۱۰. کنههای بزرگ (Ticks)
کنههای بزرگ حشرات انگلی هستند که در فضای باز زندگی میکنند. ممکن است در حین کار یا تفریح در فضای باز، به ویژه در مناطق جنگلی یا مکانهایی با بوتههای انبوه، با آنها در تماس باشید. کنههای بزرگ ناقل مهم بیماریها هستند. آنها بیماریهای باکتریایی مانند بیماری لایم و تب خالدار کوههای راکی را حمل میکنند. آنها همچنین میتوانند ویروسها و انگلهای تکیاختهای مانند تب کنه کلرادو و بابزیوز را گسترش دهند²³.
کنهها از خون انسان تغذیه میکنند. پس از گزش، به پوست چسبیده و جدا کردن آنها ممکن است دشوار باشد. هنگام تلاش برای برداشتن کنه، آن را نکشید یا نپیچانید و از اعمال حرارت خودداری کنید. انجام این کارها ممکن است کنه را خارج کند اما سر آن را زیر پوست باقی بگذارد. در عوض، از موچین نوکتیز برای گرفتن کنه تا حد ممکن نزدیک به سطح پوست استفاده کنید. با فشار یکنواخت و ملایم به سمت بالا بکشید²⁴. پس از برداشتن کنه:
- دستها و محل گزش را با آب و صابون یا الکل ضدعفونی کننده بشویید.
- در صورت وجود تورم، از یخ استفاده کنید.
- برای تسکین خارش و تورم، یک آنتیهیستامین مصرف کنید.
- لوسیون کالامین نیز میتواند به کاهش تورم کمک کند.
- محل گزش را زیر نظر داشته باشید؛ اگر الگوی متمایز چشم گاو (Bullseye pattern) در آن ایجاد شد، به پزشک مراجعه کنید، زیرا این میتواند نشانه بیماری لایم باشد²⁵. بهترین راه برای جلوگیری از بیماریهای منتقله از کنه، جلوگیری از گزش است. در صورت امکان، از مناطق پر درخت و پر از بوته دور بمانید. اگر مجبور هستید در این مکانها وقت بگذرانید، آستین و شلوار بلند بپوشید و از دافع حشرات استفاده کنید. پس از ترک این مناطق، همیشه لباس و بدن خود را از نظر وجود کنه بررسی کنید.
۱۱. عنکبوتها (Spiders)
همه عنکبوتها گزش خطرناکی ندارند. در ایالات متحده، دو گونه اصلی به عنوان خطرناک برای انسان در نظر گرفته میشوند: عنکبوت بیوه سیاه و عنکبوت منزوی قهوهای²⁶. با این حال، نیش سایر عنکبوتها نیز میتواند دردناک باشد. ظاهر نیش عنکبوت به نوع آن بستگی دارد، اما اغلب دو سوراخ کوچک ناشی از نیشها در پوست مشاهده میشود. محل گزش ممکن است قرمز به نظر برسد و به تاول تبدیل شود²⁷.
عنکبوت بیوه سیاه
گزش عنکبوت بیوه سیاه علائمی مانند درد فوری یا احساس سوزش، تورم و قرمزی، گرفتگی عضلات، درد شکمی، ضعف و لرزش، عصبی بودن و بیقراری، تعریق و سردرد و سرگیجه را ایجاد میکند²⁷.
عنکبوت منزوی قهوهای
نیش عنکبوت منزوی قهوهای میتواند باعث علائمی مانند سوزش، درد و خارش ملایم تا شدید شود که ممکن است ساعتها یا روزها پس از گزش ایجاد شود²⁷. محل گزش ممکن است آبی یا بنفش با یک حلقه قرمز بزرگ در اطراف آن (الگوی چشم گاو) شود. زخم باز ناشی از تخریب بافت ممکن است سیاه شود. نیش عنکبوت منزوی قهوهای اغلب به اشتباه تشخیص داده میشود، حتی در مناطقی که این عنکبوتها بومی نیستند. اگر ضایعات متعددی دارید، اگر ضایعه در مرکز قرمز است، برجسته است، بزرگتر از ۱۰ سانتیمتر است یا ترشح دارد، به احتمال زیاد عفونت باکتریایی یا علت دیگری دارد²⁸.
اگر توسط عنکبوت گزیده شدید، محل گزش را با آب و صابون بشویید. بیشتر اوقات، شما عنکبوتی را که شما را گزیده است، خواهید دید. اگر به گزش بیوه سیاه یا منزوی قهوهای مشکوک هستید، فوراً به دنبال مراقبتهای اورژانسی باشید. در صورت امکان، عنکبوت را بگیرید و در یک شیشه شیشهای به بیمارستان ببرید. بسته به شدت گزش و شناسایی عنکبوت، بیمارستان ممکن است شما را با مسکنها، شلکنندههای عضلانی و آنتیونین (ضد سم) درمان کند²⁷. پس از بازگشت به خانه، از یخ استفاده کنید. برای جلوگیری از عفونت، پماد آنتیبیوتیک بزنید. اگر گزش در بازو یا پا رخ داده است، آن ناحیه را بالا نگه دارید.
۱۲. ساسها (Bed Bugs)
ساسها حشرات انگلی هستند که از خون انسان تغذیه میکنند. آنها معمولاً تختخوابها را آلوده میکنند، اما در آلودگیهای شدید، میتوانند در قسمتهای دیگر خانه مانند مبلمان، فرش و سایر سطوح روکشدار یافت شوند²⁹.
ساسها به عنوان ناقل بیماری شناخته نمیشوند، اما ریشهکن کردن آنها بسیار دشوار است. بهترین راه برای جلوگیری از گزش ساس، پیشگیری از آلودگی است. ساسها اغلب از هتلها به خانه آورده میشوند. اگر زیاد سفر میکنید، تختخواب هتل خود را برای نشانههای آلودگی، مانند لکههای خون و ساسهای زنده، بررسی کنید. چمدان یا وسایل دیگر خود را روی تخت یا سطوح روکشدار قرار ندهید³⁰.
گزش ساسها معمولاً کوچک هستند. روی پوست روشن، قرمز به نظر میرسند اما ممکن است روی پوست تیرهتر به نظر بنفش باشند³¹،³². گزشهای ساس اغلب به صورت یک خط یا خوشه در یک قسمت از بدن ظاهر میشوند. این به این دلیل است که ساسها اغلب پوست را در چندین نقطه سوراخ میکنند تا نقطه آسانی برای خونگیری پیدا کنند. گزشهای ساس میتوانند خارشآور باشند. اگرچه نادر است، اما برخی افراد ممکن است واکنش شدیدی به گزش ساس تجربه کنند³². علائم واکنش شدیدتر شامل تورم و قرمزی، خارش شدید و تاول است.
اگر توسط ساس گزیده شدهاید، معمولاً میتوانید خودتان آن را درمان کنید³²:
- محل گزشها را با آب و صابون بشویید تا تمیز شوند.
- از کرم ضد خارش موضعی استفاده کنید.
- اگر خارش وجود دارد، آنتیهیستامین مصرف کنید.
نشانههای وضعیت اضطراری
گزش و نیش حشرات میتواند در افرادی که حساسیت دارند، تهدیدکننده حیات باشد. با این حال، ممکن است تا زمانی که برای بار دوم نیش خورده نشوید، متوجه آلرژی خود به حشره نشوید. اگر پس از گزش یا نیش حشره، علائم و نشانههای آنافیلاکسی در شما ایجاد شد، یک وضعیت اضطراری است و به مراقبتهای پزشکی فوری نیاز دارید³³.
اگر پس از گزش یا نیش حشره دچار موارد زیر شدید، با ۱۱۵ تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید:
- تنگی نفس شدید
- ویزینگ (صدای خسخس سینه)
- علائم پوستی (مانند قرمزی و کهیر) فراتر از محل نیش
- تورم در دهان، گلو یا زبان
- احساس سبکی سر یا سرگیجه³³
استفاده از اپینفرین خودکار (EpiPen)
اگر از آلرژی خود به گزش یا نیش حشرات مطلع هستید، همیشه یک تزریقکننده خودکار اپینفرین (EpiPen) همراه داشته باشید. اگر نیش خوردید، با اورژانس تماس بگیرید. سپس، خودتان تزریق اپیپن را انجام دهید یا از شخص دیگری بخواهید این کار را برای شما انجام دهد³³.
نکات کلیدی برای شناسایی نوع حشره
اگر واکنش شدیدی به گزش یا نیش حشره ندارید، تشخیص اینکه چه حشرهای شما را گزیده یا نیش زده است، میتواند به شما در تعیین بهترین اقدامات کمکهای اولیه کمک کند. زنبورهای عسل، زنبورهای معمولی، زنبورهای سرخ، زنبورهای زرد و مورچههای آتشین از حشرات نیشزن رایج هستند. اگر خود حشره را دیدهاید، تشخیص آن آسان خواهد بود.
اگر حشره را ندیدهاید، به محیط اطراف خود نگاه کنید. ممکن است کندوی زنبوری را در نزدیکی ببینید یا بتوانید تشخیص دهید که حشره در هوا بوده یا روی زمین⁸. همچنین، حشرات دیگر در محیطهای خاصی رایجتر هستند؛ به عنوان مثال، پشهها در نزدیکی آبهای راکد تولید مثل میکنند و کنههای خاکی در مناطق علفزار زندگی میکنند.
سؤالات متداول
آیا گزش ساسها میتواند باعث انتقال بیماری شود؟
ساسها در مقایسه با پشهها یا کنههای بزرگ، به طور معمول به عنوان ناقل بیماریهای عفونی شناخته نمیشوند و گزش آنها بیشتر منجر به واکنشهای پوستی و خارش میشود. با این حال، اصلیترین مشکل آنها مربوط به آلودگی محیط زندگی و دشواری ریشهکن کردن آنها است که میتواند باعث ناراحتی و بیخوابی شود.
بهترین راه برای جلوگیری از گزش کنههای بزرگ در مناطق جنگلی چیست؟
بهترین راه پیشگیری از گزش کنههای بزرگ استفاده از لباسهای پوشیده (آستین بلند و شلوار بلند)، استفاده از مواد دافع حشرات قوی و انجام معاینه کامل بدن و لباسها پس از خروج از مناطق پر درخت و علفزار است. بررسی سریع و حذف کنهها قبل از چسبیدن کامل به پوست، خطر انتقال بیماریهایی مانند لایم را به شدت کاهش میدهد.
چه تفاوتی بین گزش مورچه آتشین و نیش زنبور عسل وجود دارد؟
گزش مورچههای آتشین معمولاً به صورت تاولهای کوچک و چرکی ظاهر میشود و میتواند درد سوزاننده و شدید ایجاد کند و مورچه میتواند چندین بار نیش بزند. در مقابل، نیش زنبور عسل اغلب یک نیش بزرگتر با درد و تورم مشخص است و نیش خود را در محل باقی میگذارد (به جز در گونههای خاصی از زنبورها).
چرا نیش حشرات میتواند باعث ایجاد بیحسی یا کبودی گسترده شود؟
در حالی که بیحسی معمولاً به دلیل نیش حشراتی نیست، واکنشهای آلرژیک شدید مانند آلرژی به نیش پشه ممکن است باعث یک واکنش گستردهتر شامل تورم زیاد، بثورات جلدی و کبودی شوند. کبودی در این موارد میتواند به دلیل آسیب به رگهای خونی کوچک زیر پوست در نتیجه التهاب شدید یا واکنش سمی باشد.
اگر فردی دچار واکنش شدید آلرژیک (آنافیلاکسی) به نیش حشره شود، باید چه اقدامی کرد؟
در صورت مشاهده علائم آنافیلاکسی (مانند تنگی نفس، ویزینگ، تورم گلو یا زبان، یا سبکی سر)، باید بلافاصله با اورژانس تماس گرفته شود. اگر فرد دارای اپیپن (تزریقکننده خودکار اپینفرین) است، باید فوراً آن را تزریق کند تا واکنش آلرژیک را قبل از رسیدن کمک پزشکی خنثی کند.
آیا درمان خانگی برای گزش حشرات مؤثر است؟
بله، برای بیشتر گزشهای خفیف مانند نیش پشه یا گزش کک، درمانهای خانگی مانند شستن محل با آب و صابون، استفاده از یخ برای کاهش تورم و مصرف کرمهای ضد خارش مانند لوسیون کالامین یا آنتیهیستامینهای خوراکی بسیار مؤثر و کافی هستند. این روشها به تسکین علائم کمک میکنند و از عفونت ثانویه ناشی از خاراندن جلوگیری مینمایند.
- Centers for Disease Control and Prevention, National Institute for Occupational Safety and Health. Mosquito-borne diseases in workers.
- Vander Does A, Labib A, Yosipovitch G. Update on mosquito bite reaction: Itch and hypersensitivity, pathophysiology, prevention, and treatment. Front Immunol. 2022;13:1024559. Published 2022 Sep 21. doi:10.3389/fimmu.2022.1024559
- Centers for Disease Control and Prevention. About mosquito bites.
- Herness J, Snyder MJ, Newman RS. Arthropod bites and stings. Am Fam Physician. 2022;106(2):137-147.
- Lee JA, Singletary E, Charlton N. Methods of honey bee stinger removal: a systematic review of the literature. Cureus. 2020;12(5):e8078. doi:10.7759/cureus.8078
- Freeman T, Carlson JC. Patient education: bee and insect stings (Beyond the Basics). UpToDate.
- Michigan State University Extension. Getting rid of wasp nests.
- University of Georgia Extension. Stinging and biting pests.
- Cedars Sinai. Insect stings in children.
- American Academy of Pediatrics. Bee or yellow jacket sting.
- Johns Hopkins Medicine. Insect stings.
- North Carolina Cooperative Extension. Red imported fire ant.
- American Osteopathic College of Dermatology. Fire ant bites.
- Centers for Disease Control and Prevention. Getting rid of fleas.
- Centers for Disease Control and Prevention. About fleas.
- American Osteopathic College of Dermatology. Flea bites.
- Centers for Disease Control and Prevention. About scabies.
- Ueda T, Katsura Y, Sasaki A, Minagawa D, Amoh Y, Shirai K. Gray-edged line sign of scabies burrow. J Dermatol. 2021;48(2):190-198. doi:10.1111/1346-8138.15650
- American American Osteopathic College of Dermatology. Chiggers.
- Centers for Disease Control and Prevention. About body lice.
- Johns Hopkins Medicine. Head lice.
- Centers for Disease Control and Prevention. About head lice.
- Centers for Disease Control and Prevention. About ticks and tickborne diseases.
- Centers for Disease Control and Prevention. What do do after a tick bite.
- American Academy of Dermatology Association. Signs of Lyme disease that appear on your skin.
- UCONN Health, Connecticut Poison Control Center. About spiders ... brown recluse and black widow spiders.
- Johns Hopkins Medicine. Spider bites.
- U.C. Riverside Spider Research. NOT RECLUSE.
- American Academy of Dermatology Association. Bedbugs: overview.
- American Academy of Dermatology Association. Bedbugs: how to avoid bringing them home.
- Chauhan P, Behera B, Ding DD, et al. Dermoscopy of infectious dermatoses (infectiouscopy) in skin of color - A systematic review by the International Dermoscopy Society "Imaging in Skin of Color" Task Force. Dermatol Pract Concept. 2023;13(4 S1):e2023309S. Published 2023 Oct 1. doi:10.5826/dpc.1304S1a309S
- American Academy of Dermatology Association. Bedbugs: Diagnosis and treatment.
- MedlinePlus. Anaphylaxis
- https://www.verywellhealth.com/identifying-insect-bites-and-stings-82828
