از اسپری کردن در هوای بادخیز گرفته تا نادیده گرفتن مرحله مالش، این خطاهای متداول میتوانند پوست شما را بدون محافظت بگذارند.
استفاده از ضدآفتاب یکی از بهترین راههای محافظت از پوست در برابر اشعههای فرابنفش خورشید است، اشعههایی که میتوانند خطر ابتلا به سرطان پوست را افزایش دهند. با اینکه ضدآفتابهای اسپری ممکن است نسبت به انواع کرمی راحتتر و کمتر چسبنده باشند، اما استفاده صحیح از آنها چالشبرانگیزتر است.
اگر به درستی استفاده نشوند، ضدآفتابها قادر به محافظت مؤثر در برابر اشعههای UV خورشید نخواهند بود؛ این مسئله میتواند باعث آسیب دیدن سلولهای پوستی و افزایش خطر ابتلا به سرطان پوست شود. متخصصان پوست شش اشتباه رایج را که افراد در استفاده از ضدآفتاب اسپری مرتکب میشوند، شناسایی کردهاند و راهکارهایی را نیز برای رفع آنها ارائه دادهاند.
اگر تا به حال تلاش کردهاید که به کودکانی که خیس و پرتحرکند در کنار استخر ضدآفتاب بزنید یا سعی کردهاید خودتان به پشتتان ضدآفتاب بزنید، احتمالاً به راحتی و جذابیت استفاده از ضدآفتاب اسپری پی بردهاید. اما این راحتی ظاهری نباید ما را از دقت و استفاده درست غافل کند.
چرا محافظت صحیح با ضدآفتاب مهم است؟
ضدآفتاب یکی از مهمترین ابزارها برای محافظت پوست در برابر اشعههای فرابنفش A و B است. آکادمی پوست آمریکا (AAD) توصیه میکند از ضدآفتابهای طیف وسیع (broad-spectrum) با مقاومت در برابر آب و SPF 30 یا بالاتر استفاده شود تا هر دو نوع اشعه UV را پوشش دهد¹². این دو نوع اشعه با طول موجهای متفاوت، اثرات متفاوتی بر پوست دارند، اما هر دو میتوانند موجب آسیب سلولی و در نهایت سرطان پوست شوند.
بر اساس تخمینهای AAD، از هر پنج آمریکایی، یک نفر در طول زندگی خود به نوعی از سرطان پوست مبتلا خواهد شد². به همین دلیل استفاده صحیح و مؤثر از ضدآفتاب اهمیت حیاتی دارد و نمیتوان صرفاً به ظاهر اسپریمانند و سرعت استفاده از آن اطمینان کرد.

Oscar Wong / Getty Images
ضدآفتاب اسپری، خوب یا بد؟
اگرچه نسخههای اسپری نسبت به کرمها کاربرد آسانتری دارند، اما معایبی هم دارند. دکتر «هانا کوپلمان»، متخصص پوست و جراح مو در نیویورک میگوید: «ضدآفتاب اسپری از هیچ ضدآفتابی بهتر است، و من میدانم چرا برای کودکان یا افراد در حال حرکت جذاب است. اما استفاده صحیح از آن کاملاً به تکنیک نیاز دارد.»
او ادامه میدهد: «اگر کسی حاضر نیست وقت صرف کند و آن را بهخوبی روی پوست پخش کند و دوباره استفاده کند، بهتر است از لوسیون استفاده کند.» بنابراین، تنها اسپری کردن کافی نیست، و بیتوجهی به نحوه استفاده میتواند اثر محافظتی را کاملاً از بین ببرد.
۱. استفاده ناکافی از ضدآفتاب
حداقل مقدار ضدآفتاب لوسیونی که برای پوشاندن سطح پوست بدن یک فرد بالغ نیاز است، حدود یک اونس (تقریباً معادل یک لیوان شات) است². ممکن است در شرایط خاص، مقدار بیشتری لازم باشد، اما هرگز نباید کمتر از این مقدار استفاده کرد.
در مورد اسپریها، اندازهگیری دقیق دشوارتر است. به همین دلیل، دکتر کوپلمان توصیه میکند: «برای هر ناحیه اصلی بدن، به اندازه یک توپ گلف از ضدآفتاب در نظر بگیرید، حتی در مورد اسپریها.»
ضدآفتاب اسپری باید بهگونهای روی پوست اسپری شود که کاملاً قابل مشاهده و براق باشد و سپس بهخوبی روی پوست مالیده شود. همچنین میتوان ابتدا ضدآفتاب را روی کف دست اسپری کرد تا درک بهتری از مقدار مصرفی برای هر ناحیه پیدا کرد. این توصیه را دکتر «ریچل دی»، متخصص پوست و مدیر ارشد پزشکی Zest Health مطرح میکند.
ضدآفتابهای معدنی که برخلاف انواع شیمیایی بهصورت یک سد فیزیکی روی پوست عمل میکنند، معمولاً ضخیمتر یا سفیدتر روی پوست دیده میشوند. دکتر دی میگوید: «این موضوع شاید باعث شود کمی بیشتر آن را مالش دهید، اما اتفاقاً همین خوب است؛ زیرا پوشش قابل مشاهده به شما کمک میکند دقیقاً ببینید کجا زدهاید و کجا نه.»
دکتر کوپلمان همچنین هشدار میدهد که مدت زمان و فاصله اسپری کردن مهم است. هر ناحیه باید دستکم بهمدت شش ثانیه و از فاصله چند سانتیمتری اسپری شود و سپس مالیده شود. او تأکید میکند: «یک اسپری سریع از فاصله یک فوتی، محافظت لازم را به شما نخواهد داد.»
۲. اسپری کردن در شرایط نامناسب
استفاده از ضدآفتاب اسپری باید در فضای باز انجام شود، نه در محیطهای بستهای مانند حمام یا داخل خودرو، بهویژه اگر محصول به صورت آئروسل باشد. ذرات ریز آئروسل میتوانند گلو، بینی، چشمها و ریهها را تحریک کنند.
اگرچه ضدآفتاب اسپری بهراحتی قابل استفاده است، اما اگر در میانه ساحل یا روی قایق در حال حرکت آن را استفاده کنید، بیشتر آن با باد پراکنده میشود و مقدار کافی روی پوست باقی نمیماند. این هشدار را دکتر «کریستین بارد»، متخصص پوست و بنیانگذار مرکز Dermatology of the Rockies در کلرادو مطرح میکند.
بهجای آن، نقطهای در فضای باز انتخاب کنید که بدون باد یا دارای مقداری پناه باشد؛ مثلاً روی ایوان یا در فضای باز پارکینگ. میتوانید ابتدا روی دست خود اسپری کنید و سپس روی پوست بمالید. یا اینکه در شرایط بادخیز اصلاً از لوسیون یا کرم به جای اسپری استفاده کنید.
۳. نمالیدن ضدآفتاب پس از اسپری
دکتر بارد میگوید: «تصور رایجی وجود دارد که با ضدآفتاب اسپری نیازی به کثیفکردن دستها نیست.» اما واقعیت این است که اگر ضدآفتاب را به پوست نمالید، بهدرستی از آن استفاده نمیکنید.
دکتر کوپلمان توضیح میدهد: «بسیاری از مردم فکر میکنند اسپریکردن کافی است، اما اگر آن را بهصورت فیزیکی پخش نکنید، استفاده ناهمگون و محافظت ناقصی خواهید داشت. ضدآفتاب باید لایهای یکنواخت روی پوست ایجاد کند تا مؤثر عمل کند.»
۴. لایهگذاری نکردن
بسته به محیط و مدتزمان حضور شما در فضای باز، یک لایه ضدآفتاب اسپری ممکن است برای محافظت کافی نباشد.
دکتر دی میگوید: «استفاده دوگانه از ضدآفتاب بهترین محافظت را ایجاد میکند. اسپری برای لمسهای سریع یا استفادههای فوری مناسب است، اما چون اغلب بیرنگ یا با پخش نامناسب همراه هستند، تشخیص نواحی پوششدادهشده سختتر است. به همین دلیل من ترجیح میدهم برای استفاده طولانیمدت در فضای باز، از کرم یا لوسیون استفاده کنم، و برای تمدید در مسیر، از استیک ضدآفتاب.»
حتی دکتر بارد هم هنگام استفاده از ضدآفتاب اسپری، تنها به یک بار اکتفا نمیکند: «معمولاً یک بار اسپری میکنم، میمالم، دوباره اسپری میکنم، دوباره میمالم تا مطمئن شوم هیچ ناحیهای جا نمانده است.»
۵. تمدید نکردن بهموقع
آکادمی پوست آمریکا توصیه میکند که هر دو ساعت یکبار یا بلافاصله پس از شنا یا تعریق، ضدآفتاب تمدید شود². بسیاری از ضدآفتابها مقاوم در برابر آب هستند، اما چیزی به نام ضدآفتاب صددرصد ضدآب وجود ندارد.
این قانون برای محصولات با SPF بالاتر از ۳۰ نیز صدق میکند. دکتر بارد هشدار میدهد که ضدآفتابهای با SPF بالا ممکن است احساس امنیت کاذب ایجاد کنند، اما میزان محافظت آنها نیز همچنان به تمدید مداوم وابسته است. او میافزاید: «وقتی SPF از ۵۰ بالاتر میرود، افزایش واقعی محافظت آنقدر جزئی است که در واقعیت تأثیر محسوسی ندارد.»
اگر در یادآوری تمدید ضدآفتاب مشکل دارید، برای هر دو ساعت یک بار، آلارم موبایل تنظیم کنید.
۶. استفاده از ضدآفتاب قدیمی یا تاریخگذشته
قوطی ضدآفتابی که از تابستان گذشته در کیف ساحلیتان مانده؟ بهتر است آن را دور بیندازید. مواد مؤثر موجود در ضدآفتاب ممکن است با گذشت زمان تجزیه شده و اثربخشی خود را در محافظت در برابر اشعه UV از دست بدهند.
حرارت بالا و طولانیمدت نیز همین تأثیر را دارد. بعد از یک روز طولانی در فضای باز، ضدآفتاب را با خود به داخل منزل بیاورید و آن را در خودرو نگذارید.
دکتر بارد توصیه میکند: «مواد ضدآفتاب معمولاً با گذشت زمان اثربخشی خود را از دست میدهند، بنابراین عادت خوبی است که با شروع فصل جدید یا سفر جدید، ضدآفتاب جدید تهیه کنید.»
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Skin Cancer Foundation. UV radiation & your skin.
- American Academy of Dermatology Association. Sunscreen FAQs.
- https://www.health.com/the-top-6-mistakes-people-make-with-spray-sunscreen-according-to-dermatologists-11753267
