L-5-هیدروکسیتریپتوفان که بیشتر با نام 5-HTP شناخته میشود، میتواند برای افرادی با شرایط خاصی مانند افسردگی و بیخوابی مفید باشد.
بدن شما این اسید آمینه را به سروتونین تبدیل میکند؛ انتقالدهنده عصبیای که اشتها، خواب و خلقوخو را تنظیم میکند. 5-HTP همچنین میتواند از گیاهانی مانند گیاه آفریقایی Griffonia simplicifolia استخراج شود که برای تولید مکملهای غذایی به کار میرود.
فواید 5-HTP
هنگامی که بهصورت مکمل مصرف شود، 5-HTP میتواند سطح سروتونین و ملاتونین را افزایش دهد؛ که ممکن است برای شرایط مرتبط با کمبود سروتونین مانند افسردگی و میگرن مفید باشد. برخی مطالعات نشان دادهاند که مکملهای 5-HTP میتوانند کیفیت خواب و احساس سیری را نیز بهبود دهند.
ممکن است علائم افسردگی را بهبود دهد
اگرچه مطالعات محدود هستند، مکملهای 5-HTP نشان دادهاند که میتوانند علائم افسردگی را در برخی جمعیتها بهبود بخشند. احتمالاً این امر به دلیل افزایش سطح سروتونین است که معمولاً در افراد مبتلا به افسردگی پایین است.
یک مرور پژوهشی که شامل هفت مطالعه درباره اثرات 5-HTP بر افراد مبتلا به افسردگی بود، نشان داد که مصرف مکمل 5-HTP اثر مثبت بر افسردگی دارد.
با این حال، پژوهشگران اشاره کردند که بسیاری از مطالعات کیفیت پایینی داشتند و تحقیقات بیشتری برای تأیید این یافتهها لازم است.
میتواند احساس سیری را افزایش دهد
تحقیقات نشان دادهاند که مصرف مکمل 5-HTP میتواند به کاهش اشتها، کم کردن دریافت کالری و کمک به کاهش وزن از طریق افزایش سطح سروتونین کمک کند.
مصرف مکمل 5-HTP ممکن است میل به غذاهای سرشار از کربوهیدرات را کاهش داده و تمایل به غذاهای پروتئینی را افزایش دهد. این موضوع میتواند به کاهش وزن کمک کند، چرا که غذاهای پروتئینی معمولاً سیرکنندهتر از غذاهای کربوهیدراتی هستند.
هرچند این یافتهها امیدبخش هستند، اما تحقیقات در این زمینه هنوز محدود است.
سایر فواید احتمالی
اگرچه تحقیقات محدودند، برخی مطالعات شواهدی ارائه دادهاند که نشان میدهد مکملهای 5-HTP ممکن است مزایای زیر را داشته باشند:
-
مدیریت علائم برخی بیماریها: مکملهای 5-HTP گزارش شدهاند که علائم مرتبط با شرایطی مانند فیبرومیالژیا و دیابت نوع 2 را بهبود میبخشند.
-
ممکن است کیفیت خواب را در برخی افراد بهبود دهد: شواهدی وجود دارد که نشان میدهد مکملهای 5-HTP میتوانند زمان به خواب رفتن را، حداقل در کوتاهمدت، کاهش دهند. همچنین، 5-HTP ممکن است اختلالات خواب در افراد مبتلا به بیماری پارکینسون را بهبود بخشد.
-
ممکن است علائم سردرد را کاهش دهد: برخی مطالعات نشان دادهاند که 5-HTP میتواند درمان مؤثری برای کاهش دفعات میگرن باشد.
Drazen_ / getty images
نحوه مصرف 5-HTP
مکملهای 5-HTP در چندین شکل موجود هستند، از جمله کپسول، مایع و آدامسهای ژلهای.
5-HTP میتواند در دوزهای یکجا یا تقسیمشده و همراه یا بدون غذا مصرف شود. فردی که از 5-HTP برای خواب استفاده میکند، ممکن است مکمل را پیش از خواب مصرف کند. کسی که بهدنبال اثرات افزایش سیری 5-HTP است، میتواند آن را پیش از وعدههای غذایی مصرف نماید.
اگر در مورد زمان و نحوه مصرف 5-HTP سؤالی دارید، با یک ارائهدهنده خدمات سلامت مشورت کنید.
بهترین دوز چقدر است؟
هیچ دستورالعمل استانداردی برای دوز مصرفی 5-HTP وجود ندارد. بیشتر مطالعات، مکملها را در دوزهای 150 تا 800 میلیگرم در روز و به مدت 2 تا 6 هفته تجویز کردهاند.
بهتر است با یک پزشک یا متخصص مراقبت سلامت مشورت کنید تا دوز ایمن و مناسب برای شما تعیین شود.
آیا 5-HTP ایمن است؟
وقتی در دوزهای معمول مصرف شود، 5-HTP با عوارض جانبی نامطلوب همراه نیست.
هنگام خرید مکمل، مطمئن شوید که محصول توسط یک نهاد مستقل آزمایش شده است. برخلاف داروها، مکملها توسط سازمان غذا و دارو (FDA) تنظیم نمیشوند. این یعنی کیفیت و ایمنی آنها میتواند متفاوت باشد. آزمایش مستقل تأیید میکند که مکمل حاوی مواد درجشده روی برچسب است و فاقد آلایندههای مضر است. بهدنبال مهر تأیید سازمانهای معتبر مانند NSF International، USP (فارماکوپه ایالات متحده) یا ConsumerLab باشید.
سندرم سروتونین
با این حال، اگر دوزهای بسیار بالا مصرف شوند، خطر سندرم سروتونین یا مسمومیت سروتونین وجود دارد، که زمانی رخ میدهد که مقدار سروتونین در بدن بیش از حد بالا برود.
علائم مسمومیت سروتونین میتواند شامل موارد زیر باشد:
-
افزایش رفلکسها (Hyperreflexia)
-
افزایش ضربان قلب
-
بیقراری
علائم شدیدتر میتواند شامل افزایش دمای بدن، اسپاسم عضلانی و گیجی باشد.
احتیاطهای پیش از جراحی
افرادی که قرار است تحت عمل جراحی قرار گیرند، ممکن است نیاز داشته باشند که حداقل دو هفته پیش از عمل، مصرف 5-HTP را متوقف کنند. برخی داروهایی که در حین جراحی استفاده میشوند میتوانند سطح سروتونین را افزایش دهند.
سندرم ائوزینوفیلیا-میالژیا
مواردی گزارش شده است که برخی افراد پس از مصرف مکملهای 5-HTP دچار سندرم ائوزینوفیلیا-میالژیا (EMS) شدهاند. این یک بیماری نادر است که میتواند باعث بثورات پوستی، درد عضلانی و مشکلات تنفسی شود.
با این حال، شواهد بیشتری لازم است تا نشان دهد EMS مستقیماً توسط 5-HTP ایجاد میشود.
سطح اسید 5-هیدروکسیایندولاستیک
مصرف 5-HTP میتواند سطح مادهای به نام 5-هیدروکسیایندولاستیک اسید (5-HIAA) را افزایش دهد. از 5-HIAA گاهی برای شناسایی تومورهای دستگاه گوارش استفاده میشود.
مصرف مکملهای 5-HTP میتواند منجر به تفسیر نادرست نتایج آزمایشگاهی 5-HIAA شود، بنابراین پیش از انجام آزمایشهای آزمایشگاهی به پزشک خود اطلاع دهید که 5-HTP مصرف میکنید.
بارداری و شیردهی
ایمنی مکملهای 5-HTP در دوران بارداری یا شیردهی مطالعه نشده است. بهتر است در این زمانها از مصرف این مکمل خودداری کنید.
تداخلات دارویی احتمالی
5-HTP میتواند با داروهای زیر تداخل داشته باشد:
-
داروهای ضدافسردگی و ضداضطراب: چون 5-HTP سطح سروتونین را افزایش میدهد، ممکن است خطر مسمومیت سروتونین ناشی از داروهایی مانند تریسایکلیکها، MAOIها و SSRIها را بیشتر کند.
-
لودوزین (کربیدوپا): کربیدوپا دارویی برای درمان و مدیریت بیماری پارکینسون است. مصرف 5-HTP همراه با کربیدوپا میتواند عوارضی مانند تندگویی، اضطراب و پرخاشگری را افزایش دهد.
-
داروهای آرامبخش: داروهای تضعیفکننده سیستم عصبی مرکزی (CNS) یا آرامبخشها باعث شل شدن بدن میشوند. 5-HTP نیز میتواند اثرات آرامبخشی داشته باشد و در صورت مصرف همزمان با داروهای آرامبخش، ممکن است خوابآلودگی بیش از حد و حتی مشکلات تنفسی ایجاد کند.
5-HTP همچنین میتواند با مکملهای غذایی که اثرات آرامبخشی دارند مانند ملاتونین یا سنبلالطیب، یا مکملهایی که بر سطح سروتونین تأثیر میگذارند مانند گل راعی (St. John’s wort)، SAM-e یا ال-تریپتوفان تداخل کند.
آیا میتوان بیش از حد مصرف کرد؟
امکان مصرف دوزهای سمی 5-HTP وجود دارد، به همین دلیل مهم است که همیشه دستورالعملهای روی برچسب مکمل را رعایت کنید.
مصرف بیش از 6 تا 10 گرم 5-HTP در روز با درد شدید معده و اسپاسمهای عضلانی مرتبط بوده است.
مشورت با پزشک
اگر هرگونه دارو یا مکمل دیگری مصرف میکنید، با یک پزشک مشورت کنید تا دوز مناسب و ایمنی مصرف 5-HTP برای شما بررسی شود.
عوارض جانبی که باید مراقب آنها باشید
وقتی در دوزهای ایمن مصرف شود، 5-HTP با خطرات جدی سلامت همراه نیست.
با این حال، عوارض جانبی رایج مصرف 5-HTP میتواند شامل موارد زیر باشد:
-
اسهال
-
خستگی
-
سوزش معده
-
اسپاسم عضلانی
-
حالت تهوع یا استفراغ
-
درد معده
اگر هر یک از این عوارض را تجربه کردید، فوراً مصرف مکمل را قطع کرده و با پزشک تماس بگیرید.
مرور سریع
بدن شما 5-HTP را از اسید آمینه ضروری ال-تریپتوفان تولید کرده و سپس آن را به سروتونین تبدیل میکند؛ انتقالدهندهای عصبی که اشتها، خواب و خلقوخو را تنظیم میکند. اگرچه تحقیقات محدودند، اما مکملهای 5-HTP ممکن است برای افراد مبتلا به افسردگی مفید بوده و به بهبود احساس سیری و کیفیت خواب کمک کنند.
پیش از مصرف حتماً با پزشک مشورت کنید. 5-HTP برای همه ایمن نیست و میتواند با داروهای رایج، از جمله داروهای ضدافسردگی، تداخل داشته باشد.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Sutanto C, Heng CW, Gan AX, Wang X, Fam J, Kim JE. The impact of 5-hydroxytryptophan supplementation on sleep quality of older adults in singapore: A randomized controlled trial. Curr Dev Nutr. 2021;5(Suppl 2):372. doi:10.1093/cdn/nzab037_082
- Javelle F, Lampit A, Bloch W, Häussermann P, Johnson SL, Zimmer P. Effects of 5-hydroxytryptophan on distinct types of depression: A systematic review and meta-analysis. Nutr Rev. 2020;78(1):77-88. doi:10.1093/nutrit/nuz039
- Maffei ME. 5-hydroxytryptophan (5-HTP): Natural occurrence, analysis, biosynthesis, biotechnology, physiology and toxicology. Int J Mol Sci. 2020;22(1):181. doi:10.3390/ijms22010181
- Bamalan OA, Moore MJ, Al Khalili Y. Physiology, serotonin. In: StatPearls. StatPearls Publishing; 2023.
- Kious BM, Sabic H, Sung YH, Kondo DG, Renshaw P. An open-label pilot study of combined augmentation with creatine monohydrate and 5-hydroxytryptophan for SSRI- or SNRI-resistant depression in adult women. J Clin Psychopharmacol. 2017;37(5):578-583. doi:10.1097/JCP.0000000000000754
- Ioannou S, Williams AL. Preliminary fMRI findings concerning the influence of 5‐HTP on food selection. Brain Behav. 2016;7(1):e00594. doi:10.1002/brb3.594
- Meloni M, Figorilli M, Carta M, et al. Preliminary finding of a randomized, double-blind, placebo-controlled, crossover study to evaluate the safety and efficacy of 5-hydroxytryptophan on REM sleep behavior disorder in Parkinson's disease. Sleep Breath. 2022;26(3):1023-1031. doi:10.1007/s11325-021-02417-w
- Foong AL, Grindrod KA, Patel T, Kellar J. Demystifying serotonin syndrome (or serotonin toxicity). Can Fam Physician. 2018;64,(10),720–727.
- Jacobsen JPR, Krystal AD, Krishnan KRR, Caron MG. Adjunctive 5-hydroxytryptophan slow-release for treatment-resistant depression: clinical and preclinical rationale. Trends Pharmacol Sci. 2016;37(11):933-944. doi:10.1016/j.tips.2016.09.001
- MedlinePlus. 5-HTP.
- Patel YA, Marzella N. Dietary supplement-drug interaction-induced serotonin syndrome progressing to acute compartment syndrome. Am J Case Rep. 2017;18:926-930. doi:10.12659/ajcr.904375
- https://www.health.com/5-htp-benefits-7693229
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
