پستبیوتیکها چیستند؟
پستبیوتیکها ترکیبی از میکروارگانیسمهای غیرفعال (مرده) و بخشهای آنها مانند دیوارههای سلولی هستند که میتوانند اثرات مفیدی بر سلامت بدن داشته باشند.
در گذشته، پژوهشگران باور داشتند که پستبیوتیکها به عنوان محصول جانبی زمانی تولید میشوند که پروبیوتیکها، پریبیوتیکها را تجزیه میکنند و دیگر انواع باکتریها نیز میتوانند پستبیوتیکها را تولید کنند. با این حال، این تعریف اکنون قدیمی شده است.
پروبیوتیکها میکروارگانیسمهای زندهای هستند که برای سلامت روده مفیدند و میتوانند در غذاهای تخمیرشده مانند کفیر، ماست و کیمچی وجود داشته باشند.
پروبیوتیکها از پریبیوتیکها تغذیه میکنند. پریبیوتیکها فیبرهایی هستند که دستگاه گوارش نمیتواند آنها را هضم کند، اما پروبیوتیکها برای رشد به آنها نیاز دارند. پریبیوتیکها شامل فیبرهایی مانند اینولین، فیبر کاسنی و الیگوساکاریدها میشوند.
مزایای احتمالی پستبیوتیکها
یک مقاله در سال ۲۰۲۴ اشاره میکند که پستبیوتیکها ممکن است مزایای بالقوه زیر را داشته باشند:
ویژگیهای آنتیاکسیدانی
پستبیوتیکها دارای خواص آنتیاکسیدانی هستند که میتوانند به محافظت در برابر استرس اکسیداتیو کمک کنند. استرس اکسیداتیو میتواند از علل مختلفی مانند آلایندههای محیطی و سموم موجود در رژیم غذایی ناشی شود و در توسعه بسیاری از بیماریها نقش داشته باشد.
حمایت از سیستم ایمنی
همان مقاله اشاره میکند که پستبیوتیکها ممکن است به تنظیم سیستم ایمنی کمک کنند. این بدان معناست که پستبیوتیکها میتوانند بالقوه:
- پاسخهای ایمنی را بهبود دهند
- تحمل ایمنی را افزایش دهند، که از حمله سیستم ایمنی به سلولهای سالم یا مواد مفید جلوگیری میکند
- به درمان یا پیشگیری از اختلالات مرتبط با سیستم ایمنی کمک کنند
خواص ضد میکروبی پستبیوتیکها نیز ممکن است به محافظت در برابر عفونتها کمک کند.
سلامت روده
پستبیوتیکها ممکن است باعث افزایش میکروارگانیسمهای مفید در روده شوند و از رشد میکروارگانیسمهای مضر و بیماریزا جلوگیری کنند. این بدان معناست که پستبیوتیکها میتوانند به حفظ یک محیط سالم و متعادل در دستگاه گوارش کمک کنند.
پستبیوتیکها همچنین ممکن است عملکرد سد روده را بهبود بخشند، که به جلوگیری از ورود عفونتها، سموم و باکتریهای مضر به روده کمک میکند. عملکرد ناکافی سد روده میتواند با چندین بیماری مرتبط باشد، از جمله:
- آلرژیهای غذایی
- سندرم روده تحریکپذیر
- بیماری التهابی روده
- بیماری سلیاک
- چاقی
پستبیوتیکها ممکن است به مدیریت بیماریهای دستگاه گوارش و سایر شرایط سلامت کمک کنند.
خطرات بالقوه پستبیوتیکها
پستبیوتیکها معمولاً برای افرادی که سیستم ایمنی سالمی دارند ایمن و قابل تحمل هستند. با این حال، افرادی که سیستم ایمنی ضعیفتری دارند ممکن است در معرض خطر واکنشهای نامطلوب به پستبیوتیکها باشند. این شامل موارد زیر میشود:
- کودکان
- زنان باردار
- افرادی که بهتازگی جراحی انجام دادهاند
- افرادی که دچار اختلال ساختاری قلب هستند
- افرادی که اختلالات دستگاه گوارش دارند
اگر فردی دچار یک بیماری زمینهای است، مهم است که پیش از ایجاد هرگونه تغییر در رژیم غذایی یا مصرف مکملهای پستبیوتیک یا پروبیوتیک با پزشک مشورت کند.
چگونه پستبیوتیکها را به رژیم غذایی اضافه کنیم
پستبیوتیکها هنوز حوزهای در حال توسعه در تحقیقات هستند، بنابراین همیشه مشخص نیست که کدام غذاها آنها را در خود دارند.
غذاهای تخمیرشده ممکن است منبعی از پستبیوتیکها باشند، بهویژه اگر پاستوریزه یا حرارتدیده شده باشند، زیرا این فرآیند میکروبهای مرده را باقی میگذارد. با این حال، اینها تنها زمانی بهعنوان پستبیوتیک در نظر گرفته میشوند که نشان داده شود میکروبهای مرده باقیمانده دارای فواید سلامتی هستند.
نمونههایی از غذاهایی که ممکن است حاوی پستبیوتیک باشند عبارتند از:
- دوغ
- پنیر دلمهای (کاتیج)
- ترشیهای تخمیرشده
- ماست
- کلم ترش کنسروی
- میسو
- تمپه
خوردن یک رژیم غذایی متنوع بر پایه گیاهان که سرشار از فیبر و غذاهای کامل باشد، طیف وسیعی از پریبیوتیکها را فراهم میکند. غذاهای پریبیوتیکی که بهویژه برای باکتریهای روده مفید هستند عبارتند از:
- موز
- مارچوبه
- پیاز
- چاودار
- نخود
- جلبک دریایی
- گوجهفرنگی
- کاسنی
- سویا
- گندم سبوسدار
- جو
- لوبیا
- چغندر قند
غذاهای پروبیوتیکی آنهایی هستند که حاوی کشتهای زنده و فعالاند و ممکن است شامل موارد زیر باشند:
- ماست
- کلم ترش
- کیمچی
- کفیر
- برخی پنیرها
- کامبوچا
- میسو
- ترشی
- سرکه سیب خام و فیلترنشده
برخی از غذاهای غیرتخمیرشده نیز ممکن است حاوی پروبیوتیکهای افزوده باشند و پروبیوتیکها بهصورت مکمل نیز در دسترس هستند.
خلاصه
پستبیوتیکها میکروارگانیسمهای غیرفعال (مرده) و اجزای آنها مانند دیوارههای سلولی یا سایر بخشها هستند.
تحقیقات در مورد پستبیوتیکها نسبت به پریبیوتیکها و پروبیوتیکها نسبتاً جدیدتر است، اما شواهد نشان میدهد که ممکن است فواید قابل توجهی برای سلامت داشته باشند.
اگر افراد سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مهم است که پیش از افزودن مکملهای پستبیوتیکی به رژیم غذایی خود با پزشک مشورت کنند، زیرا ممکن است دچار عوارض جانبی شوند.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Aggarwal S, et al. (2022). Postbiotics: From emerging concept to application.
https://www.frontiersin.org/journals/sustainable-food-systems/articles/10.3389/fsufs.2022.887642/full - Davani-Davari D, et al. (2019). Prebiotics: Definition, types, sources, mechanisms, and clinical applications.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6463098/ - Prebiotics. (n.d.).
https://isappscience.org/wp-content/uploads/2019/04/Prebiotics_Infographic_rev1029.pdf - Probiotics. (2025).
https://ods.od.nih.gov/factsheets/Probiotics-HealthProfessional/ - Probiotics. (n.d.).
https://isappscience.org/wp-content/uploads/2019/04/Probiotics_0119.pdf - Postbiotics. (n.d.).
https://isappscience.org/wp-content/uploads/2021/05/Postbiotics_FINAL.pdf - Vinderola G, et al. (2024). Frequently asked questions about the ISAPP postbiotic definition.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10807003/ - Zhao X, et al. (2024). Unlocking the power of postbiotics: A revolutionary approach to nutrition for humans and animals.
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1550413124000834 - https://www.medicalnewstoday.com/articles/postbiotics
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
