نوشیدن قهوه برای بسیاری از افراد بخشی جداییناپذیر از زندگی روزمره است و سالهاست درباره فواید آن برای سلامت بحث میشود. پرسش مهم این است که آیا زمان نوشیدن قهوه میتواند بر اثرات آن بر قلب و طول عمر تأثیر بگذارد یا نه. یافتههای علمی جدید نشان میدهند که پاسخ این سؤال میتواند مثبت باشد.
قهوه و ارتباط آن با سلامت قلب
پژوهشهای پیشین نشان دادهاند که مصرف قهوه با کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع دو و افزایش خطر بیماریهای قلبیعروقی همراه نیست. با این حال، تا مدتها زمان مصرف قهوه بهعنوان یک عامل مستقل بررسی نشده بود.
مطالعهای جدید برای نخستین بار به بررسی ارتباط بین زمان نوشیدن قهوه و سلامت قلب پرداخته است. نتایج این تحقیق نشان میدهد که نهتنها مقدار قهوه، بلکه زمان مصرف آن نیز اهمیت زیادی دارد.

نتایج یک مطالعه گسترده درباره زمان نوشیدن قهوه
در این پژوهش، دادههای بیش از چهل هزار بزرگسال که طی سالهای طولانی مورد بررسی قرار گرفته بودند، تحلیل شد. شرکتکنندگان اطلاعات دقیقی درباره نوع نوشیدنیها، مقدار و زمان مصرف قهوه در طول روز ارائه دادند.
برای اطمینان از صحت الگوهای مصرف، دادههای یک گروه پژوهشی مستقل دیگر نیز مورد استفاده قرار گرفت. سپس این اطلاعات با آمار مرگومیر در یک دوره حدوداً دهساله مقایسه شد.
چه کسانی قهوه مینوشیدند و چه زمانی
در میان شرکتکنندگان، بخشی از افراد عمدتاً قهوه را قبل از ظهر مصرف میکردند. گروهی دیگر در طول تمام روز قهوه مینوشیدند و گروه سوم اصلاً مصرفکننده قهوه نبودند.
این تقسیمبندی امکان مقایسه دقیقتر اثر زمان نوشیدن قهوه بر سلامت را فراهم کرد. تمرکز اصلی پژوهش بر تفاوت بین مصرف صبحگاهی و مصرف پراکنده در طول روز بود.
کاهش خطر مرگ با قهوه صبحگاهی
نتایج نشان داد افرادی که قهوه را عمدتاً در ساعات صبح مینوشیدند، در مقایسه با افرادی که قهوه مصرف نمیکردند، خطر کمتری برای مرگ به هر علت داشتند. این کاهش خطر در مورد مرگ ناشی از بیماریهای قلبیعروقی چشمگیرتر بود.
در مقابل، افرادی که در تمام طول روز قهوه مینوشیدند، کاهش خطری مشابه را تجربه نکردند. این یافته نشان میدهد که نوشیدن قهوه در ساعات مختلف روز الزاماً فواید یکسانی ندارد.
مقدار قهوه و شدت اثر
کاهش خطر مرگ در میان مصرفکنندگان قهوه صبحگاهی، تقریباً مستقل از مقدار قهوه بود. حتی افرادی که چند فنجان در روز مینوشیدند، از این مزیت برخوردار بودند.
البته در کسانی که روزانه یک فنجان یا کمتر قهوه مصرف میکردند، این ارتباط کمی ضعیفتر دیده شد. با این حال، روند کلی همچنان به نفع مصرف صبحگاهی بود.
محدودیتهای پژوهش
اگرچه در این مطالعه عوامل مهمی مانند دیابت، فشار خون بالا، کلسترول، سیگار کشیدن و فعالیت بدنی در نظر گرفته شده بود، اما پژوهش محدودیتهایی نیز داشت. این تحقیق از نوع مشاهدهای بود و نمیتواند رابطه علت و معلولی قطعی را اثبات کند.
به همین دلیل، پژوهشگران تأکید میکنند که برای تأیید این نتایج، انجام مطالعات بیشتر در جمعیتهای مختلف ضروری است. با این وجود، یافتهها جهتگیری مهمی برای توصیههای تغذیهای آینده ایجاد میکنند.
چرا قهوه صبحگاهی ممکن است سالمتر باشد
یکی از توضیحات احتمالی برای فواید قهوه صبحگاهی، تأثیر آن بر ریتم شبانهروزی بدن است. ریتم شبانهروزی ساعت درونی بدن را تنظیم میکند و خواب، بیداری و بسیاری از عملکردهای حیاتی را تحت تأثیر قرار میدهد.
نوشیدن قهوه در ساعات پایانی روز میتواند ترشح هورمونهایی مانند ملاتونین را مختل کند. این اختلال ممکن است باعث کاهش کیفیت خواب و بههمریختگی ریتم طبیعی بدن شود.
خواب، فشار خون و سلامت قلب
خواب کافی و باکیفیت نقش مهمی در سلامت عمومی و بهویژه سلامت قلب دارد. در هنگام خواب، فشار خون بهطور طبیعی کاهش مییابد و این موضوع برای قلب مفید است.
اختلال خواب میتواند باعث شود فشار خون برای مدت طولانیتری بالا بماند. این وضعیت خطر بیماریهای قلبی و سکته مغزی را افزایش میدهد.
نقش التهاب در فواید قهوه
پژوهشگران احتمال میدهند که خاصیت ضدالتهابی قهوه در ساعات صبح قویتر باشد. برخی نشانگرهای التهابی خون در ابتدای روز به بالاترین سطح خود میرسند.
مصرف قهوه در این زمان ممکن است اثر مهارکننده بیشتری بر التهاب داشته باشد. این موضوع میتواند یکی از دلایل ارتباط قهوه صبحگاهی با کاهش خطر بیماریهای قلبی باشد.
آیا باید قهوه را فقط صبح بنوشیم
بر اساس نتایج این پژوهش، نوشیدن قهوه برای سلامت مفید است، اما بهتر است مصرف آن به ساعات صبح محدود شود. این الگو میتواند بیشترین فایده را برای قلب و طول عمر به همراه داشته باشد.
اگر فردی بعدازظهر احساس خستگی میکند، توصیه میشود فاصله زمانی کافی تا خواب شبانه رعایت شود. نوشیدن قهوه نزدیک به زمان خواب میتواند کیفیت خواب را بهشدت کاهش دهد.
سؤالات متداول درباره زمان نوشیدن قهوه
آیا نوشیدن قهوه برای همه مفید است
در اغلب افراد سالم، مصرف متعادل قهوه میتواند فوایدی برای قلب و سلامت عمومی داشته باشد. با این حال، شرایط فردی و بیماریهای زمینهای باید در نظر گرفته شوند.
بهترین زمان نوشیدن قهوه چه ساعتی است
بر اساس شواهد علمی، ساعات صبح و پیش از ظهر بهترین زمان برای نوشیدن قهوه هستند. در این بازه زمانی، اثرات مثبت قهوه بیشتر و اختلال خواب کمتر است.
نوشیدن قهوه عصر یا شب چه مشکلی ایجاد میکند
مصرف قهوه در ساعات پایانی روز میتواند ریتم شبانهروزی را مختل کند. این اختلال معمولاً باعث کاهش کیفیت خواب و افزایش خطر مشکلات قلبی میشود.
اگر بعدازظهر به انرژی نیاز داشته باشیم چه کنیم
در این شرایط میتوان از روشهای جایگزین مانند استراحت کوتاه، فعالیت بدنی سبک یا نوشیدنیهای بدون کافئین استفاده کرد. این راهکارها بدون آسیب به خواب شبانه، انرژی را افزایش میدهند.
- Wang X, Ma H, Sun Q, et al. Coffee drinking timing and mortality in US adults. Eur Heart J. Published online January 8, 2025. doi:10.1093/eurheartj/ehae871
- National Institute of General Medical Sciences. Circadian Rhythms.
- Lüscher TF. Start your day with a morning coffee!. Eur Heart J. Published online January 8, 2025. doi:10.1093/eurheartj/ehae823
- Centers for Disease Control and Prevention. About sleep and your heart health.
- Gardiner C, Weakley J, Burke LM, et al. The effect of caffeine on subsequent sleep: a systematic review and meta-analysis. Sleep Med Rev. 2023;69:101764. doi:10.1016/j.smrv.2023.101764
- https://www.health.com/best-time-of-day-to-drink-coffee-11879052
