روزه‌داری متناوب و کم‌کاری تیروئید: اثرات و ایمنی

📅 تاریخ انتشار:
🔁 تاریخ بروزرسانی:

آیا روزه‌داری متناوب برای مبتلایان به کم‌کاری تیروئید ایمن است؟

روزه‌داری متناوب ممکن است بر سطح هورمون‌های تیروئید تأثیر بگذارد، اما پژوهش‌ها هنوز به نتایج قطعی نرسیده‌اند. متخصصان تغذیه و غدد تأکید دارند که پیش از شروع این روش، باید ایمنی و اثرات آن برای افراد مبتلا به کم‌کاری تیروئید به‌طور دقیق بررسی شود.

در کم‌کاری تیروئید، غده تیروئید قادر به تولید مقدار کافی هورمون‌های تیروئیدی نیست که این امر منجر به کاهش سرعت متابولیسم می‌شود. این وضعیت می‌تواند علائمی مانند افزایش وزن، خستگی مزمن و کاهش توان بدنی ایجاد کند.

مکانیسم اثر روزه‌داری متناوب بر عملکرد تیروئید

غده هیپوفیز با ترشح هورمون محرک تیروئید (TSH)، تولید دو هورمون تری‌یدوتیرونین (T3) و تیروکسین (T4) را تنظیم می‌کند. این هورمون‌ها نقش حیاتی در تنظیم متابولیسم، دمای بدن و عملکردهای حیاتی سلولی دارند.

در کم‌کاری تیروئید، کاهش تولید این هورمون‌ها باعث تغییرات متابولیک گسترده می‌شود. شواهد نشان می‌دهد که روزه‌داری می‌تواند به کاهش سطح T3 منجر شود که ممکن است متابولیسم را کندتر کرده و بر تعادل هورمونی اثر بگذارد.

🍏
اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...
اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.
آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

نتایج پژوهش‌ها در مورد روزه‌داری و تیروئید

مطالعه‌ای در سال ۲۰۲۰ نشان داد که روزه‌داری متناوب تأثیر قابل‌توجهی بر سطوح TSH و T4 در افراد با کم‌کاری تیروئید خفیف ندارد. با این حال، این مطالعه کاهش مقاومت به انسولین و کاهش وزن مشابه محدودیت کالری را گزارش کرد.

پژوهش دیگری در سال ۲۰۱۹ کاهش سطح T3 را در افراد سالم بدون تأثیر بر عملکرد کلی تیروئید مشاهده کرد. تحقیقات دیگر حاکی از آن است که روزه‌داری می‌تواند ظرف ۲۴ ساعت سطح T3 را تا ۵۵٪ کاهش دهد و این کاهش ممکن است در روزه‌داری کوتاه‌مدت یا بلندمدت ادامه داشته باشد.

مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۸ بر روی افراد روزه‌دار در ماه رمضان نشان داد که نیاز به دوز بالاتر داروی تیروئید پس از دوره روزه‌داری وجود دارد. این یافته‌ها ضرورت بررسی بیشتر اثرات روزه‌داری بر مبتلایان به کم‌کاری تیروئید را نشان می‌دهد.

ایمنی روزه‌داری برای مبتلایان به کم‌کاری تیروئید

شواهد موجود نشان می‌دهد که روزه‌داری متناوب ممکن است برای برخی بیماران کم‌خطر باشد، اما پژوهش‌های گسترده‌تر مورد نیاز است. کاهش احتمالی T3 در طول روزه‌داری می‌تواند علائم کم‌کاری تیروئید را تشدید کند.

اگرچه برخی داده‌ها عدم تغییر در عملکرد تیروئید را گزارش می‌کنند، اما در برخی بیماران خطر بدتر شدن علائم و نیاز به تنظیم مجدد دارو وجود دارد. بنابراین ارزیابی فردی و مشاوره پزشکی قبل از شروع ضروری است.

انواع ایمن‌تر روزه‌داری متناوب برای بیماران تیروئیدی

روزه‌داری متناوب انواعی دارد، از جمله روزه‌داری کامل در برخی روزها، روزه‌داری یک روز در میان، یا محدودیت زمانی در طول روز. روش ۱۲ ساعت روزه و ۱۲ ساعت تغذیه (۱۲/۱۲) اغلب کم‌خطرترین گزینه برای شروع است.

با این حال، تعیین بهترین الگو باید با توجه به شرایط فردی و با مشورت پزشک انجام شود. این امر به‌ویژه در بیمارانی که داروی لووتیروکسین مصرف می‌کنند اهمیت بیشتری دارد.

مزایای بالقوه روزه‌داری متناوب در کم‌کاری تیروئید

کاهش التهاب و بهبود شاخص‌های التهابی از فواید شناخته‌شده روزه‌داری است. همچنین این روش می‌تواند به بهبود مقاومت به انسولین و کاهش چربی بدن کمک کند.

کاهش خطر بیماری‌های قلبی-عروقی و کنترل بهتر قند خون نیز گزارش شده است. این اثرات در بیماران کم‌کاری تیروئید که اغلب در معرض سندرم متابولیک هستند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

نکات مهم برای روزه‌داری در بیماران کم‌کاری تیروئید

  • انتخاب رژیم غذایی مغذی شامل میوه، سبزیجات، غلات کامل و پروتئین کافی بین وعده‌های روزه.
  • شروع با الگوی ۱۲/۱۲ و تنظیم تدریجی بر اساس تحمل بدن.
  • زمان‌بندی دقیق مصرف داروهای تیروئید مانند لووتیروکسین روی معده خالی.
  • نوشیدن آب کافی برای پیشگیری از کم‌آبی.
  • پیگیری منظم علائم و توقف روزه‌داری در صورت تشدید آن‌ها.

پرسش‌های متداول

چگونه باید زمان مصرف لووتیروکسین را با روزه‌داری هماهنگ کرد؟

این دارو باید حداقل ۳۰ تا ۶۰ دقیقه قبل از اولین وعده غذایی یا ۳ تا ۴ ساعت پس از آخرین وعده مصرف شود. رعایت این فاصله باعث جذب بهتر دارو و اثربخشی مطلوب آن می‌شود.

آیا روزه‌داری می‌تواند باعث کمبود مواد مغذی مؤثر بر تیروئید شود؟

کمبود ید، سلنیوم و روی می‌تواند عملکرد تیروئید را مختل کند. در صورت عدم دریافت کافی این مواد در دوره تغذیه، علائم کم‌کاری ممکن است بدتر شود.

هر چند وقت یکبار باید سطح هورمون تیروئید را هنگام روزه‌داری بررسی کرد؟

پیش از شروع و پس از مدتی روزه‌داری، بررسی سطح هورمون‌ها توصیه می‌شود. معمولاً آزمایش سالانه کافی است مگر اینکه تغییر علائم یا نیاز به تنظیم دارو وجود داشته باشد.

روش‌های جایگزین کاهش وزن برای مبتلایان به کم‌کاری تیروئید

  • مصرف منظم داروهای تیروئید مانند لووتیروکسین.
  • درمان مشکلات همراه مانند مقاومت به انسولین.
  • رعایت رژیم غذایی متعادل و پرهیز از چربی‌های ناسالم و قندهای افزوده.
  • کنترل کالری دریافتی و فعالیت بدنی کافی.
  • مدیریت استرس و بهبود کیفیت خواب.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر با رژیم و ورزش کاهش وزن حاصل نشد یا علائم بیماری بدتر شد، باید با پزشک مشورت کرد. همچنین در صورت تغییر سطح هورمون‌ها یا نیاز به تنظیم دارو، مراجعه ضروری است.

جمع‌بندی

روزه‌داری متناوب می‌تواند سطوح هورمون‌های تیروئید را تحت‌تأثیر قرار دهد، اما هنوز شواهد قطعی وجود ندارد. برخی پژوهش‌ها کاهش T3 را گزارش کرده‌اند، در حالی که برخی دیگر تغییر محسوسی مشاهده نکرده‌اند.

به دلیل تفاوت پاسخ بدن‌ها، مشورت با پزشک قبل از شروع هر نوع روزه‌داری برای مبتلایان به کم‌کاری تیروئید الزامی است. ارزیابی فردی، پایش منظم و تغذیه مناسب می‌تواند ایمنی این روش را افزایش دهد.

یافته‌های پژوهشی جدید

مطالعات اخیر نشان داده‌اند که روزه‌داری ممکن است در برخی بیماران با کاهش التهاب و بهبود پروفایل متابولیک همراه باشد. با این حال، تغییرات هورمونی ناشی از آن هنوز به‌طور کامل شناخته نشده است.

هشدارهای بالینی

بیمارانی که داروی تیروئید مصرف می‌کنند باید از تغییر ناگهانی الگوی غذایی خود بدون مشورت پزشک پرهیز کنند. عدم هماهنگی در زمان مصرف دارو و وعده‌های غذایی می‌تواند اثربخشی درمان را کاهش دهد.

دکتر فرزاد روشن ضمیر
دکتر فرزاد روشن ضمیر

دکتر روشن ضمیر هستم، متخصص تغذیه و رژیم درمانی (PhD). اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با من داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654
برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید:
بله عضویت در کانال بله
کانال‌های دیگر ما:
🍏 رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر روش کار و هزینه ←