پرگابالین: دارویی برای تسکین دردهای عصبی و تشنج

پرگابالین یک داروی نسخه‌ای است که هم به صورت ژنریک و هم با نام تجاری لیریکا (Lyrica) به شکل کپسول خوراکی در دسترس می‌باشد. این دارو در اشکال مختلف شامل کپسول، محلول و قرص‌های طولانی‌رهش (Extended-Release) تولید می‌شود که همه آن‌ها به صورت خوراکی مصرف می‌گردند. پرگابالین به طور عمده برای درمان دردهای نوروپاتیک (عصبی) و بیماری فیبرومیالژیا کاربرد دارد؛ همچنین در ترکیب با سایر داروهای ضدتشنج، برای درمان تشنج‌های با شروع جزئی (Partial-onset seizures) نیز تجویز می‌شود.¹

پرگابالین یک داروی کنترل شده و تحت نظارت دقیق است که صرفاً با تجویز پزشک برای درمان درد عصبی و تشنج در برخی بزرگسالان مورد استفاده قرار می‌گیرد¹. پزشکان همچنین ممکن است این دارو را برای درمان اضطراب توصیه کنند.

پرگابالین: دارویی برای تسکین دردهای عصبی و تشنج

پرگابالین چیست؟

کپسول خوراکی پرگابالین با نام تجاری لیریکا و همچنین به صورت داروی ژنریک در دسترس است. داروهای ژنریک معمولاً ارزان‌تر از نسخه‌های برند خود هستند، هرچند ممکن است در همه دوزها یا اشکال موجود نباشند. پرگابالین در سه فرم خوراکی عرضه می‌شود: کپسول، محلول و قرص طولانی‌رهش.

قرص‌های طولانی‌رهش پرگابالین تنها برای درمان دردهای عصبی تجویز می‌شوند. پرگابالین اغلب به عنوان بخشی از یک درمان ترکیبی استفاده می‌شود، به این معنی که ممکن است فرد نیاز داشته باشد آن را همراه با داروهای دیگر مصرف کند.

🍏

اگر به دنبال رژیم متناسب با شرایط خودتان هستید...

اطلاعات این مقاله جنبه آموزشی دارد؛ اما برنامه غذایی هر فرد بهتر است متناسب با شرایط، هدف و نیازهای خودش تنظیم شود.

آشنایی با رژیم تخصصی دکتر روشن‌ضمیر ←

موارد مصرف پرگابالین

پزشکان ممکن است کپسول خوراکی پرگابالین را برای درمان موارد زیر توصیه کنند:

درد نوروپاتیک (عصبی): این نوع درد ناشی از آسیب دیدگی اعصاب است که اغلب در نتیجه بیماری‌هایی مانند دیابت، زونا (تبخال زوستر) یا آسیب نخاعی رخ می‌دهد.
فیبرومیالژیا: این یک وضعیت مزمن است که باعث دردهای گسترده، اختلال شناختی و خستگی شدید می‌شود.
تشنج‌های با شروع جزئی (کانونی): این تشنج‌ها تنها در یک بخش از مغز آغاز می‌شوند و پزشکان ممکن است پرگابالین را به صورت ترکیبی با سایر داروهای ضدتشنج تجویز نمایند.

نحوه عملکرد پرگابالین

پرگابالین متعلق به دسته‌ای از داروها به نام ضدتشنج‌ها (Anticonvulsants) است.² دسته دارویی به گروهی از داروها گفته می‌شود که به روشی مشابه عمل می‌کنند و اغلب برای درمان شرایط یکسان استفاده می‌شوند. نحوه دقیق عملکرد پرگابالین به طور کامل مشخص نیست، اما اعتقاد بر این است که این دارو با آرام کردن اعصاب آسیب‌دیده یا بیش از حد فعال در بدن که ممکن است باعث درد یا تشنج شوند، عمل می‌کند.

عوارض جانبی پرگابالین

کپسول خوراکی پرگابالین می‌تواند باعث سرگیجه، خواب‌آلودگی و تاری دید شود. همچنین این دارو ممکن است عوارض جانبی دیگری را نیز در فرد ایجاد کند.

عوارض جانبی شایع

عوارض جانبی رایج‌تر پرگابالین ممکن است شامل موارد زیر باشد:

سرگیجه
خواب‌آلودگی
مشکل در تمرکز
تاری دید
خشکی دهان
افزایش وزن
تورم دست‌ها یا پاها³

این عوارض جانبی معمولاً خفیف هستند و ممکن است ظرف چند روز یا چند هفته از بین بروند. اگر این علائم شدیدتر شدند یا بهبود نیافتند، باید با پزشک یا داروساز مشورت شود.

عوارض جانبی شدید

در صورت تجربه هر یک از علائم زیر هنگام مصرف پرگابالین، فرد باید مصرف دارو را قطع کرده و فوراً به دنبال کمک پزشکی باشد:

واکنش آلرژیک: این دارو می‌تواند باعث واکنش‌های آلرژیک جدی شود که شامل مشکلات تنفسی، تنگی نفس، بثورات جلدی، کهیر و تاول‌های پوستی است.
آنژیوادم (Angioedema): این دارو ممکن است باعث آنژیوادم شود که تورم ناگهانی و شدید زیر پوست است و می‌تواند بازوها، صورت، لب‌ها، زبان یا حنجره را درگیر کند.
افکار و رفتار خودکشی: مصرف این دارو می‌تواند خطر داشتن افکار و رفتارهای خودکشی را افزایش دهد.⁴
سرگیجه و خواب‌آلودگی: پرگابالین می‌تواند باعث سرگیجه، خواب‌آلودگی و تاری دید شود؛ بنابراین افراد هنگام مصرف این دارو نباید رانندگی کنند، از ماشین‌آلات استفاده کنند یا سایر کارهایی که نیاز به هوشیاری دارند را انجام دهند.⁵
سوءمصرف: خطر سوءمصرف با پرگابالین وجود دارد؛ این خطر به طور معمول در افرادی که سابقه سوءمصرف مواد مخدر دارند، بالاتر است.
ضعف تنفسی (تنفس آهسته یا کم‌عمق): پرگابالین می‌تواند باعث ضعف تنفسی شود که ممکن است تهدیدکننده زندگی و در برخی موارد کشنده باشد. خطر مرگ در افرادی که پرگابالین را همراه با برخی داروهای دیگر مانند اپیوئیدها مصرف می‌کنند، و همچنین در افرادی که مشکلات ریوی یا تنفسی دارند، بیشتر است.

تداخلات دارویی

کپسول خوراکی پرگابالین می‌تواند با سایر داروها، ویتامین‌ها یا مکمل‌های گیاهی تداخل ایجاد کند. تداخل زمانی رخ می‌دهد که یک ماده نحوه عملکرد دارو را تغییر دهد، که این امر می‌تواند مضر باشد یا مانع از عملکرد صحیح دارو شود.

برای کمک به جلوگیری از تداخلات، پزشکان باید مصرف کلیه داروهای فرد را با دقت مدیریت کنند.

تداخلاتی که عوارض جانبی را افزایش می‌دهند

مصرف پرگابالین همراه با داروهای خاصی ممکن است باعث افزایش عوارض جانبی شود؛ این داروها شامل موارد زیر هستند:

داروهای دیابت: مانند روزیگلیتازون و پیوگلیتازون؛ مصرف این داروها با پرگابالین ممکن است باعث افزایش وزن یا تورم دست‌ها یا پاها شود. اگر فرد مشکلات قلبی داشته باشد، مصرف همزمان این داروها می‌تواند خطر نارسایی قلبی را افزایش دهد.
داروهای مسکن اپیوئیدی: مانند اکسی‌کدون؛ مصرف این داروها با پرگابالین ممکن است باعث سرگیجه، خواب‌آلودگی و مشکلات تنفسی شود و در برخی موارد می‌تواند منجر به مرگ گردد.⁶
آرام‌بخش‌ها (داروهایی که باعث خستگی می‌شوند) یا داروهای اضطراب: مانند لورازپام؛ مصرف این داروها با پرگابالین ممکن است باعث سرگیجه، خواب‌آلودگی و مشکلات تنفسی شود و در برخی موارد می‌تواند کشنده باشد.
داروهای فشار خون: مانند کاپتوپریل، انالاپریل یا لیزینوپریل؛ مصرف این داروها با پرگابالین ممکن است باعث تورم شدید و کهیر شود.

سایر هشدارها

این دارو دارای چندین هشدار مهم است که باید مورد توجه قرار گیرند.

برای افراد مبتلا به مشکلات کلیوی

افرادی که مشکلات کلیوی یا سابقه بیماری کلیوی دارند، ممکن است نتوانند این دارو را به طور مؤثر از بدن خود پاک کنند. این امر می‌تواند سطح دارو را در بدن افزایش داده و عوارض جانبی بیشتری ایجاد کند. پزشکان ممکن است برای جلوگیری از عوارض جانبی، دوز پایین‌تری را تجویز کنند.

برای افراد مبتلا به مشکلات قلبی

پرگابالین ممکن است علائم بیماری قلبی عروقی را بدتر کند. علائم بدتر شدن مشکلات قلبی می‌تواند شامل تورم در بازوها، پاها یا کف پا، افزایش وزن و احتباس مایعات (تورم) باشد.

بارداری و شیردهی

افراد باردار نباید از پرگابالین استفاده کنند، زیرا مصرف این دارو خطر بالقوه‌ای برای سلامت جنین به همراه دارد. پرگابالین همچنین در مقادیر کم وارد شیر مادر می‌شود؛ بنابراین ممکن است عوارض جانبی در کودکی که با شیر مادر تغذیه می‌شود، ایجاد کند.

نحوه مصرف پرگابالین

پرگابالین به صورت کپسول خوراکی ژنریک و برند (لیریکا) در دوزهایی از ۲۵ میلی‌گرم تا ۳۰۰ میلی‌گرم موجود است. پزشک، مناسب‌ترین دوز و شکل دارویی را بر اساس عوامل زیر تعیین می‌کند:

سن فرد
بیماری تحت درمان
شدت بیماری
سایر شرایط پزشکی موجود
واکنش به دوز مصرفی

دوز مصرفی برای نوروپاتی محیطی دیابتی (درد عصبی ناشی از دیابت)

دوز بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):

دوز شروع معمول: ۵۰ میلی‌گرم، سه بار در روز.
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۱۰۰ میلی‌گرم، سه بار در روز (در مجموع ۳۰۰ میلی‌گرم در روز).

دوز مصرفی برای زونا (درد عصبی ناشی از هرپس زوستر)

دوز بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):

دوز شروع معمول: ۷۵ تا ۱۵۰ میلی‌گرم، دو بار در روز، یا ۵۰ تا ۱۰۰ میلی‌گرم، سه بار در روز (در مجموع ۱۵۰ تا ۳۰۰ میلی‌گرم در روز).
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۳۰۰ میلی‌گرم، دو بار در روز، یا ۲۰۰ میلی‌گرم، سه بار در روز (در مجموع ۶۰۰ میلی‌گرم در روز).

دوز مصرفی برای تشنج‌های با شروع جزئی

دوز بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):

دوز شروع معمول: ۷۵ میلی‌گرم، دو بار در روز، یا ۵۰ میلی‌گرم، سه بار در روز (در مجموع ۱۵۰ میلی‌گرم در روز).
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۶۰۰ میلی‌گرم در روز.

دوز کودکان (۱۷ سال یا بیشتر):

دوز شروع معمول: ۷۵ میلی‌گرم، دو بار در روز، یا ۵۰ میلی‌گرم، سه بار در روز (در مجموع ۱۵۰ میلی‌گرم در روز).
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۶۰۰ میلی‌گرم در روز.

دوز کودکان (۴ تا ۱۷ سال):

برای کودکان زیر ۱۷ سال، پزشکان دوز مناسب را تعیین خواهند کرد؛ این دوز بسته به سن، وزن و سایر عوامل کودک متفاوت خواهد بود.

دوز مصرفی برای فیبرومیالژیا

دوز بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):

دوز شروع معمول: ۷۵ میلی‌گرم، دو بار در روز.
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۴۵۰ میلی‌گرم در روز.

دوز مصرفی برای درد عصبی ناشی از آسیب نخاعی

دوز بزرگسالان (۱۸ تا ۶۴ سال):

دوز شروع معمول: ۷۵ میلی‌گرم، دو بار در روز.
افزایش دوز: پزشک دوز را بر اساس پاسخ فرد به دارو تنظیم می‌کند.
حداکثر دوز: ۳۰۰ میلی‌گرم، دو بار در روز (در مجموع ۶۰۰ میلی‌گرم در روز).

نکات مهم در مصرف پرگابالین

اگر پزشک پرگابالین را تجویز کرد، نکات زیر را در نظر داشته باشید.

نکات کلی

مصرف این دارو همراه یا بدون غذا بی‌خطر است.
دارو را در زمان‌های توصیه شده توسط پزشک مصرف کنید.

نگهداری

این دارو را در دمای اتاق، بین ۱۵ درجه سانتی‌گراد تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد (۵۹ درجه فارنهایت تا ۸۶ درجه فارنهایت) نگهداری کنید.
این دارو را دور از نور نگه دارید.
دارو را در مناطق مرطوب و نمناک، مانند حمام، نگهداری نکنید.

تمدید نسخه

نسخه این دارو قابل تمدید است و افراد برای تمدید آن به یک نسخه جدید نیاز نخواهند داشت. پزشک تعداد دفعات مجاز تمدید را روی نسخه می‌نویسد.

سفر

هنگام سفر با دارو، افراد باید موارد زیر را رعایت کنند:

همیشه داروی خود را همراه داشته باشند و هنگام پرواز هرگز آن را در چمدان چک شده نگذارند؛ بلکه آن را در کیف دستی خود حمل کنند.
نگران دستگاه‌های اشعه ایکس فرودگاه نباشند، زیرا نمی‌توانند به دارو آسیب برسانند.
همیشه سعی کنند ظرف اصلی دارای برچسب نسخه را هنگام سفر همراه داشته باشند، اما داشتن یک نسخه از فهرست داروهای مصرفی نیز کافی است. ممکن است افراد نیاز داشته باشند برچسب داروخانه روی داروی خود را به کارکنان فرودگاه نشان دهند.

پایش بالینی

پزشکان باید بیماران را از نظر برخی مسائل بهداشتی تحت نظر داشته باشند تا مطمئن شوند که هنگام مصرف این دارو ایمن می‌مانند. این مسائل شامل موارد زیر است:

عملکرد کلیه: پزشکان ممکن است آزمایش خون انجام دهند تا بررسی کنند که کلیه‌ها چقدر خوب کار می‌کنند. اگر کلیه‌ها به درستی کار نکنند، پزشک ممکن است دوز دارو را کاهش دهد.
سلامت روانی و رفتاری: پزشکان باید هرگونه تغییر غیرمعمول در رفتار و خلق و خو را زیر نظر داشته باشند. این دارو می‌تواند باعث ایجاد مشکلات رفتاری و روانی جدید شود و همچنین مشکلات موجود را تشدید کند.

در دسترس بودن

این دارو در همه داروخانه‌ها موجود نیست؛ بنابراین هنگام تکمیل نسخه، مطمئن شوید که قبل از مراجعه تماس بگیرید تا از موجودی آن در داروخانه مطمئن شوید.

اخذ مجوز قبلی

بسیاری از شرکت‌های بیمه برای این دارو نیاز به اخذ مجوز قبلی (Prior Authorization) دارند. این به این معنی است که پزشک باید قبل از اینکه شرکت بیمه هزینه نسخه را بپردازد، تأییدیه لازم را از شرکت بیمه مربوطه دریافت کند.

واحد محتوای علمی rdiet.ir

گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی

تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.

اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.

جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید

09304881654

برای دریافت آموزش‌های روزانه عضو کانال بله شوید: