نکات کلیدی
آزمایش Chem 7 هفت ماده مهم در خون را بررسی میکند. این آزمایش تصویری کلی از سلامت عمومی شما ارائه میدهد.
برای انجام این آزمایش، ممکن است نیاز به ناشتا بودن حداقل ۸ ساعت داشته باشید. این کار دقت نتایج را افزایش میدهد.
نتایج غیرطبیعی میتوانند نشاندهنده مشکلات پزشکی مانند دیابت یا بیماری کلیوی باشند. تشخیص زودهنگام این مشکلات میتواند درمان را مؤثرتر کند.
هدف آزمایش Chem 7
آزمایش Chem 7 که به نام پانل متابولیک پایه (BMP) نیز شناخته میشود، یک آزمایش خون رایج است. این آزمایش برای ارزیابی سلامت عمومی و شناسایی مشکلات احتمالی انجام میشود. اغلب قبل از جراحی یا در معاینات روتین تجویز میشود.
این آزمایش سطح گلوکز، الکترولیتها و شاخصهای عملکرد کلیه را اندازهگیری میکند. نتایج آن میتواند به تشخیص بیماریهایی مانند دیابت یا نارسایی کلیوی کمک کند[1].
Chem 7 با نامهای دیگری مانند تحلیل چندکاناله متوالی، Computer 7 (SMAC7) یا متابولیک 7 نیز شناخته میشود. در مقایسه، پانل متابولیک جامع (CMP) شامل ۱۴ آزمایش است که هفت مورد بیشتر از Chem 7 دارد.
آزمایشهای موجود در Chem 7
آزمایش Chem 7 شامل هفت مورد زیر است:
- نیتروژن اوره خون (BUN)
- دیاکسید کربن (CO2)
- کراتینین
- گلوکز
- کلرید سرم
- پتاسیم سرم
- سدیم سرم
چه انتظاری باید داشت
پزشک ممکن است این آزمایش را قبل از یک عمل جراحی یا در معاینات دورهای تجویز کند. این آزمایش برای بررسی وضعیت سلامت عمومی ضروری است.
برای دقت بیشتر، بهتر است حداقل ۸ ساعت قبل از آزمایش ناشتا باشید. با این حال، در موارد اضطراری ممکن است این امکان وجود نداشته باشد[2].
خون از ورید یا خط داخلوریدی (IV) گرفته میشود. نتایج معمولاً بهسرعت آماده میشوند و در گزارش آزمایش، محدودههای مرجع برای هر ماده ذکر میشود.
نتایج در محدوده نرمال به معنای سلامت عمومی است. نتایج غیرطبیعی ممکن است نیاز به آزمایشهای بیشتر یا درمان داشته باشند. عواملی مانند سن، وضعیت سلامتی و تفاوتهای آزمایشگاهی بر تفسیر نتایج اثر میگذارند[2].
در ایالات متحده، نتایج معمولاً در واحدهای استاندارد مانند میلیگرم بر دسیلیتر (mg/dL) گزارش میشوند. در سطح بینالمللی، از واحدهایی مانند میلیمول بر لیتر (mmol/L) استفاده میشود.
نیتروژن اوره خون (BUN)
نیتروژن اوره خون (BUN) میزان نیتروژن حاصل از تجزیه پروتئینها توسط کلیهها را نشان میدهد. این آزمایش عملکرد کلیهها را ارزیابی میکند. سطوح بالای BUN میتواند نشانهای از نقص در عملکرد کلیه باشد[3].
بسیاری از افراد در مراحل اولیه بیماری کلیوی علائمی ندارند. آزمایش BUN میتواند مشکلات کلیوی را در مراحل اولیه شناسایی کند، زمانی که درمان مؤثرتر است[3].
محدوده نرمال BUN برای بزرگسالان:
- ۸ تا ۲۳ میلیگرم بر دسیلیتر (ایالات متحده)[4]
- ۲.۹ تا ۸.۹ میلیمول بر لیتر (بینالمللی)[5]
دیاکسید کربن (CO2)
این آزمایش میزان دیاکسید کربن در خون را که عمدتاً بهصورت بیکربنات است، اندازهگیری میکند. بیکربنات توسط ریهها و کلیهها تنظیم میشود. این تست میتواند بیماریهایی مانند فشار خون بالا، بیماریهای کلیوی، ریوی یا کبدی را تشخیص دهد[6].
نتایج غیرطبیعی ممکن است نیاز به بررسی بیشتر برای تشخیص بیماریهای مرتبط داشته باشند. این آزمایش برای پایش سلامت کلی حیاتی است.
محدوده نرمال CO2 برای بزرگسالان:
- ۲۲ تا ۲۸ میلیاکیوالان بر لیتر (ایالات متحده)[4]
- ۲۲ تا ۲۹ میلیمول بر لیتر (بینالمللی)[7]
کراتینین
کراتینین یک ماده زائد است که طی تجزیه طبیعی عضلات تولید میشود. سطوح بالای کراتینین میتواند نشاندهنده مشکلاتی مانند انسداد مجاری ادراری، آسیب یا نارسایی کلیوی، کمآبی یا مشکلات عضلانی مانند رابدومیولیز باشد[8].
سطوح بالای کراتینین همچنین ممکن است در دوران بارداری به دلیل شرایطی مانند اکلامپسی یا پرهاکلامپسی رخ دهد. برخی داروها نیز میتوانند سطح کراتینین را افزایش دهند[9].
سطوح پایین کراتینین ممکن است به دلیل دیستروفی عضلانی پیشرفته، میاستنی گراویس، پرآبی یا سوءتغذیه باشد[8].
محدوده نرمال کراتینین برای بزرگسالان:
- ۰.۶ تا ۱.۲ میلیگرم بر دسیلیتر (ایالات متحده)[4]
- ۵۸ تا ۱۰۶ میکرومول بر لیتر (بینالمللی)
گلوکز
آزمایش گلوکز سطح قند خون را اندازهگیری میکند. سطوح بالای گلوکز میتواند نشانه دیابت یا اختلالات غدد درونریز باشد. سیستم غدد درونریز بسیاری از عملکردهای بدن را تنظیم میکند[10].
برای دقت بیشتر، این آزمایش باید پس از حداقل ۸ ساعت ناشتا انجام شود. سطح گلوکز ناشتا باید زیر ۱۰۰ میلیگرم بر دسیلیتر باشد. پس از غذا، سطح گلوکز در افراد بدون دیابت ممکن است تا ۱۴۰ میلیگرم بر دسیلیتر افزایش یابد[10].
عواملی مانند داروها و زمان انجام آزمایش نسبت به وعدههای غذایی میتوانند نتایج را تحت تأثیر قرار دهند[11].
محدوده نرمال گلوکز برای بزرگسالان:
- ۷۰ تا ۹۹ میلیگرم بر میلیلیتر (ایالات متحده)[12]
- ۳.۹ تا ۶.۱ میلیمول بر لیتر (بینالمللی)[13]
کلرید سرم
آزمایش کلرید سرم (Cl) سطح کلرید خون را اندازهگیری میکند. کلرید با الکترولیتهایی مانند پتاسیم و سدیم ترکیب میشود و به حفظ تعادل pH خون کمک میکند. سطوح کلرید در صورت کمآبی یا پرآبی ممکن است تغییر کند[14].
این آزمایش اغلب همراه با سایر الکترولیتها برای تشخیص بیماریهایی مانند نارسایی قلبی، بیماریهای کلیوی یا کبدی و فشار خون بالا انجام میشود.
محدوده نرمال کلرید سرم برای بزرگسالان:
- ۹۶ تا ۱۰۶ میلیاکیوالان بر لیتر (ایالات متحده)[14]
- ۹۶ تا ۱۰۶ میلیمول بر لیتر (بینالمللی)[15]
پتاسیم سرم
آزمایش پتاسیم سرم (K) سطح پتاسیم خون را نشان میدهد. پتاسیم برای انقباض عضلانی، فعالیت عصبی و عملکرد سلولی ضروری است. قلب، عضلات و اعصاب به پتاسیم کافی نیاز دارند[16].
سطوح غیرطبیعی پتاسیم میتواند باعث مشکلات ریتم قلب شود. به همین دلیل، پایش پتاسیم قبل و بعد از جراحی اهمیت دارد[14].
سطوح بالای پتاسیم (هیپرکالمی) ممکن است نشانهای از بیماری کلیوی، بیماری آدیسون، آسیبها، سوختگیها، دیابت نوع ۱ کنترلنشده یا عوارض دارویی مانند دیورتیکها باشد[16].
سطوح پایین پتاسیم (هیپوکالمی) ممکن است به دلیل استفاده از دیورتیکها، از دست دادن مایعات (اسهال، استفراغ، تعریق شدید)، اختلالات غده فوقکلیوی یا سوءمصرف الکل باشد[16].
سدیم سرم
آزمایش سدیم سرم (Na) میزان سدیم خون را اندازهگیری میکند. سدیم برای عملکرد صحیح اعصاب و عضلات ضروری است. کلیهها معمولاً سدیم اضافی را از طریق ادرار دفع میکنند[17].
سطوح بالای سدیم ممکن است نشانه کمآبی، مصرف دیورتیکها، بیماریهای غده فوقکلیوی، بیماری کلیوی یا دیابت بیمزه باشد[17].
سطوح پایین سدیم میتواند به دلیل از دست دادن سدیم (اسهال یا استفراغ)، بیماریهای کلیوی، سیروز کبدی، نارسایی قلبی، برخی بیماریهای مغزی یا ریوی، برخی سرطانها یا داروهایی مانند مسکنها و ضدافسردگیها باشد[17].
محدوده نرمال سدیم سرم برای بزرگسالان:
- ۱۳۶ تا ۱۴۲ میلیاکیوالان بر لیتر (ایالات متحده)[14]
- ۱۳۵ تا ۱۴۵ میلیمول بر لیتر (بینالمللی)[18]
منبع: مرکز پزشکی دانشگاه روچستر. سدیم (خون).
نکات کلیدی
آزمایش Chem 7 سلامت عمومی شما را با بررسی هفت ماده کلیدی در خون ارزیابی میکند. این آزمایش برای تشخیص زودهنگام مشکلات حیاتی است.
ناشتا بودن برای حداقل ۸ ساعت دقت نتایج را افزایش میدهد. این موضوع بهویژه برای آزمایش گلوکز مهم است.
نتایج غیرطبیعی ممکن است به بیماریهایی مانند دیابت یا مشکلات کلیوی اشاره کنند. در صورت غیرطبیعی بودن نتایج، آزمایشهای بیشتری لازم است.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- MedlinePlus. Basic metabolic panel (BMP).
- Bertschi LA. Abnormal basic metabolic panel findings: implications for nursing. Am J Nurs. 2020;120(6):58-66. doi:10.1097/01.NAJ.0000668764.99872.89
- Medline Plus. BUN (blood urea nitrogen).
- American College of Clinical Pathology. Reference values for common lab tests.
- International Association of Providers of AIDS Care. Normal laboratory values.
- Medline Plus. Carbon dioxide (CO2) in the blood.
- Icahn School of Medicine at Mount Sinai. CO2 blood test.
- Medline Plus. Creatinine blood test.
- Kley RA, Tarnopolsky MA, Vorgerd M. Creatine for treating muscle disorders. Cochrane Database Syst Rev. 2013;2013(6):CD004760. doi:10.1002/14651858.CD004760.pub4
- American Diabetes Association. Blood glucose & A1C diagnosis.
- Fathallah N, Slim R, Larif S, et al. Drug-Induced Hyperglycaemia and Diabetes. Drug Saf. 2015 Dec;38(12):1153-68. doi: 10.1007/s40264-015-0339-z
- Centers for Disease Control and Prevention. Testing for diabetes.
- World Health Organization. Mean fasting blood glucose.
- American Association for Clinical Chemistry. Potassium test.
- Icahn School of Medicine at Mount Sinai. Chloride test - blood.
- Medline Plus. Potassium blood test.
- Medline Plus. Sodium blood test.
- University of Rochester Medical Center. Sodium (blood).
- https://www.verywellhealth.com/blood-chemistry-tests-and-results-3156998
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشنضمیر بازبینی علمی میشوند.
اگر از رژیمهای تکراری نتیجه نگرفتهاید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانهدار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیامرسانها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
