روغن گل مغربی یکی از مکملهای گیاهی شناختهشده است که از دانههای گیاه گل مغربی استخراج میشود. این روغن به دلیل دارا بودن مقادیر قابل توجهی از اسیدهای چرب امگا شش، بهویژه اسید گاما لینولنیک، در سالهای اخیر مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است.
مطالعات نشان میدهند که روغن گل مغربی میتواند در کاهش التهاب، بهبود سلامت پوست، کاهش دردهای مرتبط با چرخه قاعدگی و تسکین برخی علائم یائسگی نقش داشته باشد. این مکمل بهصورت خوراکی و موضعی استفاده میشود و در اغلب افراد تحملپذیری مناسبی دارد.
روغن گل مغربی چیست؟
روغن گل مغربی از دانههای گیاهی استخراج میشود که سرشار از اسیدهای چرب ضروری هستند. مهمترین ترکیب فعال این روغن اسید گاما لینولنیک است که در بدن به ترکیبات ضدالتهابی تبدیل میشود.
این اسید چرب در تولید برخی مواد تنظیمکننده پاسخهای التهابی نقش دارد و به همین دلیل بسیاری از اثرات بالقوه روغن گل مغربی به همین مکانیسم نسبت داده میشوند.

۱. ممکن است التهاب را کاهش دهد
اسید گاما لینولنیک موجود در روغن گل مغربی پس از ورود به بدن به ترکیباتی تبدیل میشود که خاصیت ضدالتهابی دارند. این فرآیند میتواند به کاهش التهاب مزمن و بهبود جریان خون کمک کند.
التهاب مزمن زمینهساز بسیاری از بیماریهای متابولیک و قلبیعروقی است. بنابراین کاهش التهاب میتواند آثار مثبتی بر سلامت عمومی بدن داشته باشد.
۲. ممکن است علائم اگزما را بهبود بخشد
برخی مطالعات نشان دادهاند که مصرف روغن گل مغربی میتواند شدت علائم بیماریهای التهابی پوست مانند اگزمای آتوپیک را کاهش دهد. همچنین ممکن است به بهبود رطوبت پوست و کاهش خشکی آن کمک کند.
افراد مبتلا به اگزما معمولاً سطوح پایینتری از برخی ترکیبات ضدالتهابی در بدن دارند. اسیدهای چرب موجود در روغن گل مغربی ممکن است به جبران این کمبود و کاهش علائم بیماری کمک کنند.
۳. ممکن است خشکی پوست ناشی از درمان آکنه را کاهش دهد
برخی داروهای مورد استفاده برای درمان آکنه میتوانند باعث خشکی شدید پوست شوند. مصرف روغن گل مغربی در کنار این درمانها ممکن است به حفظ رطوبت پوست کمک کند.
بررسیها نشان دادهاند افرادی که از برخی داروهای خوراکی درمان آکنه استفاده میکنند، در صورت مصرف همزمان روغن گل مغربی ممکن است هیدراتاسیون پوستی بهتری داشته باشند.
۴. ممکن است علائم یائسگی را کاهش دهد
کاهش طبیعی هورمونهای زنانه در دوران یائسگی میتواند موجب بروز علائمی مانند گرگرفتگی، تعریق شبانه، اختلالات خواب و نوسانات خلقی شود. برخی شواهد نشان میدهند که روغن گل مغربی میتواند به کاهش شدت این علائم کمک کند.
این روغن حاوی ترکیبات گیاهی مشابه هورمون استروژن است که ممکن است در تعدیل برخی علائم یائسگی نقش داشته باشند. با این حال برای تأیید قطعی این اثرات به مطالعات بیشتری نیاز است.
۵. ممکن است درد پستان را کاهش دهد
درد پستان یکی از مشکلات شایع در دوران پیش از قاعدگی یا تغییرات هورمونی است. برخی مطالعات نشان دادهاند که روغن گل مغربی میتواند در کاهش شدت این درد مؤثر باشد.
این اثر احتمالاً به دلیل نقش اسیدهای چرب ضروری در تنظیم فرآیندهای التهابی و هورمونی بدن ایجاد میشود. البته پاسخ به درمان در افراد مختلف متفاوت است.
۶. ممکن است علائم سندرم پیش از قاعدگی را تسکین دهد
سندرم پیش از قاعدگی مجموعهای از علائم جسمی و روانی است که در روزهای منتهی به قاعدگی رخ میدهد. این علائم میتواند شامل نفخ، آکنه، تحریکپذیری، اختلال خواب و تغییرات خلقی باشد.
اسیدهای چرب موجود در روغن گل مغربی در تولید ترکیباتی نقش دارند که ممکن است به کاهش شدت این علائم کمک کنند. به همین دلیل این مکمل در برخی برنامههای درمانی مورد استفاده قرار میگیرد.
۷. ممکن است از سلامت قلب حمایت کند
برخی پژوهشها نشان دادهاند که مصرف روغن گل مغربی میتواند به کاهش تریگلیسرید خون در افراد مبتلا به چربی خون بالا کمک کند. افزایش تریگلیسرید یکی از عوامل خطر مهم بیماریهای قلبیعروقی محسوب میشود.
همچنین برخی دادهها حاکی از آن هستند که این روغن ممکن است سطح کلسترول خوب خون را افزایش دهد. البته تأثیرات قلبیعروقی آن همچنان نیازمند بررسیهای بیشتر است.
۸. ممکن است دردهای عصبی ناشی از دیابت را کاهش دهد
آسیب اعصاب محیطی یکی از عوارض شایع دیابت کنترلنشده است. این مشکل میتواند باعث درد، سوزش، گزگز و بیحسی اندامها شود.
برخی مطالعات نشان دادهاند که اسیدهای چرب امگا شش موجود در روغن گل مغربی ممکن است در کاهش علائم درد عصبی مرتبط با دیابت نقش داشته باشند. با این حال این مکمل نباید جایگزین درمانهای استاندارد شود.
۹. ممکن است دردهای آرتریت را کاهش دهد
روغنهای حاوی اسید گاما لینولنیک ممکن است به کاهش درد و بهبود حرکت مفاصل در افراد مبتلا به آرتریت کمک کنند. اثرات ضدالتهابی این روغن احتمالاً در ایجاد این فواید نقش دارند.
با وجود نتایج امیدوارکننده، هنوز شواهد کافی برای معرفی روغن گل مغربی بهعنوان درمان اصلی آرتریت وجود ندارد. استفاده از آن باید در کنار توصیههای درمانی پزشک انجام شود.
روش مصرف روغن گل مغربی
روغن گل مغربی را میتوان در ساعات مختلف روز مصرف کرد. بسیاری از افراد دوز روزانه را به چند نوبت تقسیم میکنند تا تحمل گوارشی بهتری داشته باشند.
برخی تولیدکنندگان توصیه میکنند این مکمل همراه غذا مصرف شود. مصرف همراه وعده غذایی ممکن است به جذب بهتر اسیدهای چرب کمک کند.
اشکال موجود روغن گل مغربی
این مکمل در شکلهای مختلفی در دسترس است:
- کپسول
- سافت ژل
- روغن مایع خوراکی
- کرمهای موضعی
- لوسیونهای حاوی روغن گل مغربی
- پچهای موضعی
انتخاب شکل مصرف به هدف درمانی و ترجیح فرد بستگی دارد.
مقدار مصرف مناسب
مقدار مصرف روغن گل مغربی بسته به شرایط فرد و هدف درمانی متفاوت است. در مطالعات مختلف، مقادیر متفاوتی مورد استفاده قرار گرفته و در برخی پژوهشها مصرف روزانه تا ۲۰۰۰ میلیگرم به مدت هشت هفته بررسی شده است.
تعیین دوز مناسب باید بر اساس وضعیت سلامت، داروهای مصرفی و نظر پزشک یا متخصص تغذیه انجام شود.
ایمنی و نکات مهم هنگام خرید
روغن گل مغربی در اغلب بزرگسالان سالم، چه بهصورت خوراکی و چه موضعی، ایمن تلقی میشود. با این حال کیفیت محصول نقش مهمی در اثربخشی و ایمنی آن دارد.
هنگام خرید بهتر است محصولاتی انتخاب شوند که به روش پرس سرد تهیه شدهاند و مقدار اسید گاما لینولنیک روی برچسب آنها مشخص شده باشد. همچنین استفاده از برندهایی که تحت آزمایشهای کنترل کیفیت مستقل قرار گرفتهاند، ارجح است.
تداخلات دارویی احتمالی
روغن گل مغربی ممکن است با برخی داروها تداخل داشته باشد، از جمله:
- داروهای رقیقکننده خون
- داروهای ضدپلاکت
- لیتیوم
- برخی داروهای ضدروانپریشی
مصرف همزمان این مکمل با داروهای فوق باید با نظر پزشک انجام شود تا از بروز عوارض احتمالی جلوگیری شود.
آیا مصرف بیش از حد خطرناک است؟
مطالعات نشان دادهاند که روغن گل مغربی حتی در دوزهای نسبتاً بالا نیز معمولاً تحملپذیری خوبی دارد. با این حال مصرف بیش از حد هر مکملی میتواند خطر بروز عوارض ناخواسته را افزایش دهد.
بهتر است از مصرف خودسرانه مقادیر زیاد مکملها خودداری شود و دوز مصرفی بر اساس نیاز واقعی فرد تعیین گردد.
عوارض جانبی احتمالی
عوارض جانبی جدی در ارتباط با روغن گل مغربی نادر هستند. در صورت بروز عوارض، معمولاً خفیف و گذرا خواهند بود.
عوارض احتمالی شامل موارد زیر است:
- درد یا ناراحتی شکم
- تهوع
- اسهال
- احساس نفخ در برخی افراد
نکات کلیدی
- روغن گل مغربی منبع غنی اسید گاما لینولنیک و اسیدهای چرب امگا شش است.
- این مکمل ممکن است به کاهش التهاب و بهبود سلامت پوست کمک کند.
- برخی شواهد از تأثیر آن در کاهش علائم یائسگی و سندرم پیش از قاعدگی حمایت میکنند.
- روغن گل مغربی ممکن است در کاهش درد پستان، دردهای عصبی دیابتی و علائم آرتریت نقش داشته باشد.
- افراد مصرفکننده داروهای رقیقکننده خون باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.
پرسشهای متداول
آیا روغن گل مغربی باعث افزایش وزن میشود؟
شواهد علمی فعلی نشان نمیدهد که روغن گل مغربی موجب افزایش یا کاهش وزن قابل توجه شود. برخی مطالعات حتی به بهبود حساسیت به انسولین و عملکرد متابولیکی اشاره کردهاند.
آیا روغن گل مغربی برای سلامت قلب مفید است؟
برخی تحقیقات نشان دادهاند که این مکمل میتواند به کاهش تریگلیسرید و افزایش کلسترول خوب خون کمک کند. با این حال برای تأیید قطعی اثرات قلبیعروقی آن به مطالعات بیشتری نیاز است.
آیا میتوان روغن گل مغربی و منیزیم را همزمان مصرف کرد؟
در حال حاضر تداخل شناختهشدهای میان منیزیم و روغن گل مغربی گزارش نشده است. با این وجود در صورت مصرف داروهای خاص یا ابتلا به بیماریهای زمینهای بهتر است با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت شود.
چه مدت طول میکشد تا اثرات روغن گل مغربی ظاهر شود؟
بسته به هدف مصرف و شرایط فرد، ممکن است چند هفته تا چند ماه زمان لازم باشد تا برخی اثرات قابل مشاهده شوند. مصرف منظم و پیگیری وضعیت توسط متخصص اهمیت زیادی دارد.
جمعبندی
روغن گل مغربی یکی از مکملهای گیاهی پرکاربرد است که به دلیل دارا بودن اسیدهای چرب ضروری، بهویژه اسید گاما لینولنیک، مورد توجه قرار گرفته است. مطالعات نشان میدهند این روغن ممکن است در کاهش التهاب، بهبود سلامت پوست، تسکین علائم یائسگی و سندرم پیش از قاعدگی، کاهش درد پستان و حمایت از سلامت قلب نقش داشته باشد.
اگرچه این مکمل در اغلب افراد ایمن و قابل تحمل است، اما نباید بهعنوان جایگزین درمانهای پزشکی استاندارد در نظر گرفته شود. انتخاب محصول باکیفیت و مشورت با پزشک یا متخصص تغذیه پیش از شروع مصرف، بهترین راه برای بهرهمندی ایمن از فواید احتمالی آن است.
- National Center for Complementary and Integrative Health. Evening primrose oil.
- Sergeant S, Rahbar E, Chilton FH. Gamma-linolenic acid, dihommo-gamma linolenic, eicosanoids and inflammatory processes. Eur J Pharmacol. 2016;785:77-86. doi:10.1016/j.ejphar.2016.04.020
- Chung BY, Park SY, Jung MJ, Kim HO, Park CW. Effect of evening primrose oil on Korean patients with mild atopic dermatitis: A randomized, double-blinded, placebo-controlled clinical study. Ann Dermatol. 2018;30(4):409–416. doi:10.5021/ad.2018.30.4.409
- MedlinePlus. Tretinoin topical.
- Kazmierska A, Boleslawska I, Polanska A, et al. Effect of evening primrose oil supplementation on selected parameters of skin condition in a group of patients treated with isotretinoin-a randomized double-blind trial. Nutrients. 2022;14(14):2980. doi:10.3390/nu14142980
- National Institute on Aging. What is menopause?
- Kazemi F, Masoumi SZ, Shayan A, Oshvandi K. The effect of evening primrose oil capsule on hot flashes and night sweats in postmenopausal women: A single-blind randomized controlled trial. J Menopausal Med. 2021;27(1):8–14. doi:10.6118/jmm.20033
- Sharif S, Darsareh F. Impact of evening primrose oil consumption on psychological symptoms of postmenopausal women: A randomized double-blinded placebo-controlled clinical trial. Menopause. 2020;27(2):194-198. doi:10.1097/GME.0000000000001434
- Mahboubi M. Evening primrose (Oenothera biennis) oil in management of female ailments. J Menopausal Med. 2019;25(2):74–82. doi:10.6118/jmm.18190
- MedlinePlus. Premenstrual syndrome.
- Khorshidi M, Zareaadha M, Moghaddam O, et al. Effect of evening primrose oil supplementation on lipid profile: A systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Phytother Res. 2020;34(10):2628-2638. doi:10.1002/ptr.6716
- Won J, Kwon H, Moon S, et al. γ-linolenic acid versus α-lipoic acid for treating painful diabetic neuropathy in adults: A 12-week, double-placebo, randomized, noninferiority trial. Diabetes Metab J. 2020;44(4):542–554. doi:10.4093/dmj.2019.0099
- National Center for Complementary and Integrative Health. Arthritis and complementary health approaches: What the science says.
- Osman M, Badawi E. Evening primrose oil reducing serum lithium concentration. Ther Adv Psychopharmacol. 2016;6(5):343-344. doi:10.1177/2045125316658617
- MedlinePlus. Cholesterol levels: What you need to know.
- https://www.health.com/evening-primrose-oil-benefits-7105116
