با پیشرفت‌های چشمگیری که در درمان‌های اچ‌آی‌وی حاصل شده است، امید به زندگی و کیفیت آن برای افراد مبتلا افزایش یافته است؛ به طوری که امروزه بیش از نیمی از افراد مبتلا در ایالات متحده بالای ۵۰ سال سن دارند. این موفقیت درمانی، که با توسعه درمان ضدویروسی بسیار فعال (ART) امکان‌پذیر شد، بقا را بهبود بخشیده و انتقال ویروس را نیز کاهش داده است. با این حال، همانطور که افراد مبتلا به HIV طول عمر بیشتری پیدا می‌کنند، با مجموعه‌ای از چالش‌های پزشکی، اجتماعی و اقتصادی روبه‌رو می‌شوند.
این مشکلات شامل تأخیر در تشخیص، افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های تنفسی و سایر شرایط سلامتی، انزوای اجتماعی و مسائل مالی است. افراد، محققان، متخصصان سلامت و نهادهای دولتی نقش مهمی در کمک به این گروه سنی برای داشتن زندگی موفق و پربار ایفا می‌کنند.
۱. تأخیر در تشخیص بیماری
بزرگسالانی که در سنین بالاتر به ویروس HIV مبتلا می‌شوند، اغلب با تأخیر در تشخیص روبه‌رو هستند که این امر می‌تواند شروع درمان را به تعویق انداخته و خطر پیشرفت اچ‌آی‌وی به مرحله ۳ (ایدز) را افزایش دهد. این مرحله زمانی رخ می‌دهد که سیستم ایمنی بدن به قدری آسیب دیده باشد که دیگر توانایی مبارزه با عفونت‌های فرصت‌طلب را نداشته باشد.
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۴ مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها (CDC) در ایالات متحده، درصد قابل توجهی از بزرگسالانی که در سنین بالا تشخیص HIV گرفتند، در زمان تشخیص در مرحله ۳ بیماری بودند: ۵۵.۶ درصد از بزرگسالان ۴۵ تا ۵۴ ساله و ۳۶.۴ درصد از بزرگسالان ۵۵ تا ۶۴ ساله در زمان تشخیص به مرحله ۳ اچ‌آی‌وی رسیده بودند. بزرگسالان زیر ۴۵ سال به احتمال زیاد در مراحل اولیه بیماری تشخیص داده می‌شوند، زمانی که درمان به بهترین شکل می‌تواند از پیشرفت به مرحله ایدز جلوگیری کند.
عوامل متعددی در تأخیر تشخیص در میان سالمندان مبتلا به HIV نقش دارند و این موارد لزوماً فقط به خود فرد مربوط نیست. متخصصان مراقبت‌های بهداشتی ممکن است به دلیل پیش‌فرض‌هایی در مورد فعالیت جنسی یا استفاده از سرنگ‌های مشترک در سنین بالا، کمتر آزمایش HIV را توصیه کنند؛ علاوه بر این، برخی از افراد مسن به دلیل ترس یا خجالت از آزمایش دادن خودداری می‌کنند و برخی دیگر علائم اچ‌آی‌وی را با نشانه‌های رایج پیری یا سایر بیماری‌های مرتبط با سن اشتباه می‌گیرند. موسسه ملی پیری آمریکا افراد مسن را تشویق می‌کند تا با پزشک خود درباره راهبردهای مدیریت خطر ابتلا به بیماری‌های مقاربتی و عفونت‌ها، از جمله HIV، مشورت کنند.
۲. افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های تنفسی
به طور کلی، افراد مسن در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری‌های تنفسی شدید ناشی از عفونت‌های ویروسی مانند کووید-۱۹، آنفولانزا و ویروس سین‌سیشیال تنفسی (RSV) قرار دارند. وجود HIV در بدن می‌تواند با تضعیف سیستم ایمنی، خطر ابتلا به بیماری‌های تنفسی در سالمندان را تشدید کند. این خطر به ویژه در افرادی که تعداد سلول‌های CD4 پایینی دارند (که معیار اندازه‌گیری نوعی گلبول سفید است) و یا درمان مؤثر برای HIV دریافت نمی‌کنند، بالا است.
دریافت درمان ART برای افراد مبتلا به HIV بسیار حیاتی است تا میزان ویروس در خون کاهش یابد و آسیب به سیستم ایمنی محدود شود. این درمان به طور مؤثری می‌تواند از بیماری شدید ناشی از عفونت‌های تنفسی جلوگیری کند. راهبردهای دیگری برای پیشگیری از این بیماری‌ها وجود دارد، از جمله دریافت واکسیناسیون‌های توصیه شده، شستشوی مکرر دست‌ها و خودداری از تماس نزدیک با افراد بیمار؛ در صورت شک به عفونت، تماس فوری با پزشک ضروری است.
۳. سایر شرایط و بیماری‌های همراه
افراد مبتلا به HIV در مقایسه با جمعیت عمومی در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به برخی بیماری‌های مزمن قرار دارند، از جمله بیماری قلبی، دیابت نوع ۲، بیماری مزمن کلیوی، بیماری مزمن کبدی، بیماری مزمن ریوی و انواع سرطان. نکته نگران‌کننده این است که این افراد معمولاً این شرایط را در سنین پایین‌تر از میانگین عمومی تجربه می‌کنند، حتی زمانی که درمان‌های HIV را به طور منظم دریافت می‌کنند.
ویروس HIV باعث التهاب سیستمیک در بدن می‌شود، که این التهاب یکی از عوامل اصلی در بروز این شرایط سلامتی است. اگرچه درمان ART می‌تواند به کاهش این التهاب کمک کند، اما حتی افرادی که تحت درمان ART هستند نیز همچنان التهاب بیشتری نسبت به افراد فاقد HIV دارند؛ محققان در تلاشند تا دلایل این پدیده را دریابند. به علاوه، افراد مبتلا به HIV غالباً استرس‌های اجتماعی و روانی را تجربه می‌کنند که این موارد ممکن است پایبندی به برنامه درمانی را دشوار سازد. بهبود دسترسی به درمان و ارائه حمایت‌های اجتماعی برای این افراد یک هدف مهم برای کاهش التهاب سیستمیک است. همچنین، درمان ART با وجود حیاتی بودن، می‌تواند عوارض جانبی داشته باشد که برخی اندام‌ها را تحت تأثیر قرار داده و خطر برخی بیماری‌ها را افزایش دهد. مراجعه منظم به پزشک برای بررسی تغییرات سلامتی و انجام آزمایش‌ها برای مدیریت عوارض جانبی و شرایط همراه ضروری است.
۴. تنهایی و انزوای اجتماعی
انزوای اجتماعی و تنهایی ارتباط مستقیمی با افزایش خطر افسردگی، مشکلات شناختی و بیماری‌های قلبی در میان افراد مسن دارد. متأسفانه، افراد مسن مبتلا به HIV به طور خاص در معرض خطر بیشتری برای تجربه تنهایی و انزوای اجتماعی هستند.
این افراد ممکن است با انگ و تبعیض مرتبط با HIV مواجه شوند، که می‌تواند بر روابط شخصی آن‌ها تأثیر منفی بگذارد و ساختن و حفظ شبکه‌های اجتماعی را دشوار سازد. برخی از سالمندان مبتلا به HIV عضو جوامعی بودند که بسیاری از عزیزان خود را در اوج اپیدمی در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ از دست دادند؛ این فقدان‌ها نیز می‌تواند به افزایش حس تنهایی در سنین بالا کمک کند. پیوستن به گروه‌های حمایتی (آنلاین یا حضوری) برای افراد مبتلا به HIV می‌تواند به این افراد کمک کند تا با همتایان خود و نسل‌های جوان‌تر ارتباط برقرار کنند.
۵. چالش‌های اقتصادی
هزینه درمان HIV و سایر بیماری‌های مزمن همراه، در طول زمان بسیار زیاد و سنگین است. علاوه بر این، موانعی که بر سر راه اشتغال افراد مسن مبتلا به HIV وجود دارد، می‌تواند به چالش‌های مالی آنان دامن بزند.
یک مطالعه در سال ۲۰۱۸ نشان داد که درصد افراد شاغل در میان بزرگسالان مبتلا به HIV (۴۴٪ در جوان‌ترها و ۲۴٪ در مسن‌ترها) به طور قابل ملاحظه‌ای کمتر از افراد بدون HIV در همان گروه‌های سنی بود. مشکلات مالی می‌تواند دسترسی افراد به درمان HIV و مراقبت‌های پزشکی، همچنین مسکن ایمن، مواد غذایی و سایر منابع ضروری را محدود کند. تأمین بودجه کافی برای برنامه‌های اجتماعی، برای کمک به افراد مسن مبتلا به HIV جهت مدیریت این چالش‌های اقتصادی و دسترسی به منابع حیاتی، کاملاً ضروری است.
جمع‌بندی
درمان با ART چشم‌انداز زندگی افراد مبتلا به HIV، از جمله بزرگسالان ۵۰ سال به بالا را که سهم رو به رشدی از افراد مبتلا را تشکیل می‌دهند، به طور قابل توجهی بهبود بخشیده است. در حالی که برخی از سالمندان دهه‌هاست با HIV زندگی می‌کنند، برخی دیگر در سنین بالاتر به ویروس مبتلا شده‌اند. محدود کردن تأخیر در تشخیص این بیماری بسیار مهم است، زیرا این تأخیرها عواقب جدی بر نرخ درمان و نتایج سلامتی دارند.
افراد مسن مبتلا به HIV در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به بیماری‌های همراه و شرایط جدی مانند بیماری قلبی یا عفونت‌های تنفسی شدید هستند. برای مدیریت این خطرات، معاینات منظم پزشکی و بررسی تغییرات سلامتی با پزشک حیاتی است. چالش‌های اجتماعی مانند انزوا، تنهایی و انگ اجتماعی نیز بر کیفیت زندگی این افراد تأثیر می‌گذارد، که پیوستن به گروه‌های حمایتی یا باشگاه‌های اجتماعی می‌تواند در کاهش آن مؤثر باشد. همچنین، حمایت‌های مالی از طریق برنامه‌های اجتماعی برای کمک به افراد مسن در دسترسی به مراقبت‌های پزشکی و منابع ضروری بسیار مهم است.
- Aging with HIV. (2025).
https://www.hiv.gov/hiv-basics/living-well-with-hiv/taking-care-of-yourself/aging-with-hiv - A timeline of HIV and AIDS. (n.d.).
https://www.hiv.gov/hiv-basics/overview/history/hiv-and-aids-timeline - Austin-Keiller A, et al. (2023). “Alone, there is nobody”: A qualitative study of the lived experience of loneliness in older men living with HIV.
https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0277399 - Brown MJ, et al. (2021). HIV and aging: Double stigma.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7952834/ - Cené CW, et al. (2022). Effects of objective and perceived social isolation on cardiovascular and brain health: A scientific statement from the American Heart Association.
https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/JAHA.122.026493 - Guidelines for the prevention and treatment of opportunistic infections in adults and adolescents with HIV. (2025).
https://clinicalinfo.hiv.gov/en/guidelines/hiv-clinical-guidelines-adult-and-adolescent-opportunistic-infections/immunizations - Guidelines for the use of antiretroviral agents in adults and adolescents with HIV. (2025).
https://clinicalinfo.hiv.gov/en/guidelines/hiv-clinical-guidelines-adult-and-adolescent-arv/immune-activation-inflammation - HIV and older people. (2024).
https://hivinfo.nih.gov/understanding-hiv/fact-sheets/hiv-and-older-people - HIV surveillance supplemental report: Monitoring selected national HIV prevention and care objectives by using HIV surveillance data: United States and 6 territories and freely associated states, 2022. (2024).
https://stacks.cdc.gov/view/cdc/156511 - Kordovski VM, et al. (2017). The effects of aging and HIV disease on employment status and functioning.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5744895/ - Lyu C, et al. (2024). Social isolation changes and long-term outcomes among older adults.
https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2821456 - Marcus JL, et al. (2020). Comparison of overall and comorbidity-free life expectancy between insured adults with and without HIV infection, 2000-2016.
https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2767138 - Pollak C, et al. (2024). Health outcomes associated with loneliness and social isolation in older adults living with HIV: A systematic review.
https://link.springer.com/article/10.1007/s10461-024-04471-3 - Respiratory illnesses. (n.d.).
https://www.cdc.gov/respiratory-viruses/index.html - Rodés B, et al. (2022). Ageing with HIV: Challenges and biomarkers.
https://www.thelancet.com/journals/ebiom/article/PIIS2352-3964(22)00080-9/fulltext - Schrok JM. (2024). Accelerated aging in people living with HIV: The neuroimmune feedback model.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10864877/ - Sexuality and intimacy in older adults. (2022).
https://www.nia.nih.gov/health/sexuality/sexuality-and-intimacy-older-adults - Webel A, et al. (2021). A review of chronic comorbidities in adults living with HIV: State of the science.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8815414/ - https://www.healthline.com/health/hiv-aids/5-challenges-of-aging-with-hiv#diagnosis-delays
گردآوری، ترجمه و تدوین محتوای علمی در حوزه سلامت عمومی
تمام مقالات توسط دکتر فرزاد روشن‌ضمیر بازبینی علمی می‌شوند.
اگر از رژیم‌های تکراری نتیجه نگرفته‌اید، فقط یک دوره با دکتر روشن ضمیر داشته باشید. هزینه رژیم طبق تعرفه ویزیت دکتری تخصصی در علوم پایه (PHD) پروانه‌دار در سال 1405، 357 هزارو 700 تومان می باشد.
جهت ارتباط در پیام‌رسان‌ها به شماره زیر پیام دهید
09304881654
عضویت در کانال بله
