کره بادامزمینی همیشه بهعنوان یک میانوعده خوشطعم و سرشار از انرژی شناخته میشود و بسیاری آن را منبعی مناسب از پروتئین میدانند. با این حال، خوراکیهای دیگری وجود دارند که در هر وعده مقدار پروتئین بیشتری نسبت به دو قاشق غذاخوری کره بادامزمینی در اختیار بدن قرار میدهند.
یک وعده حدوداً ۳۰ گرمی کره بادامزمینی، چیزی نزدیک به ۷ گرم پروتئین دارد که برای یک میانوعده مقدار قابل توجهی است. اما اگر هدف شما افزایش دریافت پروتئین برای عضلهسازی، کنترل اشتها یا بهبود ریکاوری بدنی باشد، گزینههای قویتری نیز در دسترس هستند.
ماست یونانی
مقدار پروتئین: ۱۴٫۹ گرم
اندازه هر وعده: ۱۷۰ گرم (حدود یک لیوان کوچک)
ماست یونانی نوعی ماست غلیظ و خامهای است که طی فرآیند تهیه، بخش مایع شیر که آبپنیر نام دارد از آن جدا میشود. این فرآیند باعث کاهش مقدار قند و کربوهیدرات و در عوض افزایش غلظت پروتئین در هر گرم محصول میشود.
این ماده غذایی میتواند بهتنهایی مصرف شود یا به اسموتیها، سسها و حتی صبحانههای ترکیبی اضافه گردد. پروتئین بالای آن به افزایش احساس سیری کمک کرده و برای افرادی که به دنبال کاهش وزن یا حفظ توده عضلانی هستند انتخابی هوشمندانه محسوب میشود.

پنیر کاتیج (پنیر دلمهای)
مقدار پروتئین: ۱۱ گرم
اندازه هر وعده: ۱۰۰ گرم (حدود نصف لیوان)
پنیر کاتیج نوعی پنیر نرم با بافت دانهدانه و طعم ملایم است که چربی نسبتاً کمی دارد. این ویژگی آن را به گزینهای مناسب برای میانوعدههای سبک یا افزودن به وعدههای غذایی تبدیل میکند.
پروتئین موجود در این پنیر عمدتاً از نوع کازئین است که هضم آهستهتری دارد و برای تأمین طولانیمدت اسیدهای آمینه در بدن مفید است. این خاصیت بهویژه برای ورزشکاران یا افرادی که فاصله زمانی طولانی بین وعدههای غذایی دارند اهمیت دارد.
تخممرغ
مقدار پروتئین: ۱۲٫۵ گرم
اندازه هر وعده: ۲ عدد تخممرغ متوسط
تخممرغ یکی از کاملترین منابع پروتئینی بهشمار میرود و علاوه بر آن حاوی ریزمغذیهایی مانند ویتامین ب دوازده و کولین است. این ترکیبات برای عملکرد عصبی و سلامت مغز نقش اساسی دارند.
تخممرغ را میتوان بهصورت آبپز، نیمرو، املت یا همزده مصرف کرد و بهراحتی در برنامه غذایی روزانه گنجاند. پروتئین باکیفیت آن شامل تمام اسیدهای آمینه ضروری است که بدن قادر به تولید آنها نیست.
تن ماهی
مقدار پروتئین: ۲۱٫۷ گرم
اندازه هر وعده: حدود ۸۵ گرم (نزدیک به نصف قوطی استاندارد)
منابع حیوانی معمولاً بیشترین تراکم پروتئین را دارند و تن ماهی نمونهای بارز از این گروه است. این ماده غذایی آماده مصرف بوده و نیاز به پخت ندارد، بنابراین گزینهای سریع و کاربردی محسوب میشود.
تن علاوه بر پروتئین بالا، حاوی اسیدهای چرب مفید نیز هست که برای سلامت قلب اهمیت دارند. میتوان آن را ساده، همراه با نان سبوسدار یا بهصورت سالاد مصرف کرد.
نخود
مقدار پروتئین: ۱۴٫۵ گرم
اندازه هر وعده: یک لیوان پخته (حدود ۱۶۰ تا ۱۷۰ گرم)
نخود که در بسیاری از غذاهای ایرانی مانند آبگوشت یا فلافل استفاده میشود، منبعی گیاهی از پروتئین و فیبر است. فیبر موجود در آن به بهبود عملکرد دستگاه گوارش و کنترل قند خون کمک میکند.
نخود را میتوان در سالاد، خوراک، حمص یا حتی در برخی شیرینیها بهکار برد. ترکیب پروتئین و فیبر آن باعث ایجاد سیری طولانیمدت میشود.
ادامامه (سویا سبز)
مقدار پروتئین: ۱۸٫۴ گرم
اندازه هر وعده: یک لیوان پخته (حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ گرم)
ادامامه دانههای جوان سویا هستند که در غلاف رشد میکنند و ارزش غذایی بالایی دارند. مانند سایر حبوبات، سرشار از پروتئین و فیبر بوده و به سلامت گوارش کمک میکنند.
این خوراکی را میتوان بهعنوان میانوعده، در سالاد یا کنار غذاهای برنجی مصرف کرد. پروتئین آن برای رژیمهای گیاهخواری انتخابی مناسب محسوب میشود.
توفو
مقدار پروتئین: ۲۱٫۸ گرم
اندازه هر وعده: نصف لیوان (حدود ۱۲۵ گرم)
توفو از دانه سویا تهیه میشود و یکی از شناختهشدهترین منابع پروتئین گیاهی است. به دلیل بافت خنثی و قابلیت جذب طعم، در غذاهای مختلف بهعنوان جایگزین گوشت استفاده میشود.
چگالی بالای پروتئین در توفو آن را برای ورزشکاران و افرادی که مصرف گوشت را محدود کردهاند مناسب میکند. میتوان آن را سرخ کرد یا به سوپ و سالاد افزود.
چرا پروتئین اهمیت دارد؟
پروتئین یک درشتمغذی ضروری است که در رشد و ترمیم سلولهای بدن نقش دارد. این ماده در ساخت و بازسازی استخوانها، عضلات، پوست و اندامهای داخلی مشارکت میکند.
همچنین سلولهای سیستم ایمنی برای مقابله با عفونتها و ترمیم آسیبها به پروتئین وابسته هستند. علاوه بر این، بسیاری از واکنشهای شیمیایی بدن با حضور آنزیمهایی انجام میشود که خود از جنس پروتئین هستند.
چه مقدار پروتئین در روز نیاز داریم؟
بزرگسالان معمولاً باید روزانه بین ۱٫۲ تا ۱٫۶ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن مصرف کنند. برای مثال، فردی با وزن ۷۰ کیلوگرم به حدود ۸۴ تا ۱۱۲ گرم پروتئین در روز نیاز دارد.
بهتر است پروتئین در تمام وعدههای غذایی توزیع شود تا جذب و استفاده بدن بهینه باشد. این کار به حفظ سطح انرژی، کنترل اشتها و جلوگیری از تحلیل عضلانی کمک میکند.
پرسشهای متداول
آیا کره بادامزمینی منبع خوبی از پروتئین است؟
بله، اما نسبت به برخی منابع دیگر تراکم پروتئینی کمتری دارد. همچنین کالری و چربی آن نسبتاً بالاست، بنابراین باید در حد تعادل مصرف شود.
منابع گیاهی پروتئین بهاندازه منابع حیوانی مؤثر هستند؟
منابع حیوانی معمولاً تمام اسیدهای آمینه ضروری را بهطور کامل دارند. با این حال، ترکیب متنوعی از منابع گیاهی مانند نخود، سویا و غلات میتواند نیاز بدن را بهطور کامل تأمین کند.
آیا مصرف زیاد پروتئین مضر است؟
مصرف متعادل پروتئین برای افراد سالم معمولاً بیخطر است. با این حال، افرادی که مشکلات کلیوی دارند باید پیش از افزایش دریافت پروتئین با پزشک مشورت کنند.
جمعبندی
پروتئین نقش اساسی در سلامت عمومی، حفظ عضلات و تقویت سیستم ایمنی دارد. اگرچه کره بادامزمینی گزینهای محبوب است، اما خوراکیهایی مانند ماست یونانی، تخممرغ، تن ماهی، نخود، ادامامه و توفو میتوانند پروتئین بیشتری در هر وعده فراهم کنند.
در نهایت، یک رژیم غذایی متعادل باید علاوه بر پروتئین، شامل ویتامینها، مواد معدنی، کربوهیدراتها، چربیهای سالم و فیبر نیز باشد تا سلامت بدن بهصورت همهجانبه تأمین شود.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Peanut butter, reduced sodium.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Yogurt, Greek, plain, whole milk.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Cheese, cottage, low-fat, 2% milk fat.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Eggs, grade A, large, egg whole.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Fish, tuna, light, canned in water, without salt, drained solids.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Chickpeas (garbanzo beans, bengal gram), mature seeds, cooked, boiled, without salt.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Edamame, frozen, prepared.
- U.S. Department of Agriculture. FoodData Central. Tofu, raw, firm, prepared with calcium sulphate.
- Maleky F, Ahmadi L. Adhering to recommended dietary protein intake for optimizing human health benefits versus exceeding levels. RSC Adv. 2025;15(12):9230-9242. doi:10.1039/d4ra08221d
- U.S. Department of Agriculture. Dietary Guidelines for Americans, 2025-2030.
- https://www.verywellhealth.com/foods-with-more-protein-than-peanut-butter-11902417
