افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ (T1D) میتوانند بارداری سالمی را تجربه کنند. فقط نیاز به برنامهریزی دقیقتر، نظارت پیوسته بر سطح قند خون و اقدامات خاص در دوران بارداری وجود دارد.
مدیریت قند خون: مهمترین اصل در بارداری با دیابت
قند خون بالا و میانگین A1C بالا میتواند خطر عوارض بارداری را در افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ افزایش دهد. بهویژه زنانی که پیشزمینه رتینوپاتی یا نوروپاتی دارند، با کاهش باروری مواجه هستند. اما با کنترل مناسب قند خون، نرخ باروری در دهههای اخیر افزایش یافته است.
هدف قند خون در دوران بارداری (طبق ADA):
- ناشتا: بین ۷۰ تا ۹۵ میلیگرم/دسیلیتر
- یک ساعت بعد از غذا: زیر ۱۴۰ میلیگرم/دسیلیتر
- دو ساعت بعد از غذا: زیر ۱۲۰ میلیگرم/دسیلیتر

mheim3011/Getty Images
آمادگی پیش از بارداری با دیابت نوع ۱
مدیریت دیابت در ۶ ماه قبل از بارداری نقش کلیدی در سلامت جنین دارد. حفظ A1C زیر ۷٪ در این دوره توصیه میشود. این کار نه تنها به سلامت تخمکها کمک میکند، بلکه موجب آمادگی ذهنی برای مدیریت دقیقتر در دوران بارداری نیز میشود.
استفاده از انسولین: تزریق یا پمپ؟
استفاده از پمپ انسولین انتخابی رایج در دوران بارداری است. با این حال، تزریق چندباره انسولین (MDI) نیز گزینهای مؤثر است. انتخاب بین این دو به ترجیح فردی، پوشش بیمه و مشاوره با تیم درمان بستگی دارد.
CGM: ابزاری مؤثر برای کنترل قند خون
استفاده از مانیتور قند خون پیوسته (CGM) در دوران بارداری توصیه میشود. CGM میتواند اطلاعات جامعتری از قند خون ارائه داده و از نیاز به تستهای مکرر انگشتی بکاهد.
تغذیه و هوسهای غذایی در بارداری
افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ معمولاً در دوران بارداری افزایش وزن بیشتری تجربه میکنند. بنابراین، باید بین هوسهای غذایی و نیاز به کنترل قند خون تعادل ایجاد کرد. راهکارها شامل:
- صرف روزانه یک وعده دسر کوچک
- استفاده از میانوعدههای کمکربوهیدرات مانند سبزیجات سرد با دیپ سالم
» مطالعه بیشتر: ۲۵ ایده میانوعده برای دیابت در بارداری
خطرات احتمالی بارداری با دیابت نوع ۱
قند خون بالا قبل و در دوران بارداری میتواند خطراتی مانند مردهزایی یا زایمان زودرس را افزایش دهد. با این حال، مدیریت خوب دیابت میتواند منجر به بارداری سالم شود.
آیا زایمان زودهنگام یا سزارین اجتنابناپذیر است؟
در سالهای اخیر، بسیاری از پزشکان ترجیح میدهند زایمان را بین هفته ۳۸ تا ۳۹ انجام دهند. با این حال، اگر قند خون به خوبی کنترل شود، میتوان تا زمان زایمان طبیعی صبر کرد. در برخی موارد ممکن است زایمان قبل از برنامهریزی رخ دهد.
مدیریت قند خون در حین زایمان نیز اهمیت زیادی دارد. استفاده از CGM یا مانیتور بیمارستانی در این مرحله توصیه میشود.
تأثیر دیابت بر وزن نوزاد
قند خون بالا میتواند باعث وزن بیشتر نوزاد شود، حتی در زنانی با A1C بین ۵.۵ تا ۶.۵. البته این وضعیت همیشه به دیابت مربوط نیست.
تولید شیر مادر و دیابت نوع ۱
داشتن دیابت نوع ۱ به معنای عدم توانایی در شیر دادن نیست. با این حال، شیر مادر در افراد دیابتی حاوی گلوکز بیشتری است. شیر دادن باعث کاهش قند خون میشود، بنابراین توصیه میشود:
- دوز انسولین وعده غذایی بعد از شیر دادن کاهش یابد
- یک میانوعده ۱۰ تا ۱۵ گرم کربوهیدرات بعد از شیر دادن مصرف شود
آیا دیابت نوع ۱ به فرزندان منتقل میشود؟
دیابت نوع ۱ زمینه ژنتیکی دارد ولی انتقال آن قطعی نیست. فاکتورهای خطر شامل:
- اگر پدر مبتلا به T1D باشد، احتمال ابتلا فرزند: ۵.۸٪
- اگر پدر زیر ۲۵ سالگی صاحب فرزند شود: ۴٪
- اگر مادر قبل از ۱۱ سالگی به دیابت مبتلا شده باشد، احتمال ابتلا فرزند دو برابر میشود
- اگر هر دو والد T1D داشته باشند، ریسک فرزند: ۱۰ تا ۲۵٪
برنامه TrialNet در حال بررسی آنتیبادیهای خودایمنی در کودکان خانوادههای دیابتی است. اگر کودکی تا سن ۵ سالگی هیچ آنتیبادی یا فقط یکی داشته باشد، احتمال ابتلا بسیار پایین است.
» مطالعه بیشتر: آیا دیابت نوع ۱ ژنتیکی است؟
جمعبندی نهایی
داشتن دیابت نوع ۱ مانعی برای داشتن بارداری سالم نیست. کنترل دقیق قند خون قبل و حین بارداری نقش حیاتی در سلامت مادر و نوزاد دارد. CGM، تغذیه مناسب، و همکاری با تیم درمان میتوانند تجربهای ایمن و شاد از بارداری رقم بزنند.
آردایت برای اطمینان از صحت محتوای خود، که در سیاست ویراستاری ما ذکر شده است، از دستورالعملهای سختگیرانهای در زمینه منبعیابی پیروی میکند . ما فقط از منابع معتبر، از جمله مطالعات بررسیشده توسط همتایان، متخصصان پزشکی دارای مجوز، بیماران با تجربه عملی و اطلاعات از مؤسسات برتر، استفاده میکنیم.
- Benhalima K, et al. (2023). Management of type 1 diabetes in pregnancy: update on lifestyle, pharmacological treatment, and novel technologies for achieving glycaemic targets.
https://www.thelancet.com/journals/landia/article/PIIS2213-8587(23)00116-X/abstract - Dargel S, et al. (2024). Stillbirth in women with type 1 diabetes mellitus-still a current topic.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38958733/ - Defeudis G, et al. (2023). Women with type 1 diabetes gain more weight during pregnancy compared to age-matched healthy women despite a healthier diet: a prospective case–control observational study.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10449716/ - Donovan LE, et al. (2025). Influence of Maternal Glycemia on Breast Milk Composition and Volume Ingested by Infants of Mothers With Type 1 Diabetes.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12281972/ - Genetics of diabetes. (n.d.)
https://diabetes.org/about-diabetes/genetics-diabetes - Management of diabetes in pregnancy: Standards of Care in Diabetes 2025. (2024).
https://diabetesjournals.org/care/article/48/Supplement_1/S306/157565/15-Management-of-Diabetes-in-Pregnancy-Standards - Pregnancy and type 1 diabetes. (n.d.)
https://www.breakthrought1d.org/t1d-resources/pregnancy/ - T1D facts. (n.d.)
https://www.trialnet.org/t1d-facts - Type 1 diabetes and pregnancy. (2024).
https://www.cdc.gov/diabetes/about/type-1-diabetes-pregnancy.html - Yoo JH, et al. (2023). The benefits of continuous glucose monitoring in pregnancy.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10613771/ - https://www.healthline.com/health/type-1-diabetes/things-to-know-about-type-1-diabetes-and-pregnancy
